Orzeczenie · 2024-01-18

III SAB/Wr 349/23Bezczynność wojewody zezwole na pobyt zadośćuczynienie

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2024-01-18
NSAAdministracyjneWysokawsa
bezczynność organuprawo cudzoziemcówzezwolenie na pobytKodeks postępowania administracyjnegoterminy załatwiania sprawzadośćuczynienieWojewodasąd administracyjnypostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę N.S. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, złożonego jeszcze w 2019 roku. Sąd stwierdził, że Wojewoda dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, mimo że postępowanie toczyło się w czasie obowiązywania nowelizacji ustawy o cudzoziemcach wprowadzającej nowe terminy. Sąd podkreślił, że ocena bezczynności powinna być dokonana na dzień wniesienia skargi, a zasada zaufania obywateli do państwa i stanowionego prawa wymaga lojalnego działania organów. Analiza akt sprawy wykazała, że organ podjął pierwsze czynności dopiero po 22 miesiącach od złożenia wniosku, a kolejne czynności były podejmowane z wielomiesięcznymi opóźnieniami, co stanowiło rażące naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy o cudzoziemcach. W związku z tym, że Wojewoda wydał decyzję kończącą postępowanie po wniesieniu skargi, sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia sprawy. Jednocześnie, na mocy art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd przyznał stronie skarżącej sumę pieniężną w kwocie 4500 zł tytułem zadośćuczynienia za przewlekłość postępowania i naruszenie prawa do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie, a także zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących postępowań w sprawach cudzoziemców, ocena bezczynności organu w kontekście zasady zaufania do państwa, możliwość przyznania zadośćuczynienia za przewlekłość postępowania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów w trakcie postępowania administracyjnego. Ocena rażącego naruszenia prawa jest zawsze indywidualna.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sąd administracyjny powinien oceniać bezczynność organu na podstawie przepisów obowiązujących w dacie wniesienia skargi, czy na podstawie przepisów wprowadzonych nowelizacją po wniesieniu skargi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd powinien oceniać bezczynność na dzień wniesienia skargi, nawet jeśli przepisy zostały zmienione po tym terminie, ze względu na zasadę zaufania obywateli do państwa i stanowionego prawa.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zasada zaufania obywateli do państwa i stanowionego prawa (art. 2 Konstytucji RP) wymaga, aby ocena działań organów była dokonywana w oparciu o stan prawny i faktyczny istniejący w momencie, gdy strona podejmowała swoje działania lub gdy organ miał obowiązek działać. Nowelizacja przepisów nie może stanowić pułapki dla obywatela.

Czy długotrwałe opóźnienie w rozpatrzeniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy, trwające ponad 45 miesięcy, stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, takie opóźnienie stanowi rażące naruszenie prawa, zwłaszcza gdy organ nie informuje strony o przyczynach zwłoki i nie wyznacza nowego terminu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ponad 45-miesięczne opóźnienie w rozpatrzeniu wniosku, brak podjęcia czynności przez wiele miesięcy oraz brak zawiadomienia strony o przyczynach zwłoki, świadczą o oczywistym naruszeniu obowiązków organu, co kwalifikuje się jako rażące naruszenie prawa.

Czy sąd administracyjny może przyznać stronie sumę pieniężną z tytułu bezczynności organu, jeśli organ wydał decyzję po wniesieniu skargi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd może przyznać sumę pieniężną na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. nawet jeśli postępowanie zostało zakończone po wniesieniu skargi, w celu zdyscyplinowania organu i zadośćuczynienia stronie.

Uzasadnienie

Przyznanie sumy pieniężnej ma funkcję dyscyplinującą i kompensacyjną. Sąd bierze pod uwagę indywidualne okoliczności sprawy, w tym długość bezczynności i dolegliwości strony, aby przyznana kwota była adekwatna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Umorzono postępowanie
Stwierdzono bezczynność Wojewody Dolnośląskiego z rażącym naruszeniem prawa. Umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia sprawy, ponieważ organ wydał decyzję po wniesieniu skargi. Przyznano stronie skarżącej sumę pieniężną w kwocie 4500 zł oraz zasądzono zwrot kosztów postępowania.

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 3

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza, czy organ dopuścił się bezczynności.

p.p.s.a. art. 149 § 1a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

p.p.s.a. art. 149 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może przyznać stronie sumę pieniężną.

Pomocnicze

k.p.a. art. 35 § 1-3

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Określa terminy załatwiania spraw administracyjnych.

k.p.a. art. 36 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zawiadomienia strony o niezałatwieniu sprawy w terminie.

u.o.c. art. 112a

Ustawa o cudzoziemcach

Określa terminy na wydanie decyzji w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy.

ustawa zmieniająca art. 13

Ustawa o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw

Regulacje przejściowe dotyczące stosowania nowych przepisów do postępowań wszczętych i niezakończonych.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego, w tym zasada zaufania obywateli do państwa i stanowionego prawa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Długotrwała bezczynność organu w rozpatrzeniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy. • Naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących terminów załatwiania spraw i obowiązku informowania o zwłoce. • Zasada zaufania obywateli do państwa i stanowionego prawa przemawia za oceną bezczynności według stanu prawnego z daty wniesienia skargi.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Wojewody o oddalenie skargi (nie przedstawiono szczegółowo w tekście, ale wynika z odpowiedzi na skargę).

Godne uwagi sformułowania

bezczynność Wojewody Dolnośląskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa • ocena zasadności skargi na bezczynność może być dokonana jedynie na dzień wniesienia skargi • zasada zaufania obywateli do państwa i stanowionego prawa • nie można zaakceptować sytuacji, w której organ administracji dokonuje oceny formalnej wniosku, jego kompletności po tak długim czasie • nie można pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa i jednoznacznie wskazuje na rażące naruszenie prawa • nie stanowią usprawiedliwienia postawy organu — powtarzane od kilku lat —tłumaczenia, że liczba wniosków o pozwolenie na pracę i pobyt dla cudzoziemców jest bardzo duża

Skład orzekający

Anetta Chołuj

sprawozdawca

Dominik Dymitruk

członek

Magdalena Jankowska-Szostak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących postępowań w sprawach cudzoziemców, ocena bezczynności organu w kontekście zasady zaufania do państwa, możliwość przyznania zadośćuczynienia za przewlekłość postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów w trakcie postępowania administracyjnego. Ocena rażącego naruszenia prawa jest zawsze indywidualna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje realne problemy obywateli z długotrwałym oczekiwaniem na decyzje administracyjne, zwłaszcza w kontekście prawa pobytu cudzoziemców. Podkreśla znaczenie zasady państwa prawnego i zaufania do organów.

Ponad 4 lata czekania na decyzję o pobycie. Sąd ukarał Wojewodę za bezczynność.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst