Orzeczenie · 2024-11-21

SK 61/23

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2024-11-21
tkinneprawo konstytucyjneNiskakonstytucyjny
kuratorwynagrodzenierozporządzenieKonstytucjaprawa majątkowerównośćTrybunał Konstytucyjnyskarga konstytucyjnaprawo procesowe

Skarga konstytucyjna została wniesiona przez adwokata A.H. kwestionującego zgodność § 1 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej z przepisami Konstytucji. Skarżąca zarzuciła, że przepisy te ustalają stawki wynagrodzenia kuratora na poziomie nie mniejszym niż 40% stawek minimalnych dla pełnomocników, z ograniczoną możliwością podwyższenia, co narusza zasadę równej ochrony praw majątkowych (art. 64 ust. 2 Konstytucji) oraz zasadę równego traktowania (art. 32 Konstytucji). Trybunał Konstytucyjny, po analizie sprawy, umorzył postępowanie. Stwierdzono, że skarga jest niedopuszczalna w zakresie dotyczącym kuratorów ustanowionych dla stron w sprawach cywilnych, ponieważ zaskarżone przepisy rozporządzenia z 2018 r. miały zastosowanie w sprawie skarżącej jedynie na podstawie art. 99^3 k.r.o. w kontekście kuratora dla małoletniego pokrzywdzonego w postępowaniu karnym. Ponadto, Trybunał uznał, że w pozostałym zakresie skarga nie została uzasadniona w sposób wymagany przez przepisy, co uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie zarzutów dotyczących naruszenia art. 64 ust. 2 Konstytucji oraz innych wskazanych przepisów Konstytucji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Niska
Do czego można powołać

Umorzenie postępowania w sprawach konstytucyjnych z powodu niedopuszczalności lub braku uzasadnienia zarzutów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki skargi konstytucyjnej i wymogów formalnych.

Zagadnienia prawne (1)

Czy przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2018 r. ustalające stawki wynagrodzenia kuratora sądowego są zgodne z Konstytucją, w szczególności z zasadą równej ochrony praw majątkowych i zasadą równego traktowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Skarga konstytucyjna została umorzona jako niedopuszczalna w części, a w pozostałej części jako nieuzasadniona z powodu braku należytego uzasadnienia zarzutów.

Uzasadnienie

Trybunał uznał skargę za niedopuszczalną w zakresie dotyczącym kuratorów w sprawach cywilnych, gdyż zaskarżone przepisy miały zastosowanie w sprawie skarżącej jedynie na podstawie art. 99^3 k.r.o. w kontekście kuratora dla małoletniego pokrzywdzonego w postępowaniu karnym. W pozostałym zakresie skarga nie została uzasadniona w sposób wymagany przez przepisy, co uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie zarzutów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Umorzyć postępowanie

Strony

NazwaTypRola
A.H.osoba_fizycznaskarżąca

Przepisy (16)

Główne

Dz. U. poz. 536 art. § 1 ust. 1, 2 i 3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej

Zaskarżone przepisy w zakresie, w jakim ustalają stawki za działanie kuratora ustanowionego w sprawie, jako podstawę kwotę nie mniejszą niż 40% stawki minimalnej wskazanej w rozporządzeniach MS dotyczących stawek radcowskich i adwokackich, przy tych samych czynnościach i nakładzie pracy oraz odpowiedzialności w porównaniu do adwokatów i radców prawnych pełniących w sprawach analogicznych funkcję pełnomocnika, a którym przysługuje 100% stawki; a odnośnie odpowiedzialności za wykonywanie działania – w przypadku kuratorów jeszcze większej, mając na uwadze reprezentację osób ubezwłasnowolnionych, małoletnich czy osób nieznanych z miejsca pobytu oraz obowiązek ich poszukiwania; dają możliwość podwyższenia stawki kuratora do maksymalnie kwoty x1 stawki minimalnej, podczas gdy przy takich samych czynnościach dla pełnomocnika z wyboru maksymalne podwyższenie wynosi 600%; nie przewidują, przy ocenie wymiaru wynagrodzenia, oprócz adekwatności nakładu pracy adwokata/radcy prawnego oraz wkładu w końcowe rozstrzygnięcie, jak i uwzględnienia czasu trwania postępowania – także zmian wartości siły nabywczej pieniądza.

Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. art. 64 ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równej ochrony praw majątkowych.

k.r.o. art. art. 99^3

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Przepis, na podstawie którego ustalano wynagrodzenie kuratora w sprawie skarżącej, odsyłający do przepisów dotyczących kuratorów w sprawach cywilnych.

Pomocnicze

Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa.

Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. art. 31 ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenia konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie.

Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. art. 32 ust. 1 zdanie drugie

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Równość wobec prawa.

Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. art. 32 ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zakaz dyskryminacji.

Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. art. 92 ust. 1 zdanie pierwsze

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Rozporządzenia są wydawane na podstawie upoważnienia ustawowego i w celu jego wykonania.

Dz.U. 1997 nr 78 poz. 483 art. art. 30

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do poszanowania godności.

Dz. U. z 2023 r. poz. 1144 art. art. 9 pkt 3

Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Upoważnienie dla Ministra Sprawiedliwości do określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów.

u.p.a. art. art. 16 ust. 3

Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze

Podstawa do określenia stawek minimalnych za czynności adwokackie.

u.r.p. art. art. 22^5 ust. 3

Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych

Podstawa do określenia stawek minimalnych za czynności radców prawnych.

k.p.k. art. art. 618 § 1 pkt 11

Kodeks postępowania karnego

Wynagrodzenie kuratora jako wydatek Skarbu Państwa.

k.p.k. art. art. 626 § 1

Kodeks postępowania karnego

Orzekanie o kosztach procesu.

k.p.c. art. art. 143

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

skarga konstytucyjna nie jest środkiem abstrakcyjnej kontroli zgodności z Konstytucją • skarga konstytucyjna jest środkiem o charakterze subsydiarnym i konkretnym • prawo do równej ochrony praw majątkowych nie może być utożsamiana z identycznością intensywności ochrony

Skład orzekający

Rafał Wojciechowski

przewodniczący

Michał Warciński

sprawozdawca

Jarosław Wyrembak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania w sprawach konstytucyjnych z powodu niedopuszczalności lub braku uzasadnienia zarzutów."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki skargi konstytucyjnej i wymogów formalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych ze skargą konstytucyjną i umorzeniem postępowania, co może być mniej interesujące dla szerokiego grona odbiorców niż merytoryczne rozstrzygnięcie.

Trybunał Konstytucyjny umarza skargę: dlaczego Twoja sprawa może nie zostać rozpatrzona?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst