Orzeczenie · 2010-05-18

KIO 872/10

Sąd
Krajowa Izba Odwoławcza
Miejsce
Warszawa
Data
2010-05-18
SAOSAdministracyjnezamówienia publiczneWysokainne
zamówienia publiczneSIWZodwołanieKIOryzykodokumentacja projektowapodwykonawcykodeks cywilnyprawo zamówień publicznych

Odwołanie wniesione przez Polimex-Mostostal S.A. dotyczyło przetargu nieograniczonego na budowę Przyrodniczo-Medycznego Centrum Badań Innowacyjnych, organizowanego przez Uniwersytet Rzeszowski. Głównym zarzutem Odwołującego było naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych (PZP) oraz Kodeksu cywilnego (k.c.) poprzez nieprawidłowe sformułowanie punktów SIWZ i projektu umowy. W szczególności kwestionowano postanowienia przerzucające ryzyko błędów w dokumentacji projektowej na wykonawcę, ingerujące w swobodę umów z podwykonawcami oraz wymagające uwzględnienia w cenie ofertowej nieprecyzyjnie określonych prac. Odwołujący powołał się na przepisy PZP dotyczące opisu przedmiotu zamówienia (art. 29, 31, 33) oraz zasady uczciwej konkurencji (art. 7), a także na przepisy k.c. dotyczące swobody umów (art. 353(1)), nieważności czynności sprzecznych z ustawą (art. 58) i odpowiedzialności za wady (art. 473). Podniesiono również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów o umowie o roboty budowlane (art. 647 k.c.) i wynagrodzeniu ryczałtowym (art. 632 k.c.), a także o tożsamości zakresu świadczenia wykonawcy z ofertą (art. 140 PZP). W odpowiedzi na odwołanie, Zamawiający uznał wszystkie zarzuty Odwołującego i zobowiązał się do zmodyfikowania spornych postanowień SIWZ oraz projektu umowy, a także do wykreślenia jednego z punktów. Wobec powyższego, Krajowa Izba Odwoławcza, na podstawie art. 186 ust. 2 ustawy Prawo zamówień publicznych, umorzyła postępowanie odwoławcze na posiedzeniu niejawnym bez udziału stron. Nakazano również zwrot wpisu odwołującemu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa zamówień publicznych dotyczących opisu przedmiotu zamówienia, ryzyka w umowach o roboty budowlane, swobody umów z podwykonawcami oraz zakresu zamówienia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowań o udzielenie zamówienia publicznego.

Zagadnienia prawne (4)

Czy postanowienia specyfikacji istotnych warunków zamówienia (SIWZ) dotyczące przerzucania ryzyka błędów w dokumentacji projektowej na wykonawcę są zgodne z przepisami Prawa zamówień publicznych (PZP) i Kodeksu cywilnego (k.c.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie postanowienia mogą naruszać zasady uczciwej konkurencji i swobody umów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Zamawiający nie może przerzucać ryzyka błędów w dokumentacji projektowej na wykonawcę, gdyż narusza to przepisy PZP dotyczące opisu przedmiotu zamówienia i zasady uczciwej konkurencji, a także przepisy k.c. dotyczące odpowiedzialności za wady i swobody umów.

Czy wymóg przedstawienia Zamawiającemu projektu umowy z podwykonawcą przed podpisaniem umowy z Zamawiającym jest zgodny z przepisami Prawa zamówień publicznych (PZP) i Kodeksu cywilnego (k.c.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nadmierna ingerencja Zamawiającego w treść umowy między wykonawcą a podwykonawcą może być sprzeczna z naturą stosunku zobowiązaniowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Zamawiający nie może ingerować w treść umowy gospodarczej między wykonawcą a podwykonawcą w sposób rażący, gdyż może to być sprzeczne z celem umowy i prowadzić do nieważności na podstawie art. 58 k.c.

Czy obowiązek uwzględnienia w cenie ofertowej nieprecyzyjnie określonych prac i przygotowania stosownej dokumentacji projektowej na koszt wykonawcy jest zgodny z przepisami Prawa zamówień publicznych (PZP)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, opis przedmiotu zamówienia musi być jednoznaczny i wyczerpujący.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że Zamawiający ma obowiązek opisać przedmiot zamówienia w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, a nie może obciążać wykonawcy ryzykiem związanym z nieprecyzyjnie określonymi pracami lub koniecznością przygotowania dokumentacji projektowej na własny koszt, jeśli nie zostało to przewidziane w sposób umożliwiający rzetelną wycenę.

Czy postanowienia umowy o roboty budowlane mogą jednostronnie rozszerzać zakres zamówienia lub zmieniać jego warunki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie jednostronne uprawnienia są niedopuszczalne.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zakres świadczenia wykonawcy musi być tożsamy z jego zobowiązaniem zawartym w ofercie, a jednostronne zastrzeganie przez Zamawiającego uprawnienia do rozszerzania lub zawężania zakresu zamówienia w trakcie jego realizacji jest niedopuszczalne na mocy art. 140 PZP i art. 58 k.c.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Umorzenie postępowania odwoławczego
Strona wygrywająca
Polimex-Mostostal S.A.

Strony

NazwaTypRola
Polimex-Mostostal S.A.spółkaOdwołujący
Uniwersytet RzeszowskiinstytucjaZamawiający
Urząd Zamówień Publicznychorgan_państwowyinne

Przepisy (12)

Główne

PZP art. 14

Ustawa - Prawo zamówień publicznych

Do czynności podejmowanych przez zamawiającego i wykonawców w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego, jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej.

PZP art. 139

Ustawa - Prawo zamówień publicznych

Odpowiednią regulację w odniesieniu do umowy o wykonanie zamówienia publicznego.

k.c. art. 353¹

Kodeks cywilny

Zasada swobody umów, która może być ograniczona przez ustawę lub zasady współżycia społecznego.

PZP art. 29

Ustawa - Prawo zamówień publicznych

Obowiązek opisania przedmiotu zamówienia w sposób jednoznaczny i wyczerpujący.

PZP art. 31

Ustawa - Prawo zamówień publicznych

Opis przedmiotu zamówienia na roboty budowlane za pomocą dokumentacji projektowej oraz specyfikacji technicznej wykonania i odbioru robót budowlanych lub programu funkcjonalno-użytkowego.

PZP art. 7

Ustawa - Prawo zamówień publicznych

Obowiązek przeprowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w sposób zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie.

PZP art. 140

Ustawa - Prawo zamówień publicznych

Zakres świadczenia wykonawcy winien być tożsamy z jego zobowiązaniem zawartym w ofercie, pod rygorem nieważności umowy w części wykraczającej poza określenie przedmiotu zamówienia.

PZP art. 186

Ustawa - Prawo zamówień publicznych

Umorzenie postępowania odwoławczego w przypadku uwzględnienia zarzutów przez Zamawiającego.

Pomocnicze

PZP art. 58

Ustawa - Prawo zamówień publicznych

Nieważność czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub zasadami współżycia społecznego.

k.c. art. 473 § § 1

Kodeks cywilny

Dłużnik nie może przejąć na siebie odpowiedzialności za okoliczności dotyczące wierzyciela.

k.c. art. 632

Kodeks cywilny

Wynagrodzenie ryczałtowe jest ostateczne, niezależnie od rozmiaru robót, gdy zakres świadczenia jest jednoznacznie określony.

k.c. art. 647

Kodeks cywilny

Umowa o roboty budowlane.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów PZP i k.c. poprzez nieprawidłowe sformułowanie SIWZ i projektu umowy. • Przerzucanie ryzyka błędów w dokumentacji projektowej na wykonawcę. • Nadmierna ingerencja Zamawiającego w umowy z podwykonawcami. • Wymóg uwzględnienia w cenie ofertowej nieprecyzyjnie określonych prac. • Niedopuszczalność jednostronnego rozszerzania zakresu zamówienia.

Godne uwagi sformułowania

Zamawiający stara się przerzucić ryzyko i ciężar ponoszenia skutków ewentualnych braków lub błędów tejże dokumentacji na Wykonawcę. • Zamawiający wprowadzając wymóg przedłożenia do akceptacji podwykonawcy oraz treści projektu umowy jeszcze przed podpisaniem umowy z Zamawiającym w gruncie rzeczy ingeruje w treść umowy gospodarczej tak dalece, iż jest to sprzeczne z celem umowy w rozumieniu art. 354 Kc i rodzi skutek nieważności w rozumieniu art. 58 Kc. • Zamawiający ma obowiązek przeprowadzić postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w sposób zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie. • Ustalona w umowie wysokość wynagrodzenia ryczałtowego w rozumieniu art. 632 K.c. jest ostateczna, niezależnie od rozmiaru robót budowlanych i innych świadczeń oraz ponoszonych przez wykonawcę kosztów ich realizacji, w sytuacji gdy zakres świadczenia jest jednoznacznie określony, a przekazana wykonawcy dokumentacja projektowa jest prawidłowa i kompletna. • Częstą praktyką stosowaną przez Zamawiających jest zastrzeganie w SIWZ jednostronnego uprawnienia do rozszerzania lub zawężania zakresu zamówienia w trakcie jego realizacji bądź też zmiany terminu takie zastrzeżenia są niedopuszczalne w świetle art. 140 PZP.

Skład orzekający

Agata Mikołajczyk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa zamówień publicznych dotyczących opisu przedmiotu zamówienia, ryzyka w umowach o roboty budowlane, swobody umów z podwykonawcami oraz zakresu zamówienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań o udzielenie zamówienia publicznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne formułowanie warunków zamówienia publicznego i jak skuteczne mogą być odwołania kwestionujące niejasne lub przerzucające nadmierne ryzyko na wykonawcę postanowienia.

Zamawiający uznał rację wykonawcy: kluczowe zmiany w warunkach przetargu po odwołaniu!

Dane finansowe

zwrot wpisu: 20 000 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst