IV KK 282/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w B., który skazał Jacka M. za przestępstwo z art. 244 k.k. (niestosowanie się do orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych). Sąd Rejonowy uznał, że Jacek M. prowadził samochód w dniu 19 listopada 2007 r., mimo orzeczonego zakazu. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że zakaz prowadzenia pojazdów orzeczony wyrokiem z dnia 25 czerwca 2003 r. (VI K 222/03) obowiązywał do 31 lipca 2005 r., a zatem w dacie popełnienia czynu (19 listopada 2007 r.) już wygasł. Sąd Najwyższy przychylił się do tego argumentu, podkreślając, że zgodnie z art. 43 § 2 k.k. zakaz obowiązuje od uprawomocnienia się orzeczenia i jego bieg nie jest przerywany z innych przyczyn niż odbywanie kary pozbawienia wolności. W analizowanej sprawie Jacek M. nie odbywał kary pozbawienia wolności, a zakazy z różnych wyroków nie były łączone w sposób uniemożliwiający ich odrębne wykonanie. W konsekwencji Sąd Najwyższy stwierdził, że Jacek M. nie popełnił przestępstwa z art. 244 k.k., choć jego zachowanie mogło stanowić wykroczenie z art. 94 § 1 k.w., ponieważ prowadził pojazd bez uprawnień (prawo jazdy zostało mu zatrzymane i nie wystąpił o jego zwrot, a po ponad roku od zatrzymania podlegałby egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje). Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w B. do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących biegu i przerwania okresu obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, a także definicja osoby niemającej uprawnień do kierowania pojazdem.
Dotyczy specyficznej sytuacji kumulacji zakazów prowadzenia pojazdów orzeczonych w różnych postępowaniach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy okres obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, orzeczonego na podstawie art. 42 § 2 k.k., może ulec przerwaniu z przyczyn innych niż określone w art. 43 § 2 k.k. (odbywanie kary pozbawienia wolności)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, unormowanie przewidziane w art. 43 § 2 k.k. wyklucza możliwość przyjęcia przerwania biegu okresu obowiązywania zakazu z przyczyn innych niż określone w tym przepisie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na art. 43 § 2 k.k. oraz orzecznictwo (I KZP 34/07) stwierdził, że bieg zakazu nie jest przerywany z innych przyczyn niż odbywanie kary pozbawienia wolności, nawet jeśli zakazy dotyczą tego samego rodzaju środków karnych orzeczonych w różnych sprawach. W analizowanej sprawie zakazy nie były łączone i nie biegły w czasie, gdy skazany nie odbywał kary pozbawienia wolności, co oznacza, że zakaz orzeczony w sprawie VI K 222/03 wygasł przed datą popełnienia zarzucanego czynu.
Kto jest osobą niemającą uprawnień do prowadzenia pojazdu w rozumieniu art. 94 § 1 k.w.?
Odpowiedź sądu
Osobą niemającą uprawnień do prowadzenia pojazdu, w rozumieniu art. 94 § 1 k.w., jest także osoba, której zatrzymano prawo jazdy, w okresie jego zatrzymania, a gdy zatrzymanie trwało dłużej niż rok, także po tym okresie, o ile nie wydano jej prawa jazdy po spełnieniu wymogu określonego w art. 114 ust. 4 ustawy – Prawo o ruchu drogowym.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że osoba, której prawo jazdy zostało zatrzymane na okres dłuższy niż rok i która nie spełniła wymogów określonych w ustawie Prawo o ruchu drogowym (np. nie zdała egzaminu sprawdzającego kwalifikacje), jest nadal osobą niemającą uprawnień do kierowania pojazdami, nawet po upływie okresu zatrzymania prawa jazdy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Jacek M. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | wnioskodawca kasacji |
| Prokurator Rejonowy w B. | organ_państwowy | oskarżyciel |
Przepisy (12)
Główne
k.k. art. 43 § § 2
Kodeks karny
Zakaz obowiązuje od uprawomocnienia się orzeczenia. Okres, na który środek orzeczono, nie biegnie w czasie odbywania kary pozbawienia wolności, chociażby orzeczonej za inne przestępstwo. Wyklucza to możliwość przyjęcia przerwania biegu okresu obowiązywania zakazu z innych przyczyn.
k.k. art. 244
Kodeks karny
Przestępstwo niestosowania się do orzeczonego przez sąd zakazu m.in. prowadzenia pojazdu.
Pomocnicze
k.w. art. 94 § § 1
Kodeks wykroczeń
Dotyczy prowadzenia pojazdu przez osobę niemającą do tego uprawnień.
u.p.r.d. art. 114 § ust. 1 pkt 2b
Ustawa – Prawo o ruchu drogowym
Warunki odzyskania prawa jazdy po okresie zatrzymania dłuższym niż rok, w tym konieczność zdania egzaminu sprawdzającego kwalifikacje.
k.p.k. art. 335 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Wniosek o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzania rozprawy.
k.k. art. 69 § § 1 i 2
Kodeks karny
Warunki warunkowego zawieszenia wykonania kary.
k.k. art. 70 § § 1 pkt 1
Kodeks karny
Okres próby przy warunkowo zawieszonej karze.
k.k. art. 71 § § 1
Kodeks karny
Kara grzywny.
k.k. art. 33 § § 1 i 3
Kodeks karny
Określenie liczby stawek dziennych i wysokości jednej stawki grzywny.
k.k. art. 63 § § 1
Kodeks karny
Zaliczenie okresu rzeczywistego pozbawienia wolności na poczet kary grzywny.
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Podstawa uchylenia wyroku przez Sąd Najwyższy.
k.p.k. art. 537 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych orzeczony wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia 25 czerwca 2003 r., VI K 222/03, obowiązywał do 31 lipca 2005 r. i wygasł przed datą popełnienia zarzucanego czynu (19 listopada 2007 r.). • Bieg okresu obowiązywania zakazu nie uległ przerwaniu z przyczyn innych niż określone w art. 43 § 2 k.k.
Godne uwagi sformułowania
Unormowanie przewidziane w art. 43 § 2 k.k. wyklucza możliwość przyjęcia przerwania biegu okresu obowiązywania zakazu z przyczyn innych niż określone w tym przepisie. • Osobą niemającą uprawnień do prowadzenia pojazdu, w rozumieniu art. 94 § 1 k.w. jest także osoba, której zatrzymano prawo jazdy, w okresie jego zatrzymania, a gdy zatrzymanie trwało dłużej niż rok, także po tym okresie, o ile nie wydano jej prawa jazdy po spełnieniu wymogu określonego w art. 114 ust. 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym.
Skład orzekający
W. Kozielewicz
przewodniczący-sprawozdawca
P. Hofmański
członek
R. Malarski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących biegu i przerwania okresu obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, a także definicja osoby niemającej uprawnień do kierowania pojazdem."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kumulacji zakazów prowadzenia pojazdów orzeczonych w różnych postępowaniach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowa jest precyzyjna interpretacja przepisów dotyczących terminów obowiązywania środków karnych, co może prowadzić do uniewinnienia od zarzutu przestępstwa. Podkreśla również złożoność przepisów dotyczących prawa jazdy i uprawnień do kierowania pojazdami.
“Czy zakaz prowadzenia pojazdów naprawdę wygasł? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy można jeździć po utracie prawa jazdy.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.