Ts 36/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarga konstytucyjna została wniesiona przez T.K. w związku z prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 listopada 2021 r. Skarżący kwestionuje zgodność z Konstytucją trzech grup przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Pierwsza grupa przepisów (art. 197 § 2 w zw. z art. 185 § 2, art. 18 § 1 pkt 6 i art. 19 p.p.s.a.) dotyczy sytuacji, w której sędzia brał udział w wydaniu postanowienia o umorzeniu postępowania, które następnie zostało uchylone przez Naczelny Sąd Administracyjny. Skarżący zarzuca, że przepisy te, w związku z ich interpretacją przez sądy administracyjne, nie przewidują obowiązku wyłączenia sędziego od ponownego orzekania w tej samej sprawie, co narusza jego prawo do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji) i prawo do bezstronnego sądu. Druga grupa przepisów (art. 161 § 1 pkt 3, art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a.) dotyczy rozpoznawania skarg na bezczynność organu. Skarżący uważa, że przepisy te, w zakresie w jakim po wniesieniu skargi na bezczynność organ wydaje decyzję, nie przewidują umorzenia postępowania, a dopuszczają oddalenie skargi, co narusza prawo do dochodzenia odszkodowania i prawo własności, a także zasadę zaufania do państwa. Trzecia grupa przepisów (art. 190 w zw. z art. 185 § 2 p.p.s.a.) dotyczy związania sądu wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny po uchyleniu postanowienia. Skarżący podnosi, że brak sankcji za naruszenie tego związania narusza prawo do sprawiedliwego rozpoznania sprawy i prawo do wykonania orzeczenia sądowego. Trybunał Konstytucyjny, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, postanowił nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg, uznając, że spełnia ona wymagane przez prawo formalne przesłanki do merytorycznego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczących wyłączenia sędziego, rozpoznawania skarg na bezczynność organu oraz związania sądu wykładnią NSA.
Dotyczy specyficznych sytuacji procesowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące wyłączenia sędziego (art. 197 § 2 w zw. z art. 185 § 2, art. 18 § 1 pkt 6 i art. 19 p.p.s.a.) są zgodne z Konstytucją w zakresie, w jakim nie przewidują obowiązku wyłączenia sędziego, który brał udział w wydaniu postanowienia o umorzeniu postępowania, uchylonego następnie przez NSA, od ponownego orzekania w tej samej sprawie?
Odpowiedź sądu
Trybunał Konstytucyjny nadał skardze dalszy bieg, co oznacza, że kwestia ta będzie badana merytorycznie.
Czy przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące rozpoznawania skarg na bezczynność organu (art. 161 § 1 pkt 3, art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a.) są zgodne z Konstytucją w zakresie, w jakim po wniesieniu skargi na bezczynność organ wydaje decyzję, a postępowanie jest umarzane lub oddalane, zamiast zobowiązania do wydania aktu?
Odpowiedź sądu
Trybunał Konstytucyjny nadał skardze dalszy bieg, co oznacza, że kwestia ta będzie badana merytorycznie.
Czy przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące związania sądu wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny (art. 190 w zw. z art. 185 § 2 p.p.s.a.) są zgodne z Konstytucją w zakresie, w jakim nie przewidują sankcji za naruszenie tego związania?
Odpowiedź sądu
Trybunał Konstytucyjny nadał skardze dalszy bieg, co oznacza, że kwestia ta będzie badana merytorycznie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T.K. | osoba_fizyczna | skarżący |
| Wojewoda L. | organ_państwowy | organ |
Przepisy (13)
Główne
p.p.s.a. art. 197 § § 2
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W zakresie, w jakim pomija jako podstawę wyłączenia sędziego od udziału w orzekaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym toczącym się po uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego o umorzeniu postępowania, jego wcześniejszy udział w orzekaniu w sprawie zakończonej wydaniem tego postanowienia w nieprawidłowej obsadzie Sądu.
p.p.s.a. art. 185 § § 2
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W razie przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, sąd rozpoznaje ją w innym składzie. (Zastosowanie w kontekście art. 197 § 2 p.p.s.a. i wyłączenia sędziego).
p.p.s.a. art. 18 § § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pkt 6 - dotyczy wyłączenia sędziego. W kontekście skargi konstytucyjnej, kwestionowane jest, czy obecne brzmienie obejmuje wszystkie sytuacje wymagające wyłączenia.
p.p.s.a. art. 19
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy ogólnych okoliczności uzasadniających wyłączenie sędziego. Skarżący uważa, że obecna regulacja jest zbyt wąska.
p.p.s.a. art. 161 § § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pkt 3 - umorzenie postępowania. Kwestionowane w kontekście skargi na bezczynność, gdy organ wydał decyzję.
p.p.s.a. art. 149 § § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pkt 1 - skarga na bezczynność organu. Kwestionowane w kontekście wydania aktu przez organ po wniesieniu skargi.
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ogólne zasady postępowania sądowoadministracyjnego.
p.p.s.a. art. 190
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. Kwestionowany brak sankcji za naruszenie.
Pomocnicze
k.p.a. art. 35 § § 5
Kodeks postępowania administracyjnego
Okoliczności powodujące opóźnienia niepodlegające wliczeniu do ustawowych terminów.
u.o.t.p.TK art. 61 § § 1
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.
u.o.t.p.TK art. 77 § ust. 1
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Wymóg wyczerpania drogi prawnej i trzymiesięczny termin do wniesienia skargi konstytucyjnej.
u.o.t.p.TK art. 53 § ust. 1
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Wymogi formalne skargi konstytucyjnej (wskazanie naruszonych praw, uzasadnienie zarzutów, stan faktyczny).
u.o.t.p.TK art. 79 § ust. 1
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Przesłanka dopuszczalności skargi konstytucyjnej – orzeczenie ostateczne o konstytucyjnych prawach lub wolnościach.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga konstytucyjna spełnia wymogi formalne do merytorycznego rozpoznania.
Godne uwagi sformułowania
„w zakresie, w jakim pomija jako podstawę wyłączenia sędziego od udziału w orzekaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym toczącym się po uchyleniu przez Naczelnego Sąd Administracyjny postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego o umorzeniu postępowania, tj. kończące to postępowanie, jego wcześniejszy udział w orzekaniu w sprawie zakończonej wydaniem tego postanowienia w nieprawidłowej obsadzie Sądu” • „wydanie przez organ decyzji po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność nie powoduje w świetle art. 149 § 1 i art. 149 § 1a p.p.s.a., że postępowanie staje się bezprzedmiotowe w zakresie dotyczącym stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności, oraz stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a także w zakresie ewentualnego wymierzenia organowi grzywny bądź zasądzenia na rzecz skarżącego sumy pieniężnej stosownie do treści art. 149 § 2 p.p.s.a.” • „Sąd jest obecnie związany wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi przez Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w niniejszej sprawie postanowieniu” • „wskazana w skardze kasacyjnej okoliczności wydania zaskarżonego wyroku, w składzie którego zasiadał Sędzia, który uprzednio umorzył w niniejszej sprawie postępowanie sądowe, zaś w wyniku wniesionego zażalenia postanowienie o umorzeniu postępowania zostało uchylone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem o sygn. akt […], nie stanowi żadnej z przesłanek z art. […]
Skład orzekający
Bogdan Święczkowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczących wyłączenia sędziego, rozpoznawania skarg na bezczynność organu oraz związania sądu wykładnią NSA."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych sytuacji procesowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii związanych z prawem do sądu, bezstronnością sędziów i prawidłowością postępowania administracyjnego, co jest istotne dla prawników i obywateli.
“Czy sędzia, który wydał wadliwe postanowienie, może ponownie orzekać w tej samej sprawie? Trybunał Konstytucyjny bada przepisy PPSA.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.