Orzeczenie · 1995-11-14

SA/Gd 2749/94Koszty opinii biegłego podstawa opodatkowania decyzja

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

1995-11-14

NSAPodatkoweWysokansa

podatek od spadków i darowiznkoszty postępowaniaopinia biegłegowartość nieruchomościdecyzjapostanowienieKpaustawa o podatku od spadków i darowizn

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła obciążenia podatnika, Jacka Mariusza O., kosztami opinii biegłego w postępowaniu dotyczącym podatku od spadków i darowizn. Podatnik otrzymał w drodze darowizny nieruchomość, której wartość zadeklarował na 100 000 000 zł. Urząd Skarbowy oszacował ją na 160 000 000 zł, a następnie biegły wycenił ją na 164 857 000 zł. Ponieważ ustalona przez biegłego wartość przekroczyła o ponad 33% wartość podaną przez nabywcę, Urząd Skarbowy, powołując się na art. 8 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, postanowieniem obciążył podatnika kosztami opinii w wysokości 3 050 000 zł. Następnie postępowanie podatkowe zostało umorzone decyzją z powodu wejścia w życie nowych przepisów, które sprawiły, że wartość darowizny nie przekraczała kwoty wolnej od podatku. Izba Skarbowa utrzymała w mocy postanowienie o kosztach. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę, uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Urzędu Skarbowego. Sąd uznał, że zgodnie z przepisami Kpa, ustalenie podstawy opodatkowania, które jest kluczowe dla rozstrzygnięcia o kosztach opinii biegłego na podstawie art. 8 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, musi nastąpić w drodze decyzji, a nie postanowienia. Ponieważ decyzja o umorzeniu postępowania nie zawierała takiego ustalenia, postanowienie o kosztach było wadliwe. Sąd zasądził od Izby Skarbowej na rzecz podatnika zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalenie, że koszty opinii biegłego w sprawach podatku od spadków i darowizn, związane z ustaleniem podstawy opodatkowania, muszą być poprzedzone decyzją ustalającą tę podstawę.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wynikającej z art. 8 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn oraz przepisów Kpa dotyczących kosztów postępowania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy postanowienie o obciążeniu strony kosztami opinii biegłego, wydane na podstawie art. 8 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, może być wydane bez wcześniejszego ustalenia podstawy opodatkowania w drodze decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie o kosztach opinii biegłego, wydane na zasadach określonych w art. 8 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, musi być poprzedzone ustaleniem podstawy opodatkowania, które jako dotyczące rozstrzygnięcia istoty sprawy, może być dokonane wyłącznie w decyzji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 8 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn reguluje kwestię kosztów opinii biegłego w kontekście ustalania podstawy opodatkowania. Podstawa opodatkowania, czyli wartość nabytych rzeczy i praw majątkowych, musi być ustalona w decyzji. Postanowienie o kosztach jest jedynie konsekwencją tego ustalenia i nie może rozstrzygać o meritum sprawy, co jest zastrzeżone dla decyzji. Brak decyzji ustalającej podstawę opodatkowania czyni postanowienie o kosztach wadliwym.

Czy postanowienie o kosztach postępowania może być wydane przed wydaniem decyzji merytorycznej?

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie postanowienia o kosztach postępowania przed wydaniem decyzji, gdy stronie doręczono oba te akty prawne łącznie, nie budzi zastrzeżeń w świetle przepisów Kpa, jednakże w przypadku art. 8 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn sytuacja jest inna.

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił ogólne zasady dotyczące kosztów postępowania administracyjnego (art. 261 i nast. Kpa), gdzie postanowienie o kosztach może być wydane jednocześnie z decyzją, od specyficznej regulacji zawartej w art. 8 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, która wiąże koszty opinii biegłego z ustaleniem podstawy opodatkowania w decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylono decyzję

Uchylono zaskarżone postanowienie Izby Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Urzędu Skarbowego w B. w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania.

Przepisy (8)

Główne

u.p.s.d. art. 8 § ust. 4

Ustawa o podatku od spadków i darowizn

Przepis ten nakłada na stronę ryzyko poniesienia kosztów opinii biegłego, jeśli ustalona przez biegłego wartość przekroczy o 33% wartość podaną przez nabywcę. Ustalenie tej wartości musi nastąpić w decyzji.

Kpa art. 207 § par. 1 i 2 pkt 1