Orzeczenie · 2021-11-23

IV KK 512/21

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2021-11-23
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
apelacjakasacjaasesor prokuraturyuprawnienie do wniesienia środkabrak formalnykonwalidacjak.p.k.prawo o prokuraturze

Sąd Apelacyjny dwukrotnie pozostawił apelację wniesioną przez asesora Prokuratury Rejonowej bez rozpoznania. Pierwsze postanowienie z dnia 15 września 2020 r. uzasadniono tym, że apelację sporządziła asesor, która nie przeprowadziła żadnych czynności w postępowaniu przygotowawczym, co miało czynić ją nieuprawnioną. Zażalenie prokuratora zostało oddalone, a postanowienie utrzymane w mocy przez Sąd Apelacyjny w postanowieniu z dnia 27 października 2020 r. Sąd Apelacyjny uznał, że asesor był osobą nieuprawnioną do wniesienia apelacji, a brak ten nie podlega konwalidacji. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 94 § 1 pkt 5 k.p.k. i art. 98 § 1 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k., poprzez przeprowadzenie nienależytej kontroli odwoławczej i błędne uznanie, że wada w postaci podpisania apelacji przez asesora nie podlega konwalidacji. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną. Stwierdził, że Sąd Apelacyjny naruszył art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. Podkreślił, że zgodnie z art. 173 § 1 ustawy Prawo o prokuraturze, asesor, któremu Prokurator Generalny powierzył wykonywanie czynności prokuratorskich, jest uprawniony do wniesienia apelacji. Sąd Najwyższy wskazał, że w analizowanej sprawie apelację wniósł Prokurator Rejonowy, a uchybieniem było jedynie podpisanie jej przez asesora, który nie miał ku temu uprawnień. Taka sytuacja stanowi brak podpisu uprawnionego podmiotu, a nie wniesienie apelacji przez podmiot nieuprawniony. Zgodnie z utrwalonym poglądem, art. 120 § 1 k.p.k. ma zastosowanie również w przypadku braku podpisu lub podpisu osoby nieuprawnionej. Dlatego sąd powinien wezwać prokuratora do uzupełnienia braku w trybie art. 120 § 1 k.p.k., a dopiero brak uzupełnienia mógłby stanowić podstawę do pozostawienia apelacji bez rozpoznania. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie Sądu Apelacyjnego, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wnoszenia środków odwoławczych przez asesorów prokuratury oraz stosowania art. 120 § 1 k.p.k. w przypadku braków formalnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej asesorów prokuratury i procedury karnej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy brak podpisu asesora prokuratury na apelacji, mimo że apelację formalnie wniósł Prokurator Rejonowy, stanowi wadę uniemożliwiającą rozpoznanie środka odwoławczego, czy też jest to brak formalny podlegający konwalidacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Brak podpisu asesora prokuratury na apelacji, która formalnie została wniesiona przez Prokuratora Rejonowego, jest wadą formalną podlegającą konwalidacji w trybie art. 120 § 1 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sytuacja, w której apelacja została podpisana przez asesora prokuratury nieposiadającego uprawnień, stanowi brak podpisu uprawnionego podmiotu, a nie wniesienie apelacji przez podmiot nieuprawniony. Taki brak jest usuwalny w trybie art. 120 § 1 k.p.k., co oznacza, że sąd powinien wezwać do uzupełnienia braku, zanim pozostawi apelację bez rozpoznania.

Czy asesor Prokuratury, któremu Prokurator Generalny powierzył wykonywanie czynności prokuratorskich, jest uprawniony do wniesienia apelacji od wyroku sądu okręgowego w sprawie, w której prowadził postępowanie przygotowawcze?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, asesor prokuratury, któremu Prokurator Generalny powierzył wykonywanie czynności prokuratorskich, jest uprawniony do wniesienia apelacji od wyroku sądu okręgowego w sprawie, w której prowadził postępowanie przygotowawcze.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołuje się na art. 173 § 1 ustawy Prawo o prokuraturze oraz orzecznictwo sądowe, które potwierdzają uprawnienie asesora do wniesienia apelacji w określonych warunkach. Podkreślono jednak, że taki środek odwoławczy wymaga aprobaty przełożonego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny

Strony

NazwaTypRola
P. K.innestrona postępowania
P. W.innestrona postępowania
Prokurator Generalnyorgan_państwowyskarżący (kasacja)
Prokuratura Rejonowa w G.organ_państwowywsparcie dla strony
asesor Prokuratury Rejonowej w G.innepodmiot wnoszący apelację

Przepisy (11)

Główne

k.p.k. art. 429 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd odwoławczy pozostawia wniesiony środek odwoławczy bez rozpoznania m.in. wówczas, gdy został on wniesiony przez osobę nieuprawnioną.

k.p.k. art. 120 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Procedura przewidziana dla braków formalnych o charakterze usuwalnym, w tym brak podpisu lub podpis osoby nieuprawnionej.

Ustawa Prawo o prokuraturze art. 173 § § 1

Asesor prokuratury, któremu Prokurator Generalny powierzył wykonywanie czynności prokuratorskich, jest uprawniony do wniesienia apelacji od wyroku sądu okręgowego w sprawie, w której prowadził postępowanie przygotowawcze.

k.p.k. art. 430 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd odwoławczy pozostawia wniesiony środek odwoławczy bez rozpoznania m.in. wówczas, gdy został on wniesiony przez osobę nieuprawnioną.

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 425 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 119 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymóg formalny pisma procesowego - podpis składającego pismo.

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 94 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 458

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podpisu asesora prokuratury na apelacji jest wadą formalną usuwalną w trybie art. 120 § 1 k.p.k. • Asesor prokuratury, któremu powierzono czynności, jest uprawniony do wniesienia apelacji. • Sąd Apelacyjny przeprowadził nienależytą kontrolę odwoławczą, błędnie interpretując przepisy dotyczące konwalidacji braków formalnych.

Odrzucone argumenty

Apelacja została wniesiona przez nieuprawniony podmiot (asesora prokuratury). • Brak podpisu asesora prokuratury nie podlega konwalidacji w trybie art. 120 § 1 k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

brak podpisu uprawnionego podmiotu, a nie z wadą polegającą na wniesieniu apelacji przez podmiot nieuprawniony • brak formalny usuwalny • konwalidacja w trybie art. 120 § 1 k.p.k.

Skład orzekający

Waldemar Płóciennik

przewodniczący

Małgorzata Gierszon

sprawozdawca

Marek Pietruszyński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wnoszenia środków odwoławczych przez asesorów prokuratury oraz stosowania art. 120 § 1 k.p.k. w przypadku braków formalnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej asesorów prokuratury i procedury karnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu karnym, która może mieć wpływ na prawa stron i prawidłowość przebiegu procesu. Wyjaśnia, kiedy błąd formalny może doprowadzić do odrzucenia środka odwoławczego.

Błąd formalny czy bariera procesowa? Kiedy brak podpisu asesora może zablokować apelację?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst