Orzeczenie · 2021-06-09

Ts 163/20

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2021-06-09
tkinnekontrola konstytucyjnościNiskakonstytucyjny
Trybunał Konstytucyjnyskarga konstytucyjnaKodeks postępowania cywilnegozwolnienie od kosztów sądowychprawo do sądurówność wobec prawaapelacjazażalenie

Skarżący K.Z. złożył skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność przepisów Kodeksu postępowania cywilnego (art. 1 pkt 139 i 142 ustawy nowelizującej, a także art. 394^2 § 1 i § 1^1 k.p.c.) z art. 32 ust. 1 i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Zarzucił, że przepisy te naruszają równość wobec prawa i prawo do sądu poprzez uniemożliwienie zaskarżenia postanowienia sądu drugiej instancji o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych. Stan faktyczny sprawy dotyczył postępowania, w którym Sąd Okręgowy wydał nakaz zapłaty, następnie uchylił go wyrokiem, a apelacja skarżącego została odrzucona przez Sąd Apelacyjny z powodu nieuiszczenia opłaty od apelacji, po wcześniejszym oddaleniu wniosku o zwolnienie od tej opłaty. Skarżący wskazał jako ostateczne rozstrzygnięcie postanowienie Sądu Apelacyjnego z 5 sierpnia 2020 r. oddalające zażalenie na postanowienie o odrzuceniu wniosku o uzasadnienie postanowienia o odmowie zwolnienia od kosztów. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że zakwestionowane przepisy nie były podstawą wydania ostatecznego orzeczenia w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji. Wskazał, że skarżący kwestionuje brak możliwości zaskarżenia postanowienia o odmowie zwolnienia od kosztów, a nie brak możliwości jego uzasadnienia. Ponadto, nawet jeśli przyjąć, że ostatecznym orzeczeniem było postanowienie o odrzuceniu zażalenia na postanowienie o odmowie uzasadnienia, to zakwestionowane przepisy nie stanowiły podstawy jego wydania. W związku z tym Trybunał odmówił nadania skardze dalszego biegu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Niska
Do czego można powołać

Proceduralne aspekty dopuszczalności skargi konstytucyjnej, w szczególności wymóg wykazania, że zakwestionowany przepis był podstawą wydania ostatecznego orzeczenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących zaskarżalności postanowień sądu drugiej instancji.

Zagadnienia prawne (1)

Czy przepisy Kodeksu postępowania cywilnego, wprowadzające zmiany w zakresie zaskarżalności postanowień sądu drugiej instancji, naruszają konstytucyjne prawo do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) oraz zasadę równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP) poprzez brak możliwości zaskarżenia postanowienia sądu drugiej instancji o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zakwestionowane przepisy nie naruszają wskazanych praw konstytucyjnych, ponieważ nie były podstawą wydania ostatecznego orzeczenia w sprawie skarżącego.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że skarżący kwestionuje brak możliwości zaskarżenia postanowienia o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych, podczas gdy ostateczne orzeczenie w jego sprawie dotyczyło oddalenia zażalenia na postanowienie o odmowie uzasadnienia. W związku z tym, zakwestionowane przepisy nie stanowiły podstawy wydania ostatecznego orzeczenia, co jest warunkiem dopuszczalności skargi konstytucyjnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmówiono nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej
Strona wygrywająca
Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
K.Z.osoba_fizycznaskarżący
A.J.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (8)

Główne

z.k.p.c. art. 1 § pkt 139

Ustawa o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw

Zmiana art. 394 § 1 i 2 k.p.c. dotycząca zażaleń na postanowienia sądu pierwszej instancji.

z.k.p.c. art. 1 § pkt 142

Ustawa o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw

Zmiana art. 394^2 k.p.c., w tym dodanie § 1^1 dotyczącego zażaleń na postanowienia sądu drugiej instancji.

k.p.c. art. 394^2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący zażalenia do innego składu sądu drugiej instancji na postanowienie tego sądu o odrzuceniu apelacji.

k.p.c. art. 394^2 § § 1^1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący zażalenia do innego składu sądu drugiej instancji na postanowienia tego sądu w określonych sprawach, w tym zwrot kosztów procesu, o ile nie wniesiono skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równości wobec prawa.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 1

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Wymogi wstępnego rozpoznania skargi konstytucyjnej.

u.o.t.p.TK art. 61 § ust. 5

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym

Prawo do zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zakwestionowane przepisy nie były podstawą wydania ostatecznego orzeczenia w sprawie skarżącego.

Odrzucone argumenty

Przepisy art. 1 pkt 139 i 142 ustawy nowelizującej Kodeks postępowania cywilnego oraz art. 394^2 § 1 i § 1^1 k.p.c. naruszają prawo do sądu i zasadę równości wobec prawa.

Godne uwagi sformułowania

odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu • zakwestionowane przepisy nie były podstawą wydania wskazanego przez skarżącego ostatecznego rozstrzygnięcia • niezbędne jest uzyskanie przez skarżącego ostatecznego orzeczenia, które będzie potwierdzało, że droga sądowa jest wyłączona

Skład orzekający

Jakub Stelina

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty dopuszczalności skargi konstytucyjnej, w szczególności wymóg wykazania, że zakwestionowany przepis był podstawą wydania ostatecznego orzeczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących zaskarżalności postanowień sądu drugiej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy wymogów formalnych skargi konstytucyjnej, co czyni ją mało interesującą dla szerszego grona odbiorców.

Dane finansowe

WPS: 150 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst