Orzeczenie · 2023-08-31

IX KA 639/23

Sąd
Sąd Okręgowy w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2023-08-31
SAOSKarneochrona zwierzątWysokaokręgowy
ochrona zwierzątznęcanie sięweterynariaprzeszczepystan wyższej koniecznościkodeks karnyapelacjasąd okręgowy

Sąd Okręgowy w Warszawie, rozpoznając apelacje prokuratora i pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych, uchylił wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa, który uniewinnił lekarza weterynarii J. S. (1) od zarzucanego mu czynu znęcania się nad zwierzętami (art. 35 ust. 1a ustawy o ochronie zwierząt). Sąd odwoławczy uznał, że apelacje były zasadne, a sąd pierwszej instancji popełnił błąd w ustaleniach faktycznych, błędnie stosując instytucję stanu wyższej konieczności. Sąd Okręgowy wskazał, że nie zostały spełnione przesłanki subsydiarności i proporcjonalności, a także nie ustalono motywacji oskarżonego, który odmówił składania wyjaśnień. Podkreślono, że procedury transplantacji nerek u psów, które przeprowadził oskarżony, nie były dozwolone prawem i stanowiły eksperymenty, a nie zabiegi lecznicze. Sąd odwoławczy zwrócił uwagę na brak regulacji prawnych dotyczących transplantologii weterynaryjnej, wątpliwości co do wartości ratowanego dobra prawnego (życia zwierząt) w porównaniu do poświęcanego (zdrowia zwierząt-dawców), a także na fakt, że psy-dawcy były adoptowane ze schroniska i traktowane przedmiotowo. Sąd Okręgowy przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, wskazując na konieczność dokładnego ustalenia motywacji oskarżonego, ewentualnego uzupełnienia opinii biegłego oraz szybkiego rozpoznania sprawy ze względu na jej społeczne znaczenie i wpływ na kształtowanie przyszłych procedur w weterynarii.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja stanu wyższej konieczności w kontekście nielegalnych zabiegów weterynaryjnych oraz ocena wartości życia i cierpienia zwierząt.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nielegalnych transplantacji u zwierząt i zastosowania kontratypu z art. 26 § 1 kk.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przeprowadzenie nielegalnych zabiegów transplantacji nerek u zwierząt, w celu ratowania ich życia, może być usprawiedliwione stanem wyższej konieczności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w okolicznościach tej sprawy nie można było zastosować instytucji stanu wyższej konieczności, ponieważ nie zostały spełnione przesłanki subsydiarności i proporcjonalności, a także nie ustalono motywacji oskarżonego.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że czas od stwierdzenia pogorszenia stanu zdrowia zwierząt do przeprowadzenia przeszczepów był wystarczający do rozważenia innych, legalnych alternatyw, takich jak pobranie narządu od martwego zwierzęcia lub przeprowadzenie zabiegów jako doświadczenia naukowego. Ponadto, brak było jasnych dowodów na motywację oskarżonego do ratowania życia zwierząt, a same zabiegi były eksperymentalne i wątpliwe etycznie.

Czy lekarz weterynarii, przeprowadzając zabiegi transplantacji nerek u zwierząt, działał w stanie wyższej konieczności, poświęcając dobro zwierząt-dawców dla ratowania życia zwierząt-biorców?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd odwoławczy uznał, że sąd pierwszej instancji błędnie przyjął istnienie stanu wyższej konieczności.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy zakwestionował ocenę sądu pierwszej instancji, wskazując na brak spełnienia przesłanek stanu wyższej konieczności, w tym zasady proporcjonalności i subsydiarności. Podkreślono, że nie ustalono motywacji oskarżonego, a przeprowadzone zabiegi były eksperymentalne i nielegalne, co podważało możliwość zastosowania kontratypu.

Jaka jest wartość prawna życia zwierzęcia w porównaniu do jego ochrony przed cierpieniem, w kontekście stosowania instytucji stanu wyższej konieczności?

Odpowiedź sądu

Obecne ustawodawstwo nie daje bezwzględnych podstaw do przyjęcia, że życie zwierzęcia stanowi wartość wyższą niż jego ochrona przed cierpieniem, a w pewnych okolicznościach dopuszcza się zakończenie życia zwierzęcia.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy odwołał się do przepisów ustawy o ochronie zwierząt oraz ustawy o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych, które wskazują na sytuacje, w których prymat ma zakończenie życia zwierzęcia (np. w celu skrócenia cierpień, zapobiegania bezdomności, pobrania narządów do celów badawczych). Wskazano również, że zgodnie z art. 26 § 2 kk, nie popełnia przestępstwa ten, kto ratując dobro, poświęca dobro, które nie przedstawia wartości oczywiście wyższej od dobra ratowanego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
J. S. (1)osoba_fizycznaoskarżony
Prokuratororgan_państwowyoskarżyciel publiczny
Fundacja (...)instytucjaoskarżyciel posiłkowy
Fundacja (...)instytucjaoskarżyciel posiłkowy
B. R.osoba_fizycznaoskarżyciel posiłkowy

Przepisy (10)

Główne

u.o.z. art. 35 § ust. 1a

Ustawa o ochronie zwierząt

k.k. art. 26 § § 1

Kodeks karny

Instytucja stanu wyższej konieczności.

Pomocnicze

k.k. art. 26 § § 2

Kodeks karny

Poświęcenie dobra o wartości nie wyższej od ratowanego.

u.o.z. art. 6 § ust. 2 pkt 1

Ustawa o ochronie zwierząt

Definicja znęcania się nad zwierzętami.

Ustawa o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych

k.p.k. art. 438 § pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Zarzut obrazy przepisów prawa materialnego.

k.p.k. art. 438 § pkt 3

Kodeks postępowania karnego

Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych.

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa prawna uchylenia wyroku.

k.p.k. art. 454 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa prawna uchylenia wyroku.

k.p.k. art. 422 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Wskazania co do dalszego postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przesłanek stanu wyższej konieczności (subsydiarność, proporcjonalność). • Brak ustalenia motywacji oskarżonego. • Przeprowadzenie nielegalnych i eksperymentalnych zabiegów. • Możliwość zastosowania legalnych alternatyw. • Wątpliwości co do wartości ratowanego dobra prawnego.

Godne uwagi sformułowania

nie można było uznać, aby oskarżony działał w stanie wyższej konieczności • nie zostały spełnione zasady subsydiarności i proporcjonalności • zabiegi te były eksperymentami, a i to etycznie i moralnie wątpliwe • nie ulega również wątpliwości, iż dla zastosowania kontratypu z art. 26 § 1 kk (...) niezbędne jest poczynienie określonego ustalenia co do strony podmiotowej zachowania danej osoby

Skład orzekający

Beata Wehner

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja stanu wyższej konieczności w kontekście nielegalnych zabiegów weterynaryjnych oraz ocena wartości życia i cierpienia zwierząt."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nielegalnych transplantacji u zwierząt i zastosowania kontratypu z art. 26 § 1 kk.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy kontrowersyjnych zabiegów weterynaryjnych, etyki lekarskiej i ochrony zwierząt, co budzi duże zainteresowanie społeczne i zawodowe.

Czy ratowanie życia zwierzęcia usprawiedliwia nielegalne operacje? Sąd Okręgowy uchyla wyrok w głośnej sprawie transplantacji nerek u psów.

Sektor

medycyna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst