Ts 54/22Trybunał konstytucyjny odrzuca zażalenie skarga konstytucyjną 8
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka z o.o. wniosła skargę konstytucyjną dotyczącą zgodności art. 394(2) § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania cywilnego z Konstytucją RP. Kwestionowany przepis, w ocenie skarżącej, uniemożliwiał wniesienie zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji odmawiające zwolnienia od kosztów sądowych od apelacji. Trybunał Konstytucyjny początkowo odmówił nadania dalszego biegu skardze, argumentując, że skarżąca nie uzyskała ostatecznego rozstrzygnięcia naruszającego jej prawa, ponieważ nie wniosła zażalenia na postanowienie o oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów, a jedynie zażądała sporządzenia uzasadnienia. Skarżąca wniosła zażalenie na to postanowienie, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów ustawy o postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym. Trybunał Konstytucyjny rozpatrzył zażalenie i postanowił go nie uwzględnić, uznając swoje pierwotne postanowienie za prawidłowe. W uzasadnieniu wskazano, że zażalenie powinno dotyczyć podstaw odmowy nadania dalszego biegu skardze. Jednocześnie skład orzekający zauważył, że kwestia konstytucyjności art. 394(2) § 1 pkt 1 KPC została już rozstrzygnięta wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 8 maja 2024 r. (sygn. SK 59/21), który uznał ten przepis za niezgodny z Konstytucją RP w zakresie, w jakim uniemożliwiał zaskarżenie postanowienia oddalającego wniosek o zwolnienie od opłaty sądowej od apelacji wydanego przez sąd drugiej instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wymogów formalnych skargi konstytucyjnej, w szczególności konieczności wyczerpania drogi sądowej i uzyskania ostatecznego rozstrzygnięcia.
Dotyczy specyficznej procedury przed Trybunałem Konstytucyjnym i kwestii formalnych skargi konstytucyjnej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy art. 394(2) § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania cywilnego, w zakresie w jakim nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji odmawiające zwolnienia od kosztów sądowych od apelacji, jest zgodny z Konstytucją RP?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis ten jest niezgodny z Konstytucją RP.
Uzasadnienie
Trybunał Konstytucyjny w wyroku SK 59/21 stwierdził niezgodność art. 394(2) § 1 pkt 1 KPC z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 77 ust. 2, art. 78, art. 176 ust. 1 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, uznając, że uniemożliwienie zaskarżenia postanowienia oddalającego wniosek o zwolnienie od opłaty sądowej od apelacji wydanego przez sąd drugiej instancji narusza prawo do sądu.
Czy skarżąca uzyskała ostateczne rozstrzygnięcie naruszające jej prawa konstytucyjne, skoro nie wniosła zażalenia na postanowienie o oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarżąca nie uzyskała ostatecznego rozstrzygnięcia naruszającego jej prawa w rozumieniu wymogów skargi konstytucyjnej.
Uzasadnienie
Trybunał Konstytucyjny uznał, że skarżąca nie wyczerpała drogi sądowej, ponieważ nie wniosła zażalenia na postanowienie o oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów, a jedynie zażądała sporządzenia uzasadnienia niezaskarżalnego postanowienia. Przedmiotem skargi nie może być prawo do uzyskania uzasadnienia, lecz prawo do zaskarżenia.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| [...] sp. z o.o. | spółka | skarżąca |
Przepisy (11)
Główne
k.p.c. art. 394² § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2023 r. uniemożliwiał zaskarżenie postanowienia oddalającego wniosek o zwolnienie od opłaty sądowej od apelacji wydanego przez sąd drugiej instancji. Został uznany za niezgodny z Konstytucją RP.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podstawa skargi konstytucyjnej.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podstawa skargi konstytucyjnej, naruszony w wyroku SK 59/21.
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podstawa skargi konstytucyjnej, naruszony w wyroku SK 59/21 (prawo do sądu).
Konstytucja RP art. 78
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podstawa skargi konstytucyjnej, naruszony w wyroku SK 59/21.
Konstytucja RP art. 176 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podstawa skargi konstytucyjnej, naruszony w wyroku SK 59/21.
Pomocnicze
u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 5
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu.
u.o.t.p.TK art. 77
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Zarzut naruszenia przez skarżącą.
u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 4 pkt 1
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Zarzut naruszenia przez skarżącą.
u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 2
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Zarzut niezastosowania przez skarżącą.
Konstytucja RP art. 190 § ust. 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Możliwość wznowienia postępowania w sprawach, w których prawomocne orzeczenie zostało wydane na podstawie aktu normatywnego uznanego za niezgodny z Konstytucją.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zażalenie nie podważa ustaleń przedstawionych w postanowieniu o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. • Skarżąca nie uzyskała ostatecznego rozstrzygnięcia naruszającego jej prawa, ponieważ nie wniosła zażalenia na postanowienie o oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżącej dotyczące błędów w ustaleniach faktycznych i naruszenia przepisów ustawy o postępowaniu przed TK.
Godne uwagi sformułowania
nie uzyskała ostatecznego rozstrzygnięcia naruszającego jej prawa określone w petitum skargi konstytucyjnej • nie wniosła bowiem zażalenia na postanowienie o oddaleniu wniosku w przedmiocie zwolnienia od kosztów • Przedmiotem skargi nie uczyniono jednak prawa do uzyskania uzasadnienia niezaskarżalnego postanowienia, lecz prawo do wniesienia zażalenia.
Skład orzekający
Bogdan Święczkowski
przewodniczący
Bartłomiej Sochański
członek
Michał Warciński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymogów formalnych skargi konstytucyjnej, w szczególności konieczności wyczerpania drogi sądowej i uzyskania ostatecznego rozstrzygnięcia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury przed Trybunałem Konstytucyjnym i kwestii formalnych skargi konstytucyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do sądu i możliwości zaskarżania postanowień dotyczących kosztów sądowych, co ma znaczenie praktyczne dla wielu stron postępowań. Dodatkowo, odwołuje się do wcześniejszego wyroku TK stwierdzającego niekonstytucyjność przepisu.
“Czy brak zażalenia na odmowę zwolnienia z kosztów sądowych zamyka drogę do Trybunału Konstytucyjnego?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.