V ACA 865/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi pauliańskiej wniesionej przez (...) Spółkę Akcyjną przeciwko M. A. (2), K. K. (1), M. A. (1) i M. A. (2) o uznanie za bezskuteczną umowy sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. Powód dochodził ochrony swojej wierzytelności wynikającej z umów kredytowych, które nie zostały spłacone przez dłużniczkę M. A. (2). Sąd Okręgowy w Bydgoszczy uznał umowę sprzedaży prawa do lokalu z 25 czerwca 2008 r. (między M. A. (2) a M. A. (1)) za bezskuteczną wobec powoda, uznając, że pozwana M. A. (2) działała w celu pokrzywdzenia wierzyciela, a jej matka M. A. (1) wiedziała o tej niewypłacalności. Pozwana M. A. (1) wniosła apelację, kwestionując ustalenia faktyczne i prawne sądu pierwszej instancji. Sąd Apelacyjny w Gdańsku, rozpoznając apelację, stwierdził, że wyrok Sądu Okręgowego wymagał doprecyzowania w zakresie wskazania konkretnej wierzytelności powoda, która ma być chroniona. Sąd Apelacyjny wskazał, że chodzi o wierzytelności wynikające z bankowych tytułów egzekucyjnych z dnia 17 czerwca 2009 r., którym nadano klauzule wykonalności. W pozostałym zakresie Sąd Apelacyjny uznał apelację za bezzasadną, podtrzymując ustalenia sądu pierwszej instancji dotyczące niewiarygodności zeznań pozwanych w kwestii niewiedzy o zadłużeniu oraz pogorszenia stanu niewypłacalności dłużniczki przez zbycie prawa do lokalu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów o skardze pauliańskiej, w szczególności dotyczących wymogu skonkretyzowania wierzytelności oraz oceny wiedzy osoby trzeciej o niewypłacalności dłużnika.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego z wielokrotnymi przeniesieniami własności prawa do lokalu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy umowa sprzedaży prawa do lokalu mieszkalnego zawarta przez dłużnika z osobą trzecią może zostać uznana za bezskuteczną wobec wierzyciela, jeśli czynność ta doprowadziła do pokrzywdzenia wierzyciela?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa może zostać uznana za bezskuteczną, jeśli dłużnik działał w celu pokrzywdzenia wierzyciela, a osoba trzecia o tym wiedziała lub mogła wiedzieć.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pozwana M. A. (1) nie obaliła domniemania z art. 527 § 3 k.c., co oznacza, że wiedziała o niewypłacalności swojej córki M. A. (2) i o tym, że zbycie prawa do lokalu pogorszy jej stan majątkowy.
Czy wierzytelność chroniona skargą pauliańską musi być precyzyjnie określona w orzeczeniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wierzytelność powinna być skonkretyzowana w orzeczeniu.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny wskazał, że brak precyzyjnego określenia wierzytelności w wyroku Sądu Okręgowego stanowił podstawę do częściowej zmiany zaskarżonego wyroku.
Czy okoliczność, że prawo do lokalu zostało następnie darowane wnukowi, a potem zwrócone matce, ma znaczenie dla oceny zasadności skargi pauliańskiej?
Odpowiedź sądu
Sąd uznał, że fakt powrotnego przeniesienia prawa do lokalu na rzecz M. A. (1) nie wyłączał możliwości uznania pierwszej umowy sprzedaży za bezskuteczną, zwłaszcza w kontekście pogorszenia stanu majątkowego dłużniczki.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podkreślił, że istotne jest ustalenie, czy czynność prawna doprowadziła do pokrzywdzenia wierzyciela, a późniejsze przeniesienia własności nie niweczą tej oceny, jeśli pierwotna czynność była wadliwa.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółki Akcyjnej | spółka | powód |
| K. K. | osoba_fizyczna | pozwany |
| M. A. | osoba_fizyczna | pozwana |
| M. A. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 527 § § 1
Kodeks cywilny
Uznanie za bezskuteczną czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli.
k.c. art. 527 § § 3
Kodeks cywilny
Domniemanie wiedzy o pokrzywdzeniu wierzyciela, jeśli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową kosztem majątku dłużnika.
Pomocnicze
k.c. art. 531
Kodeks cywilny
Uznanie za bezskuteczną czynności prawnej dłużnika, która nieodpłatnie lub odpłatnie przeniosła jego majątek na inną osobę.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 244 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Moc dowodowa dokumentów urzędowych.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość zmiany zaskarżonego wyroku przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada swobodnej oceny kosztów sądowych w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji przez sąd drugiej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niedoprecyzowanie w wyroku Sądu Okręgowego, która konkretnie wierzytelność powoda jest chroniona skargą pauliańską.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia art. 527 § 1 i 3 k.c. przez błędną wykładnię i zastosowanie. • Zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. i art. 244 § 1 k.p.c. dotyczące oceny dowodów i mocy dokumentów. • Twierdzenie, że pozwana M. A. (1) nie wiedziała o długu córki. • Argumentacja dotycząca ceny sprzedaży i czasu jej zawarcia w stosunku do zaciągnięcia zobowiązań kredytowych. • Argumentacja dotycząca wzrostu aktywów dłużniczki.
Godne uwagi sformułowania
bezskuteczność podanej w nim umowy dotyczy ochrony wierzytelności powoda wynikających z wystawionych przez niego bankowych tytułów egzekucyjnych • pozwana nie obaliła domniemania przewidzianego w art. 527 § 3 k.c. • pozwana M. A. (2) co najmniej pogłębiła tą czynnością prawną stan swojej niewypłacalności wobec powoda • przeciwko pozwanej M. A. (1) przemawia wynikające z art. 527 § 3 k.c. domniemanie, iż wiedziała o tej niewypłacalności córki • wierzytelność chroniona skargą pauliańską powinna być skonkretyzowana
Skład orzekający
Katarzyna Przybylska
przewodniczący
Włodzimierz Gawrylczyk
sprawozdawca
Arkadiusz Kuta
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o skardze pauliańskiej, w szczególności dotyczących wymogu skonkretyzowania wierzytelności oraz oceny wiedzy osoby trzeciej o niewypłacalności dłużnika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego z wielokrotnymi przeniesieniami własności prawa do lokalu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak skomplikowane mogą być transakcje majątkowe mające na celu uniknięcie spłaty długów i jak sąd analizuje relacje rodzinne w kontekście ochrony wierzyciela.
“Rodzinne przepychanki o mieszkanie. Czy sprzedaż lokalu matce chroni przed długami córki?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.