IV CZ 89/05

Sąd Najwyższy2005-10-13
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
kasacjazażaleniepostanowienieapelacjasąd najwyższysąd apelacyjnykpcdoręczeniaśrodek odwoławczy

Podsumowanie

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu kasacji, uznając, że kasacja od postanowienia o odrzuceniu apelacji nie przysługuje.

Spółdzielnia Mieszkaniowa "K.(…)" wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło jej kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego w części dotyczącej postanowienia o odrzuceniu apelacji powódki. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że choć Sąd Apelacyjny popełnił uchybienie w doręczeniach, to nie miało ono wpływu na zasadność odrzucenia kasacji. Kluczowe było ustalenie, że kasacja nie przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji o odrzuceniu apelacji, zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Sprawa dotyczyła zażalenia wniesionego przez Spółdzielnię Mieszkaniową "K.(…)" na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 13 stycznia 2005 r., które odrzuciło kasację powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w części dotyczącej postanowienia o odrzuceniu apelacji powódki. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 października 2005 r. Uzasadnienie wskazuje, że Sąd Apelacyjny odrzucił kasację, uznając, że nie przysługuje ona od postanowienia o odrzuceniu apelacji. Powódka zarzuciła Sądowi Apelacyjnemu naruszenie przepisów k.p.c., w tym art. 133 § 2 k.p.c. dotyczącego doręczeń. Sąd Najwyższy przyznał, że doszło do uchybienia w doręczeniach, jednak uznał, że nie miało ono wpływu na zasadność zaskarżonego postanowienia. Podstawą rozstrzygnięcia było ustalenie, że zgodnie z art. 392 k.p.c. (w brzmieniu obowiązującym przed zmianą z 2004 r.), kasacja przysługuje jedynie od wyroku sądu drugiej instancji oraz postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (odrzucenie pozwu lub umorzenie postępowania). Postanowienie o odrzuceniu apelacji nie mieściło się w tym katalogu, a zatem kasacja od niego nie przysługiwała. Sąd Najwyższy podkreślił, że od profesjonalnego pełnomocnika należy oczekiwać znajomości podstawowych zasad systemu zaskarżania orzeczeń, a błędne oznaczenie pisma procesowego (kasacja zamiast zażalenia) nie pozwala na nadanie mu biegu w trybie właściwym dla zażalenia.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja nie przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji o odrzuceniu apelacji, jeśli nie jest to postanowienie kończące postępowanie w sprawie (tj. odrzucenie pozwu lub umorzenie postępowania).

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 392 k.p.c. (w brzmieniu obowiązującym przed zmianą z 2004 r.), kasacja przysługuje jedynie od wyroku sądu drugiej instancji oraz postanowienia kończącego postępowanie w sprawie. Postanowienie o odrzuceniu apelacji nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie w rozumieniu tego przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala zażalenie

Strona wygrywająca

Przedsiębiorstwo Budowlane "P.(…)" Spółka z o.o.

Strony

NazwaTypRola
Spółdzielnia Mieszkaniowa "K.(…)"spółkapowódka
Przedsiębiorstwo Budowlane "P.(…)" Spółka z o.o.spółkapozwany
W. K.osoba_fizycznainterwenient uboczny po stronie pozwanej

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 392

Kodeks postępowania cywilnego

Kasacja przysługuje jedynie od wydanego przez sąd drugiej instancji wyroku oraz postanowienia w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 39818 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 133 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy doręczania pism sądowych.

k.p.c. art. 354

Kodeks postępowania cywilnego

Forma postanowienia jako orzeczenia niebędącego wyrokiem lub nakazem zapłaty.

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 3

Przepis przejściowy dotyczący stosowania przepisów o kasacji.

k.p.c. art. 3932

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy sporządzania kasacji i zażalenia do Sądu Najwyższego przez pełnomocnika.

k.p.c. art. 39318 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy sporządzania kasacji i zażalenia do Sądu Najwyższego przez pełnomocnika.

k.p.c. art. 130 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy uzupełniania braków formalnych pisma procesowego.

k.p.c. art. 394 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy terminu do wniesienia zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja nie przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji o odrzuceniu apelacji. Uchybienie w doręczeniach nie miało wpływu na zasadność zaskarżonego postanowienia. Profesjonalny pełnomocnik powinien znać zasady zaskarżania orzeczeń.

Odrzucone argumenty

Sąd Apelacyjny naruszył art. 133 § 2 k.p.c. poprzez doręczanie pism na dawny adres. Kasacja powinna zostać rozpoznana merytorycznie, mimo błędnego oznaczenia jako zażalenie.

Godne uwagi sformułowania

Uchybienie to pozostaje jednakże bez wpływu na kwestionowaną w zażaleniu zasadność zaskarżonego postanowienia. Formą orzeczenia, dla którego kodeks postępowania cywilnego nie przewiduje formy wyroku lub nakazu zapłaty, jest postanowienie. Kasacja nie przysługuje zatem od wydanego przez sąd drugiej instancji postanowienia o odrzuceniu apelacji. Od profesjonalnego prawnika należy oczekiwać, że znane mu są podstawowe zasady systemu zaskarżania orzeczeń sądowych w postępowaniu cywilnym.

Skład orzekający

Marek Sychowicz

przewodniczący-sprawozdawca

Irena Gromska-Szuster

członek

Mirosław Bączyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu zaskarżalności orzeczeń sądu drugiej instancji w drodze kasacji oraz konsekwencji błędnego oznaczenia środka zaskarżenia przez profesjonalnego pełnomocnika."

Ograniczenia: Przepisy dotyczące kasacji uległy zmianie od czasu wydania orzeczenia, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie do aktualnego stanu prawnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące zaskarżania orzeczeń, co jest cenne dla praktyków prawa, choć nie zawiera przełomowych wniosków.

Kiedy kasacja nie przysługuje? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice zaskarżania orzeczeń.

Sektor

nieruchomości

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CZ 89/05 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 13 października 2005 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Marek Sychowicz (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Irena Gromska-Szuster 
SSN Mirosław Bączyk 
 
w sprawie z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej "K.(…)" w G. przeciwko 
Przedsiębiorstwu Budowlanemu "P.(…)" Spółce z o.o. w D. z udziałem interwenienta 
ubocznego po stronie pozwanej W. K. o zapłatę, po rozpoznaniu w Izbie Cywilnej na 
posiedzeniu niejawnym w dniu 13 października 2005 r., zażalenia strony powodowej na 
postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 13 stycznia 2005 r., sygn. akt I ACa (…), 
 
oddala zażalenie. 
 
Uzasadnienie 
 
Wyrokiem z dnia 13 października 2004 r. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu 
Okręgowego w G. z dnia 20 sierpnia 2003 r. w sposób określony w pkt 1 tego wyroku, w 
pozostałym zakresie oddalił apelację pozwanego (pkt 2) i w pkt 3 odrzucił apelację 
powódki, tj. Spółdzielni Mieszkaniowej w G. Postanowieniem z dnia 13 stycznia 2005 r. 
Sąd Apelacyjny odrzucił kasację wniesioną przez powódkę od tego wyroku w części 
dotyczącej postanowienia zawartego w jego pkt 3, uznał bowiem że na postanowienie to 
kasacja nie przysługuje. 
Wymienione postanowienie powódka zaskarżyła zażaleniem. Zarzuciła Sądowi 
Apelacyjnemu naruszenie art. 392, 39818 § 2 oraz art. 133 § 2 k.p.c. i wniosła o 
uchylenie zaskarżonego postanowienia i nadanie sprawie dalszego biegu, ewentualnie o 
przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 

 
2 
Zarzut zażalenia, że mimo iż w kasacji powódka wskazała nowy adres 
dla doręczeń, pisma sądowe były doręczane na dawny adres, świadczy niewątpliwie o 
uchybieniu Sądu Apelacyjnego (art. 133 § 2 k.p.c.). Uchybienie to pozostaje jednakże 
bez wpływu na kwestionowaną w zażaleniu zasadność zaskarżonego postanowienia. 
Formą orzeczenia, dla którego kodeks postępowania cywilnego nie przewiduje 
formy wyroku lub nakazu zapłaty, jest postanowienie (art. 354 k.p.c.). Właściwą formą 
orzeczenia o odrzuceniu apelacji jest zatem forma postanowienia. Jednakże 
okoliczność, że orzeczenie takie zostało zamieszczone w wyroku nie odbiera mu 
charakteru postanowienia. 
Stosownie do art. 392 k.p.c. obowiązującego przed zmianą dokonaną ustawą 
z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego 
oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98), 
mającego zastosowanie w rozpatrywanym przypadku na podstawie art. 3 tej ustawy, 
kasacja przysługuje jedynie od  wydanego przez sąd drugiej instancji wyroku oraz 
postanowienia w  przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania 
kończących postępowanie w sprawie. Kasacja nie przysługuje zatem od wydanego 
przez sąd drugiej instancji postanowienia o odrzuceniu apelacji. 
Według uchwały połączonych Izb: Izby Cywilnej oraz Izby Pracy i Ubezpieczeń 
Społecznych z dnia 6 marca 1972 r., III CZP 27/71 (OSNCP 1973, nr 1, poz. 1) w razie 
odrzucenia pozwu wyrokiem środek odwoławczy podlega rozpoznaniu jako zażalenie 
również wtedy, gdy skarżący nazwał go rewizją; nie może być jednak odrzucony z 
powodu niezachowania terminu przewidzianego w art. 394 § 2 k.p.c. Uchwała ta – jako 
zasada prawna – nie wiąże jednak Sądu Najwyższego przy ocenie zasadności 
zaskarżonego zażalenia, do której mają zastosowanie przepisy późniejsze, odmiennie 
regulujące zaskarżanie orzeczeń sądowych. Pogląd wyrażony w tej uchwale nie nadaje 
się też do odpowiedniego wykorzystania przy ocenie zasadności zaskarżonego 
postanowienia ze względu na odmienny od rewizji i zażalenia w dawnym ujęciu, 
charakter kasacji i zażalenia do Sądu Najwyższego. 
Według art. 3932 i 39318 § 3 w zw. z art. 3932 k.p.c., obowiązujących 
przed zmianą dokonaną ustawą z dnia 22 grudnia 2004 r., kasacja i zażalenie do Sądu 
Najwyższego mogą być sporządzone jedynie przez pełnomocnika będącego adwokatem 
lub radcą prawnym (§ 1), przez inną, wymienioną w tym przepisie, osobę wykonującą 
zawód prawniczy albo mającą wykształcenie prawnicze (§ 2), a w sprawach własności 
przemysłowej przez rzecznika patentowego (§ 3). Od profesjonalnego prawnika należy 

 
3 
zaś oczekiwać, że znane mu są podstawowe zasady systemu zaskarżania orzeczeń 
sądowych w postępowaniu cywilnym, w tym, że od postanowienia sądu drugiej instancji 
niebędącego postanowieniem w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia 
postępowania kończących postępowanie w sprawie kasacja nie przysługuje, niezależnie 
od tego, czy  wydane ono zostało w formie odrębnego postanowienia, czy też 
postanowienie w tym przedmiocie zamieszczone zostało w wyroku. W razie złożenia 
przez profesjonalnego prawnika kasacji, zamiast zażalenia, nie można też uznać tego 
za mylne oznaczenie pisma procesowego, pozwalające na nadanie mu biegu 
i rozpoznanie w trybie właściwym (art. 130 § 1 k.p.c.). Zob. postanowienie Sądu 
Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000 r., V CZ 110/00 (OSNC 2001, nr 7-8, poz. 105). 
Z przytoczonych względów zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, wobec 
czego Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 3 w zw. z art. 39814 k.p.c. postanowił jak 
w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę