Orzeczenie · 2016-03-16

IV Ca 1189/15

Sąd
Sąd Okręgowy Warszawa Praga w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2016-03-16
SAOSnieruchomościzasiedzenieŚredniaokręgowy
zasiedzenienieruchomośćwspółwłasnośćposiadanieakt notarialnyapelacjaSąd OkręgowySąd Rejonowy

Wnioskodawca L. B. domagał się stwierdzenia zasiedzenia udziału 1/2 w nieruchomości położonej w J., stanowiącej działkę o nr ewidencyjnym (...) należącą do A. K. Wniosek został przyłączony przez uczestników M. i P. J., którzy nabyli udziały na zasadach małżeńskiej wspólności ustawowej. Uczestniczka A. K. wniosła o oddalenie wniosku. Sąd Rejonowy w Otwocku postanowieniem z dnia 11 marca 2015 roku stwierdził zasiedzenie udziału 1/2 na rzecz M. i P. małżonków J., uznając ich posiadanie za samoistne i w złej wierze od dnia 3 lipca 1967 roku. Sąd Rejonowy ustalił, że w latach 60-tych K. B. (matka wnioskodawcy i uczestników) zawarła ustną przedwstępną umowę kupna-sprzedaży udziału A. K. za kwotę 51.000 zł, wpłacając zaliczkę. Mimo braku formalnej umowy sprzedaży, rodzina B. i następnie J. traktowała nieruchomość jak własną, ponosząc nakłady i uiszczając podatki. A. K. nie interesowała się nieruchomością. Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 172 kc w brzmieniu obowiązującym w latach 1964-1990. Uczestniczka A. K. wniosła apelację, zarzucając naruszenie art. 233 §1 kpc (błędna ocena dowodów), art. 610 kpc (brak własnych ustaleń co do zakresu posiadania) oraz art. 336 kc i 339 kc w zw. z art. 172 kc i 176 kc (niespełnienie przesłanek zasiedzenia). Sąd Okręgowy w Warszawie, IV Wydział Cywilny Odwoławczy, oddalił apelację jako całkowicie niezasadną. Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i prawnych. Zarzuty apelacji dotyczące naruszenia art. 233 §1 kpc uznano za nieuzasadnione, wskazując na brak wykazania rażącego naruszenia zasad logicznego rozumowania czy doświadczenia życiowego. Sąd Okręgowy podkreślił, że pokwitowania dotyczyły płatności ratalnej ceny, a skarżąca nie wykazała innego stosunku prawnego. Uznano, że rodzina B./J. od początku weszła w posiadanie całej nieruchomości i dysponowała nią jak właściciel, dokonując inwestycji bez pytania o zgodę uczestniczki, która z kolei nie przejawiała zainteresowania. Zarzut naruszenia art. 610 kpc również uznano za nieskuteczny, wskazując na bierną postawę skarżącej. Sąd Okręgowy nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 172 kc, 176 kc), stwierdzając kumulatywne spełnienie przesłanek zasiedzenia. Posiadanie było samoistne, nieprzerwane i trwało przez wymagany prawem czas, a inwestycje i sposób traktowania nieruchomości przez posiadaczy świadczyły o ich władztwie jako właścicieli. Sąd Okręgowy orzekł o kosztach postępowania apelacyjnego na podstawie art. 520 §3 kpc, obciążając nimi wnioskodawcę, którego wniosek został ostatecznie oddalony.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie, że długotrwałe, samoistne i nieprzerwane posiadanie nieruchomości, połączone z ponoszeniem nakładów i traktowaniem jej jak własnej, może prowadzić do zasiedzenia, nawet w sytuacji braku formalnej umowy sprzedaży i długotrwałej bierności pierwotnego właściciela.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów prawa materialnego obowiązujących w określonym okresie. Ocena dowodów i ustalenia faktyczne są kluczowe dla rozstrzygnięcia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy posiadanie nieruchomości przez wnioskodawców i ich poprzedników było samoistne i nieprzerwane przez wymagany prawem czas, uzasadniające stwierdzenie zasiedzenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Sąd Okręgowy uznał, że posiadanie nieruchomości przez rodzinę B. i następnie J. było samoistne, nieprzerwane i trwało przez wymagany prawem czas, co uzasadnia stwierdzenie zasiedzenia.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy oparł się na ustaleniach Sądu Rejonowego, zgodnie z którymi rodzina B./J. od momentu zawarcia nieformalnej umowy kupna-sprzedaży traktowała nieruchomość jak własną, ponosząc nakłady, uiszczając podatki i decydując o jej rozbudowie, podczas gdy pierwotna współwłaścicielka A. K. nie przejawiała zainteresowania nieruchomością.

Czy Sąd Rejonowy dokonał prawidłowej oceny materiału dowodowego i ustaleń faktycznych w sprawie o zasiedzenie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i prawnych, a zarzuty apelacji dotyczące naruszenia art. 233 §1 kpc (błędna ocena dowodów) są niezasadne.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy stwierdził, że skarżąca nie wykazała rażącego naruszenia zasad logicznego rozumowania czy doświadczenia życiowego przez Sąd Rejonowy. Pokwitowania uznano za dotyczące płatności ratalnej ceny, a brak inicjatywy dowodowej skarżącej uniemożliwił inne ustalenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić apelację
Strona wygrywająca
brak (apelacja oddalona)

Strony

NazwaTypRola
L. B.osoba_fizycznawnioskodawca
M. J.osoba_fizycznauczestnik
P. J.osoba_fizycznauczestnik
A. K.osoba_fizycznauczestniczka
H. O.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (13)

Główne

k.c. art. 172

Kodeks cywilny

W okresie od 18 maja 1964 roku do 30 września 1990 roku nieruchomość można było nabyć przez zasiedzenie w złej wierze po upływie 20 lat, a w dobrej wierze po upływie 10 lat.

k.c. art. 176

Kodeks cywilny

Doliczenie okresu posiadania poprzednika do okresu posiadania obecnego posiadacza.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasady oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 245

Kodeks postępowania cywilnego

Moc dowodowa dokumentów.

k.p.c. art. 299

Kodeks postępowania cywilnego

Dowód z przesłuchania stron.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek przedstawiania dowodów przez strony.

k.p.c. art. 610

Kodeks postępowania cywilnego

Postępowanie nieprocesowe.

k.p.c. art. 670 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Postanowienie w przedmiocie zasiedzenia.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji.

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada ponoszenia kosztów przez strony.

k.p.c. art. 520 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Orzekanie o kosztach w sprawach, w których interesy stron są sprzeczne.

k.c. art. 336

Kodeks cywilny

Posiadanie samoistne.

k.c. art. 339

Kodeks cywilny

Dobra wiara posiadacza.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Posiadanie nieruchomości przez wnioskodawców i ich poprzedników było samoistne, nieprzerwane i trwało przez wymagany prawem czas. • Rodzina B./J. od początku traktowała nieruchomość jak własną, ponosząc nakłady i uiszczając podatki. • Brak zainteresowania nieruchomością ze strony pierwotnej współwłaścicielki A. K. • Prawidłowa ocena dowodów przez Sąd Rejonowy. • Pokwitowania dotyczyły płatności ratalnej ceny za nieruchomość.

Odrzucone argumenty

Zarzuty apelacji dotyczące naruszenia art. 233 §1 kpc (błędna ocena dowodów). • Zarzuty apelacji dotyczące naruszenia art. 610 kpc (brak własnych ustaleń co do zakresu posiadania). • Zarzuty apelacji dotyczące naruszenia art. 336 kc i 339 kc w zw. z art. 172 kc i 176 kc (niespełnienie przesłanek zasiedzenia).

Godne uwagi sformułowania

nie sposób uznać inaczej niż, jak zasadnie to Sąd Rejonowy uczynił, że pokwitowania dotyczyły płatności ratalnej ceny za przedmiotową nieruchomość. • nie budzi wątpliwości również okoliczność, że rodzina B. od samego początku, tj. od zawarcia nieformalnej umowy i zapłaty pierwszej części ceny za nabycie nieruchomości na rzecz uczestniczki i jej siostry, od razu weszła w posiadanie całej nieruchomości. • Całością dysponowali jak właściciele, dokonując na niej niezbędnych inwestycji i ulepszeń. • Sama zaś uczestniczka nie przejawiała zainteresowania niniejszą działką. • Trudno w tym stanie rzeczy o bardziej jaskrawe i oczywiste zamanifestowanie objęcia w posiadanie całej nieruchomości. • Sama uczestniczka w całym postępowaniu zachowała się biernie, w żadnym zakresie nie przejawiając inicjatywy dowodowej, a tym samym nie dają nawet możliwości Sądowi rozpoznającemu przedmiotową sprawę, do innych ustaleń. • Nie sposób przyjąć, że osoby te posiadały niniejszą nieruchomość w sposób inny niż jako właściciele.

Skład orzekający

Anna Wrembel - Woźniak

przewodniczący

Małgorzata Truskolaska - Żuczek

sędzia

Julita Wyrębiak – Romero

sędzia (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że długotrwałe, samoistne i nieprzerwane posiadanie nieruchomości, połączone z ponoszeniem nakładów i traktowaniem jej jak własnej, może prowadzić do zasiedzenia, nawet w sytuacji braku formalnej umowy sprzedaży i długotrwałej bierności pierwotnego właściciela."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów prawa materialnego obowiązujących w określonym okresie. Ocena dowodów i ustalenia faktyczne są kluczowe dla rozstrzygnięcia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak długotrwałe posiadanie i traktowanie nieruchomości jak własnej, mimo braku formalnej umowy, może doprowadzić do zasiedzenia. Jest to ciekawy przykład z praktyki prawa cywilnego, ilustrujący znaczenie faktycznego władztwa nad rzeczą.

Po 45 latach walki o działkę: Sąd potwierdził zasiedzenie mimo braku aktu notarialnego!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst