IV CO 142/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpatrzył wniosek Sądu Okręgowego w S. o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy o rozwód z powództwa A. B. przeciwko C. B. Sąd Okręgowy zwrócił się o to w trybie art. 45 k.p.c., powołując się na wątpliwości co do faktycznego miejsca zamieszkania powódki, wynikające z wywiadu środowiskowego. Sąd Najwyższy odmówił oznaczenia sądu, podkreślając, że wniosek taki musi zawierać wskazanie przyczyn go uzasadniających, a ich brak skutkuje odmową. Sąd Najwyższy przypomniał również przepisy dotyczące właściwości miejscowej w sprawach małżeńskich (art. 41 k.p.c.) oraz definicję miejsca zamieszkania osoby fizycznej (art. 25 k.c.), wskazując, że czasowy pobyt za granicą w celach zarobkowych nie zmienia miejsca zamieszkania, jeśli osoba ma zamiar stałego pobytu w kraju. W ocenie Sądu Najwyższego, Sąd Okręgowy nie wykazał, dlaczego nie dał wiary deklaracji powódki o jej miejscu zamieszkania, co czyniło wniosek o oznaczenie sądu nieuzasadnionym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie właściwości miejscowej w sprawach o rozwód, wymogi formalne wniosku o oznaczenie sądu właściwego, definicja miejsca zamieszkania w kontekście przepisów procesowych i cywilnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o oznaczenie sądu właściwego, ale zasady ogólne dotyczące miejsca zamieszkania i właściwości są szeroko stosowalne.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wniosek o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy rozwodowej, złożony przez sąd okręgowy, jest uzasadniony, jeśli nie zawiera wskazania przyczyn oraz istnieją wątpliwości co do miejsca zamieszkania powódki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek taki nie jest uzasadniony, jeśli nie zawiera wskazania przyczyn oraz sąd okręgowy nie wykazał, dlaczego nie dał wiary deklaracji powódki co do jej miejsca zamieszkania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że wniosek o oznaczenie sądu właściwego musi zawierać uzasadnienie. Ponadto, zgodnie z przepisami k.p.c. i k.c., miejsce zamieszkania osoby fizycznej jest miejscem stałego pobytu, a czasowy pobyt za granicą w celach zarobkowych nie zmienia tego miejsca, jeśli osoba ma zamiar stałego pobytu w kraju. Sąd Okręgowy nie wykazał podstaw do kwestionowania deklaracji powódki.
Jakie są kryteria ustalenia właściwości miejscowej sądu w sprawie o rozwód?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się wyłącznie przed sąd, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w okręgu tym jeszcze ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. Z braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i tej podstawy nie ma – sąd miejsca zamieszkania powoda.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy przywołał treść art. 41 k.p.c. określającego zasady właściwości miejscowej w sprawach małżeńskich, wskazując na hierarchię kryteriów (ostatnie wspólne miejsce zamieszkania, miejsce zamieszkania pozwanego, miejsce zamieszkania powoda).
Czym jest miejsce zamieszkania osoby fizycznej w rozumieniu Kodeksu cywilnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy odwołał się do definicji miejsca zamieszkania zawartej w art. 25 k.c., podkreślając element zamiaru stałego pobytu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. B. | osoba_fizyczna | powódka |
| C. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 45
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy oznaczy sąd właściwy miejscowo, jeżeli na podstawie przepisów kodeksu oraz okoliczności sprawy nie można takiej właściwości ustalić. Wniosek do Sądu Najwyższego o oznaczenie sądu właściwego, niezależnie od kogo pochodzi, powinien wskazywać przyczyny, które go uzasadniają.
k.p.c. art. 41
Kodeks postępowania cywilnego
Powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się wyłącznie przed sąd, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w okręgu tym jeszcze ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. Z braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i tej podstawy nie ma – sąd miejsca zamieszkania powoda.
k.c. art. 25
Kodeks cywilny
Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak uzasadnienia wniosku o oznaczenie sądu właściwego przez Sąd Okręgowy. • Niewykazanie przez Sąd Okręgowy podstaw do kwestionowania deklaracji powódki co do miejsca zamieszkania. • Przepisy k.p.c. i k.c. wskazujące na właściwość miejscową i definicję miejsca zamieszkania.
Godne uwagi sformułowania
Konsekwencją braku ich przedstawienia jest odmowa oznaczenia sądu właściwego do rozpoznania sprawy • Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest natomiast w myśl art. 25 k.c. miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. • Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejsce stałego pobytu, nawet jeżeli osoba ta czasowo tam nie przebywa
Skład orzekający
Marcin Krajewski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości miejscowej w sprawach o rozwód, wymogi formalne wniosku o oznaczenie sądu właściwego, definicja miejsca zamieszkania w kontekście przepisów procesowych i cywilnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o oznaczenie sądu właściwego, ale zasady ogólne dotyczące miejsca zamieszkania i właściwości są szeroko stosowalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy proceduralnych aspektów ustalania właściwości sądu w sprawach rodzinnych, co jest istotne dla praktyków prawa, ale niekoniecznie dla szerokiej publiczności.
“Kiedy Sąd Najwyższy odmawia wskazania sądu? Proceduralne pułapki w sprawach rozwodowych.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.