Orzeczenie · 2026-01-21

Ts 170/22Odmowa biegu skardze konstytucyjnej brak ostatecznego orzeczenia 7

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2026-01-21
TKInneprawo konstytucyjneŚredniakonstytucyjny
skarga konstytucyjnaKodeks postępowania cywilnegosąd najwyższypełnomocnik z urzęduostateczne orzeczenieTrybunał Konstytucyjnyprawo do sądu

Skarga konstytucyjna została wniesiona przez H.K. przeciwko przepisom Kodeksu postępowania cywilnego (art. 398(1) § 1 oraz art. 117 § 5), które skarżący uznał za niezgodne z art. 45 ust. 1 oraz art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP. Zarzuty dotyczyły katalogu orzeczeń, od których przysługuje skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego, oraz uzależnienia ustanowienia pełnomocnika z urzędu od uznania jego potrzeby przez sąd. Trybunał Konstytucyjny, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, postanowił odmówić nadania skardze dalszego biegu. Głównym powodem była niezgodność z wymogiem ostatecznego orzeczenia, o którym mowa w art. 79 ust. 1 Konstytucji i art. 77 ust. 1 ustawy o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym. Sąd Okręgowy w G. oddalił wniosek skarżącego o ustanowienie pełnomocnika z urzędu do wniesienia skargi kasacyjnej postanowieniem z 30 grudnia 2020 r., ale od tego orzeczenia skarżący wniósł zażalenie, które zostało oddalone postanowieniem z 19 marca 2021 r. To drugie postanowienie stanowiło ostateczne orzeczenie w sprawie, a nie pierwsze. Ponadto, Trybunał podkreślił, że nie pełni funkcji instancji odwoławczej i nie bada aktów stosowania prawa. Brak ostatecznego orzeczenia stanowił samodzielną podstawę do odmowy nadania skardze dalszego biegu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Wymogi formalne skargi konstytucyjnej, w szczególności wymóg ostatecznego orzeczenia oraz charakter postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku ostatecznego orzeczenia w postępowaniu przed sądami powszechnymi.

Zagadnienia prawne (3)

Czy art. 398(1) § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, w zakresie wskazującym katalog orzeczeń sądu drugiej instancji, od których przysługuje skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego, jest zgodny z art. 45 ust. 1 oraz art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP?

Odpowiedź sądu

Nie analizowano ze względu na brak ostatecznego orzeczenia.

Uzasadnienie

Trybunał odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, ponieważ nie było ostatecznego orzeczenia w sprawie, co jest wymogiem formalnym do jej rozpoznania.

Czy art. 117 § 5 Kodeksu postępowania cywilnego, uzależniający ustanowienie przez sąd pełnomocnika z urzędu od uznania, że jego udział jest potrzebny, jest zgodny z art. 45 ust. 1 oraz art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP?

Odpowiedź sądu

Nie analizowano ze względu na brak ostatecznego orzeczenia.

Uzasadnienie

Trybunał odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, ponieważ nie było ostatecznego orzeczenia w sprawie, co jest wymogiem formalnym do jej rozpoznania.

Czy postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 30 grudnia 2020 r. (sygn. akt [...]) jest ostatecznym orzeczeniem w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji RP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie to nie jest ostateczne, ponieważ skarżący wniósł od niego zażalenie, które zostało następnie oddalone.

Uzasadnienie

Ostateczne orzeczenie w rozumieniu przepisów Konstytucji i ustawy o TK to takie, od którego nie przysługuje już żaden zwykły środek zaskarżenia. W tym przypadku, postanowienie oddalające zażalenie było ostateczne, a nie pierwotne postanowienie o oddaleniu wniosku o pełnomocnika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odmowa nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
H.K.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (7)

Główne

Konstytucja RP art. 79 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zostały naruszone, ma prawo wnieść skargę do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności z Konstytucją ustawy lub innego aktu normatywnego, na podstawie którego sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o jego wolnościach lub prawach albo o jego obowiązkach.

u.o.t.p.TK art. 77 § 1

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Skarga konstytucyjna może być wniesiona po wyczerpaniu drogi prawnej, w ciągu 3 miesięcy od dnia doręczenia skarżącemu prawomocnego wyroku, ostatecznej decyzji lub innego ostatecznego rozstrzygnięcia.

k.p.c. art. 398 § 1

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy katalogu orzeczeń sądu drugiej instancji, od których przysługuje skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego.

k.p.c. art. 117 § 5

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy uzależnienia ustanowienia przez sąd pełnomocnika z urzędu od uznania, że jego udział w postępowaniu jest potrzebny.

Pomocnicze

u.o.t.p.TK art. 61 § 1

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.

u.o.t.p.TK art. 61 § 4

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Trybunał wydaje postanowienie o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, jeżeli nie spełnia wymogów określonych w ustawie i usunięcie jej braków nie jest możliwe, gdy braki te nie zostały usunięte w terminie albo gdy skarga jest oczywiście bezzasadna.

u.o.t.p.TK art. 61 § 5

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie nadania skardze dalszego biegu w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak ostatecznego orzeczenia w sprawie, od którego można by wnieść skargę konstytucyjną. • Trybunał Konstytucyjny nie jest instancją odwoławczą i nie bada aktów stosowania prawa.

Godne uwagi sformułowania

skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym • przesłanka „ostatecznego orzeczenia” [...] wyraża się w nadzwyczajnym i subsydiarnym charakterze skargi konstytucyjnej • przedmiotem postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym w trybie skargi konstytucyjnej nie mogą być akty stosowania prawa • Trybunał Konstytucyjny jest sądem prawa, a nie organem sprawującym nadzór judykacyjny nad sądami

Skład orzekający

Justyn Piskorski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne skargi konstytucyjnej, w szczególności wymóg ostatecznego orzeczenia oraz charakter postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku ostatecznego orzeczenia w postępowaniu przed sądami powszechnymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych ze skargą konstytucyjną i prawem do sądu, choć rozstrzygnięcie jest formalne.

“Kiedy skarga konstytucyjna nie ma szans na bieg? Kluczowe znaczenie ostatecznego orzeczenia.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst