Orzeczenie · 2015-03-31

IV KK 3/15

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2015-03-31
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚrednianajwyższy
zniesławienieart. 212 k.k.wolność słowamediaakt oskarżeniakasacjaSąd Najwyższypostępowanie karne

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżycielki prywatnej Z. S. od wyroku Sądu Okręgowego w P., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w J. uniewinniający J. K., D. C. i K. C. od zarzutów zniesławienia (art. 212 § 1 i 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k.). Oskarżycielka prywatna zarzucała oskarżonym rozpowszechnianie publiczne, w tym za pośrednictwem mediów, nieprawdziwych informacji o wyłudzaniu przez nią kredytów poprzez podrabianie podpisów. Sądy obu instancji uznały oskarżonych za niewinnych, wskazując na brak dowodów potwierdzających rozpowszechnienie zarzucanych informacji w środkach masowego przekazu oraz na nieprecyzyjne sformułowanie aktu oskarżenia. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację, oddalił ją jako oczywiście bezzasadną. Sąd Najwyższy odniósł się do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, w tym wymogów formalnych aktu oskarżenia (art. 487 k.p.k. w zw. z art. 332 k.p.k.) oraz braku wszechstronnej analizy zarzutów apelacji przez Sąd Okręgowy (art. 433 § 2 k.p.k., art. 457 § 3 k.p.k.). Sąd Najwyższy uznał, że sądy niższych instancji prawidłowo oceniły materiał dowodowy, a zarzuty kasacji są chybione. Podkreślono, że sądy nie były związane opisem czynu w akcie oskarżenia, ale zdarzenie historyczne musiało być określone precyzyjnie, co w tym przypadku nie miało miejsca. Sąd Najwyższy stwierdził również, że Sąd Okręgowy w sposób wystarczający odniósł się do wszystkich zarzutów apelacji. W konsekwencji, kasacja została oddalona, a oskarżycielka prywatna obciążona kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja wymogów formalnych aktu oskarżenia w sprawach o zniesławienie, obowiązki sądu odwoławczego w zakresie kontroli apelacji, dopuszczalność dowodowa notatek urzędowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania z oskarżenia prywatnego i zarzutów zniesławienia; orzeczenie Sądu Najwyższego ma charakter ogólny w zakresie procedury karnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy nieprecyzyjne sformułowanie zarzutów w prywatnym akcie oskarżenia, mimo spełnienia wymogów art. 487 k.p.k., może stanowić podstawę do nierozpoznania istoty sprawy przez sądy niższych instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nieprecyzyjne sformułowanie zarzutów w prywatnym akcie oskarżenia, nawet jeśli sądy niższych instancji podniosły tę kwestię, nie może prowadzić do nierozpoznania istoty sprawy, jeśli sądy dokonały merytorycznej analizy zarzutów i oceny dowodów.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że choć sądy niższych instancji słusznie zwróciły uwagę na nieprecyzyjność aktu oskarżenia, to nie miało to wpływu na treść wyroku, ponieważ dokonano merytorycznej analizy zarzutów i dowodów. Sąd odwoławczy nie opierał się wyłącznie na formalnych wymogach aktu oskarżenia, ale ocenił zarzuty merytorycznie.

Czy sąd odwoławczy ma obowiązek szczegółowo odnosić się do każdego zarzutu apelacji, jeśli sąd pierwszej instancji dokonał wszechstronnej i logicznej oceny dowodów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd odwoławczy nie ma bezwzględnego wymogu szczegółowego umotywowania każdego argumentu apelacji, jeśli podziela ocenę dowodów dokonaną przez sąd pierwszej instancji i uzna ją za wystarczającą.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że jeśli sąd pierwszej instancji sporządził uzasadnienie odpowiadające wymogom prawa i zawiera ono pełną ocenę dowodów, sąd odwoławczy może zaniechać drobiazgowego odnoszenia się do zarzutów apelacji, wskazując główne powody niepodzielenia zarzutów i odsyłając do uzasadnienia sądu pierwszej instancji.

Czy notatki urzędowe sporządzone przez funkcjonariusza policji mogą stanowić dowód do czynienia ustaleń faktycznych w sprawie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, notatki urzędowe nie stanowią dowodu w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania karnego i nie mogą zastępować wyjaśnień oskarżonego lub zeznań świadków w celu czynienia ustaleń faktycznych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy przypomniał, że zgodnie z art. 174 k.p.k., notatki urzędowe nie są dowodem, co oznacza, że sąd nie mógł na ich podstawie czynić ustaleń faktycznych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
oskarżeni

Strony

NazwaTypRola
J. K.osoba_fizycznaoskarżony
D. C.osoba_fizycznaoskarżony
K. C.osoba_fizycznaoskarżony
Z. S.osoba_fizycznaoskarżyciel prywatny
W. O.osoba_fizycznapokrzywdzony (w kontekście zarzutu)

Przepisy (25)

Główne

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 212 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 212 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.p.k. art. 523 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § 1 i 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 518

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 438 § 1-3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 2 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 167

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 366 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 5

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 213

Kodeks karny

k.p.k. art. 424 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 18 § 1 i 3

Kodeks karny

k.p.k. art. 332

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 487

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 119

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 120

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 174

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sądy niższych instancji dokonały merytorycznej analizy zarzutów i dowodów, mimo nieprecyzyjności aktu oskarżenia. • Sąd odwoławczy w sposób wystarczający odniósł się do zarzutów apelacji. • Notatki urzędowe nie stanowią dowodu w postępowaniu karnym. • Kasacja była oczywiście bezzasadna.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania przez sądy niższych instancji (zarzuty apelacji i kasacji).

Godne uwagi sformułowania

kasacja okazała się oczywiście bezzasadna • nie jest prawdą, jakoby przyczyną oddalenia przez Sąd odwoławczy apelacji (...) były – jak to ujmuje się w kasacji – „wstępne rozważania teoretyczne Sądu Okręgowego” • nie jest istotne, czy na jej nazwisko został zaciągnięty kredyt w Banku Pocztowym w S. (...), lecz czy oskarżona ta rozpowszechniała w mediach publicznych nieprawdziwe informacje dotyczące Z. S., wyszczególnione w akcie oskarżenia • istotą tej sprawy nie jest to co oskarżony ten wyjaśnił na rozprawie, lecz to, co rzeczywiście przekazał publicznie w środkach masowego przekazu.

Skład orzekający

Andrzej Stępka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych aktu oskarżenia w sprawach o zniesławienie, obowiązki sądu odwoławczego w zakresie kontroli apelacji, dopuszczalność dowodowa notatek urzędowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania z oskarżenia prywatnego i zarzutów zniesławienia; orzeczenie Sądu Najwyższego ma charakter ogólny w zakresie procedury karnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii procesowych związanych z zarzutami zniesławienia i funkcjonowaniem mediów, ale jej rozstrzygnięcie opiera się na analizie formalnych aspektów postępowania, co czyni ją bardziej interesującą dla prawników niż dla szerokiej publiczności.

Nieprecyzyjny akt oskarżenia i granice wolności słowa w mediach – Sąd Najwyższy rozstrzyga sprawę o zniesławienie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst