III UK 39/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną K. D. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego oddalający odwołanie od decyzji ZUS ustalającej odpowiedzialność odwołującego się za zaległe składki P. Spółki z o.o. w K. w łącznej kwocie ponad 512 tys. zł. Sąd Okręgowy ustalił, że spółka nie opłacała składek w okresach, gdy odwołujący pełnił funkcję prezesa zarządu, a także zawarła szereg układów ratalnych, które nie były realizowane. Spółka stała się niewypłacalna z dniem 31 grudnia 2007 r., co potwierdziła opinia biegłego. Wniosek o ogłoszenie upadłości złożono dopiero 3 lipca 2009 r., gdy spółka praktycznie nie posiadała majątku. Sąd Okręgowy uznał, że odwołujący się nie złożył wniosku o upadłość we właściwym czasie i nie wykazał przesłanek zwalniających go od odpowiedzialności. Sąd Apelacyjny podzielił te ustalenia, podkreślając, że "właściwy czas" na złożenie wniosku o upadłość należy oceniać w kontekście ochrony interesów wierzycieli i możliwości ich zaspokojenia. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną, uznając, że sądy obu instancji prawidłowo oceniły, iż wniosek o upadłość nie został złożony we właściwym czasie. Podkreślono, że pojęcie "właściwego czasu" jest elastyczne i powinno być ujmowane w zależności od okoliczności konkretnego przypadku, z uwzględnieniem ochrony należności publicznoprawnych. Sąd Najwyższy odrzucił argumenty skarżącego dotyczące potencjału spółki i możliwości uzyskania przychodów, wskazując, że nie były one poparte obiektywnymi faktami i nie korelują z oceną stanu majątkowego spółki dokonaną przez zgromadzenie wspólników.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia "właściwego czasu" na złożenie wniosku o upadłość w kontekście odpowiedzialności członków zarządu za zobowiązania spółki, a także ocena niewypłacalności spółki.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki z branży budowlanej i jej zarządu, ale zasady interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej i Prawa upadłościowego mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy członek zarządu spółki z o.o. odpowiada za zaległe składki na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy, jeśli wniosek o ogłoszenie upadłości został złożony po terminie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, członek zarządu odpowiada solidarnie całym swoim majątkiem, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości, albo że niezgłoszenie wniosku nastąpiło bez jego winy.
Uzasadnienie
Sądy uznały, że spółka stała się niewypłacalna z dniem 31 grudnia 2007 r., a wniosek o upadłość złożono 3 lipca 2009 r. Brak złożenia wniosku we właściwym czasie, tj. w momencie, gdy istniało zagrożenie niewypłacalnością i możliwość zaspokojenia wierzycieli, skutkuje odpowiedzialnością członka zarządu.
Jak należy interpretować pojęcie "właściwego czasu" na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości w kontekście odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pojęcie "właściwego czasu" należy ujmować elastycznie, w zależności od okoliczności konkretnego przypadku, biorąc pod uwagę ochronę interesów wierzycieli i możliwość ich równomiernego zaspokojenia, a nie tylko subiektywne przekonanie zarządu o przejściowych trudnościach.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy konsekwentnie prezentuje pogląd, że "właściwy czas" nie jest krótkotrwałym wstrzymaniem płacenia długów ani całkowitym zaprzestaniem płacenia w następstwie wyzbycia się majątku, lecz chwilą, gdy wiadomo, że dłużnik nie będzie w stanie zaspokoić wszystkich zobowiązań. Ocena ta powinna uwzględniać obiektywne wskaźniki niewypłacalności i interesy wierzycieli.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. D. | osoba_fizyczna | odwołujący się |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. | instytucja | organ rentowy |
| P. Spółka z o.o. w K. | spółka | spółka, której dotyczą zaległości |
Przepisy (9)
Główne
Ordynacja podatkowa art. 116 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Określa odpowiedzialność członków zarządu za zaległości podatkowe i składkowe spółki, jeśli egzekucja z majątku spółki okaże się bezskuteczna, a członek zarządu nie wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o upadłość lub nastąpiło to bez jego winy.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 31
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 32
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
k.p.c. art. 278 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 286
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 39813 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
Prawo upadłościowe art. 11
Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze
Definiuje niewypłacalność jako podstawę ogłoszenia upadłości, w tym niewykonywanie wymagalnych zobowiązań.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spółka stała się niewypłacalna z dniem 31 grudnia 2007 r., co potwierdziła opinia biegłego. • Wniosek o upadłość złożony 3 lipca 2009 r. był złożony po terminie, co wyłącza odpowiedzialność członka zarządu. • Pojęcie "właściwego czasu" na złożenie wniosku o upadłość należy oceniać obiektywnie, z uwzględnieniem interesów wierzycieli.
Odrzucone argumenty
Spółka posiadała potencjał i możliwość uzyskiwania przychodów, które mogłyby poprawić jej sytuację finansową. • Zajęcie wierzytelności przez Urząd Skarbowy i odroczenie spłaty zobowiązań przez wierzycieli uniemożliwiły dalsze funkcjonowanie i spłacanie zobowiązań. • Sądy nie zweryfikowały "właściwego czasu" do złożenia wniosku o upadłość, opierając się wyłącznie na ustaleniach co do stanu finansowego na określoną datę.
Godne uwagi sformułowania
„właściwy czas” do złożenia wniosku o upadłość należy ujmować elastycznie w zależności od okoliczności konkretnego wypadku • stan wymagalnych a nieopłaconych zobowiązań w sposób istotny wzrastał • Spółka stała się niewypłacalna z dniem 31 grudnia 2007 r. • nie miało znaczenia w zakresie kontynowania działalności gospodarczej zajęcie przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. wszystkich wierzytelności i rachunków bankowych, ponieważ Spółka nie miała żadnego majątku z którego mogłaby w branży budowlanej sfinansować bieżącą działalność.
Skład orzekający
Krzysztof Staryk
przewodniczący
Jolanta Frańczak
sprawozdawca
Maciej Pacuda
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"właściwego czasu\" na złożenie wniosku o upadłość w kontekście odpowiedzialności członków zarządu za zobowiązania spółki, a także ocena niewypłacalności spółki."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki z branży budowlanej i jej zarządu, ale zasady interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej i Prawa upadłościowego mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje realne konsekwencje dla członków zarządu, którzy nie dopełnią obowiązków związanych z niewypłacalnością spółki. Jest to ważny przykład praktycznego zastosowania przepisów o odpowiedzialności majątkowej.
“Czy możesz odpowiadać za długi spółki, jeśli nie złożyłeś wniosku o upadłość na czas? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 512 916,7 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 7200 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.