SK 21/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarga konstytucyjna została złożona przez spółkę akcyjną, która kwestionowała zgodność art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej z Konstytucją, w szczególności w zakresie, w jakim warunkował on istnienie nadpłaty w podatku akcyzowym od poniesienia jego ciężaru ekonomicznego. Spółka podnosiła zarzuty naruszenia zasady równości (art. 32 ust. 1 Konstytucji), prawa własności (art. 64 ust. 2 Konstytucji) oraz zasady szczególnej określoności regulacji daninowych (art. 84 i 217 Konstytucji). W trakcie postępowania Sejm Rzeczypospolitej Polskiej oraz Prokurator Generalny przedstawili swoje stanowiska. Sejm wniósł o stwierdzenie niezgodności przepisu z Konstytucją w zakresie zasady określoności regulacji daninowych, a w pozostałym zakresie o umorzenie postępowania. Prokurator Generalny wniósł o umorzenie postępowania z uwagi na niedopuszczalność wydania wyroku. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając sprawę, stwierdził, że skarżąca spółka jest publicznym podmiotem gospodarczym, którego jedynym akcjonariuszem jest spółka Skarbu Państwa. W związku z tym, Trybunał uznał, że spółka nie posiada legitymacji do wniesienia skargi konstytucyjnej, ponieważ nie jest adresatem konstytucyjnych praw i wolności. Na tej podstawie, Trybunał umorzył postępowanie na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że publiczne podmioty gospodarcze nie posiadają legitymacji do wnoszenia skarg konstytucyjnych.
Dotyczy wyłącznie skarg konstytucyjnych wnoszonych przez publiczne podmioty gospodarcze.
Zagadnienia prawne (2)
Czy spółka akcyjna, będąca publicznym podmiotem gospodarczym, posiada legitymację do wniesienia skargi konstytucyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, publiczny podmiot gospodarczy nie jest adresatem konstytucyjnych praw i wolności i nie posiada legitymacji do wniesienia skargi konstytucyjnej.
Uzasadnienie
Trybunał Konstytucyjny, powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że istotą skargi konstytucyjnej jest ochrona przed ingerencją państwa w prawa i wolności jednostki. Konstrukcja, w której podmiot władzy publicznej miałby być beneficjentem konstytucyjnego prawa podmiotowego, prowadziłaby do utożsamienia podmiotów ingerujących z ich nosicielami. Skarżąca spółka, będąca publicznym podmiotem gospodarczym, nie może być więc adresatem tych praw.
Czy art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2003 r., w zakresie, w jakim warunkuje istnienie nadpłaty w podatku akcyzowym od sprzedaży energii elektrycznej od tego, czy podmiot wpłacający poniósł jej ciężar ekonomiczny, jest zgodny z Konstytucją RP (art. 32 ust. 1, art. 64 ust. 2, art. 84, art. 217 w zw. z art. 31 ust. 3 oraz art. 64 ust. 3)?
Odpowiedź sądu
Trybunał umorzył postępowanie w tej kwestii z powodu braku legitymacji procesowej skarżącej spółki.
Uzasadnienie
Mimo że skarżąca spółka podniosła zarzuty dotyczące naruszenia konstytucyjnych zasad równości, prawa własności i określoności regulacji daninowych, Trybunał nie przystąpił do merytorycznej oceny tych zarzutów. Stwierdzenie braku legitymacji procesowej skarżącego stanowi ujemną przesłankę procesową, obligującą do umorzenia postępowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| spółka […] Spółka Akcyjna | spółka | skarżąca |
| Naczelnik Urzędu Celnego | organ_państwowy | organ pierwszej instancji |
| Dyrektor Izby Celnej | organ_państwowy | organ drugiej instancji |
| Naczelny Sąd Administracyjny | organ_państwowy | sąd kasacyjny |
| Rzecznik Praw Obywatelskich | organ_państwowy | uczestnik postępowania |
| Sejm Rzeczypospolitej Polskiej | organ_państwowy | uczestnik postępowania |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | uczestnik postępowania |
Przepisy (10)
Główne
o.p. art. 72 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
W brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2003 r., w zakresie, w jakim warunkuje istnienie nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu sprzedaży energii elektrycznej od tego, czy podmiot, który dokonał wpłaty tytułem podatku, poniósł jej ciężar ekonomiczny.
Konstytucja RP art. 79 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy dopuszczalności skargi konstytucyjnej.
u.o.t.p.TK art. 59 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Podstawa do umorzenia postępowania z powodu niedopuszczalności rozpoznania skargi.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 64 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 217
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 64 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 190 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy odroczenia terminu utraty mocy obowiązującej regulacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżąca spółka jest publicznym podmiotem gospodarczym i nie posiada legitymacji do wniesienia skargi konstytucyjnej.
Odrzucone argumenty
Zarzuty spółki dotyczące naruszenia zasady równości, prawa własności i zasady określoności regulacji daninowych.
Godne uwagi sformułowania
niezależnie od charakteru powoływanych w skardze praw lub wolności, skarżącym nie może być publiczny podmiot gospodarczy • istotą skargi konstytucyjnej jest ochrona przed nadmierną i nieuzasadnioną ingerencją państwa w konstytucyjne prawa i wolności • konstrukcja konstytucyjnego prawa podmiotowego, którego beneficjentem miałby być podmiot władzy publicznej, prowadziłaby do utożsamienia podmiotów ingerujących w prawa i wolności z ich nosicielami
Skład orzekający
Andrzej Zielonacki
przewodniczący
Stanisław Piotrowicz
członek
Bartłomiej Sochański
członek
Rafał Wojciechowski
członek
Jarosław Wyrembak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że publiczne podmioty gospodarcze nie posiadają legitymacji do wnoszenia skarg konstytucyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie skarg konstytucyjnych wnoszonych przez publiczne podmioty gospodarcze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii legitymacji procesowej w skardze konstytucyjnej, co jest kluczowe dla zrozumienia zakresu ochrony prawnej jednostki przed państwem. Pokazuje, że nie każdy podmiot może kwestionować przepisy prawa z perspektywy konstytucyjnej.
“Publiczna spółka nie może skarżyć Konstytucji? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia granice legitymacji.”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.