III SAB/Gl 78/21Skarga na bezczynność organu w sprawie dostępu do akt
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka "A" zwróciła się do Okręgowego Urzędu Górniczego w K. o wydanie kserokopii zawiadomienia dotyczącego domniemanej eksploatacji piasku na działce nr ewidencyjny [...]. Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, spółka wniosła skargę na bezczynność organu, domagając się wydania dokumentu lub informacji o możliwości jego sporządzenia. Spółka argumentowała, że jest stroną postępowania, ponieważ dotyczy ono nieruchomości stanowiącej wspólnotę gruntową, a posiadane przez Burmistrza informacje stanowią informację publiczną. Dyrektor OUG w K. odmówił uwzględnienia wniosku, wskazując, że spółka nie jest stroną postępowania zgodnie z art. 143 Prawa geologicznego i górniczego. Prezes Wyższego Urzędu Górniczego również uznał, że organ nie dopuścił się bezczynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. Sąd podkreślił, że prawo do wglądu w akta i sporządzania kopii (art. 73 § 1 i art. 74 § 2 k.p.a.) przysługuje stronie postępowania. Zgodnie z art. 143 Prawa geologicznego i górniczego, stronami postępowania w sprawie eksploatacji piasku są podmioty prowadzące działalność bez koncesji lub z naruszeniem przepisów, a dopiero w dalszej kolejności właściciele nieruchomości. Spółka nie wykazała swojego statusu strony w tym postępowaniu, opierając się jedynie na faktycznym interesie dowiedzenia się o jego przebiegu. Sąd zaznaczył, że wniosek o wydanie dokumentów przez podmiot niebędący stroną nie wszczyna nowego postępowania administracyjnego. Sąd rozpoznał sprawę merytorycznie, oddalając skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., jednocześnie wskazując, że spółka mogła wystąpić o udzielenie informacji publicznej w trybie odrębnej ustawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUgruntowanie stanowiska, że dostęp do akt sprawy i możliwość sporządzania ich kopii jest prawem strony postępowania, a podmioty niebędące stronami nie mogą skutecznie dochodzić tego prawa w trybie skargi na bezczynność organu.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wynikającej z przepisów Prawa geologicznego i górniczego określających krąg stron postępowania. Interpretacja przepisów k.p.a. i p.p.s.a. jest standardowa.
Zagadnienia prawne (3)
Czy podmiot niebędący stroną postępowania administracyjnego ma prawo do wglądu w akta sprawy i sporządzania ich kopii?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prawo do wglądu w akta sprawy oraz sporządzania ich kopii, zgodnie z art. 73 § 1 i art. 74 § 2 k.p.a., przysługuje wyłącznie stronie postępowania. Odmowa realizacji tego prawa następuje w drodze postanowienia skierowanego do strony.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że spółka nie wykazała swojego statusu strony w postępowaniu dotyczącym eksploatacji piasku, zgodnie z przepisami Prawa geologicznego i górniczego. Brak interesu prawnego, a jedynie faktycznego, nie uprawnia do żądania dostępu do akt jako strona postępowania.
Czy wniosek podmiotu niebędącego stroną o wydanie dokumentów z akt sprawy administracyjnej wszczyna nowe postępowanie podlegające kontroli sądu administracyjnego w trybie skargi na bezczynność?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek taki nie wszczyna nowego postępowania administracyjnego, które mogłoby zakończyć się stwierdzeniem bezczynności organu.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że dopuszczalność skargi na bezczynność (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.) przysługuje stronie postępowania. Wniosek złożony przez podmiot niebędący stroną nie spełnia tych wymogów.
Czy organ ma obowiązek udzielić odpowiedzi na wniosek o wydanie dokumentów od podmiotu niebędącego stroną postępowania?
Odpowiedź sądu
Organ powinien udzielić odpowiedzi na taki wniosek, jednakże nie jest to równoznaczne ze stwierdzeniem bezczynności w rozumieniu przepisów o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Uzasadnienie
Wystosowanie przez organ pisma z odpowiedzią na wniosek, nawet jeśli jest to odpowiedź odmowna lub wyjaśniająca brak podstaw do spełnienia żądania, wyklucza stwierdzenie bezczynności organu.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (11)
Główne
k.p.a. art. 73 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów, również po zakończeniu postępowania.
k.p.a. art. 74 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Dotyczy to jednak tylko stron postępowania.
p.g.g. art. 143 § ust. 2
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze
Określa krąg podmiotów będących stronami postępowania w sprawie eksploatacji piasku.
p.g.g. art. 143 § ust. 3
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze
Określa krąg podmiotów będących stronami postępowania w sprawie eksploatacji piasku.
Pomocnicze
k.p.a. art. 37 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.g.g. art. 140 § ust. 1
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze
p.g.g. art. 140 § ust. 2 pkt 2
Ustawa Prawo geologiczne i górnicze
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dopuszczalność skargi na bezczynność organu.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 9
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dopuszczalność skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.d.i.p.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spółka nie wykazała interesu prawnego do uzyskania dokumentów jako strona postępowania. • Prawo do wglądu w akta i sporządzania kopii przysługuje wyłącznie stronom postępowania. • Wniosek podmiotu niebędącego stroną o wydanie dokumentów nie wszczyna nowego postępowania podlegającego kontroli sądu administracyjnego w trybie skargi na bezczynność.
Odrzucone argumenty
Spółka jest stroną postępowania dotyczącego eksploatacji piasku. • Informacje posiadane przez Burmistrza stanowią informację publiczną, do której spółka ma prawo dostępu. • Udzielenie odpowiedzi odmownej nie uwalnia od zarzutu bezczynności w zakresie nieudzielenia kopii dokumentu.
Godne uwagi sformułowania
Samo przeświadczenie, że jest się stroną postępowania administracyjnego nie jest wystarczające. • Nie jest wystarczający interes faktyczny, polegający na dowiedzeniu się, co dzieje się w postępowaniu. Konieczne jest wykazanie interesu prawnego, a ten musi wynikać z konkretnej normy prawnej.
Skład orzekający
Krzysztof Wujek
przewodniczący-sprawozdawca
Barbara Brandys – Kmiecik
sędzia
Piotr Pyszny
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska, że dostęp do akt sprawy i możliwość sporządzania ich kopii jest prawem strony postępowania, a podmioty niebędące stronami nie mogą skutecznie dochodzić tego prawa w trybie skargi na bezczynność organu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wynikającej z przepisów Prawa geologicznego i górniczego określających krąg stron postępowania. Interpretacja przepisów k.p.a. i p.p.s.a. jest standardowa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa strony do dostępu do akt sprawy, co jest kluczowe dla każdego prawnika prowadzącego postępowania administracyjne. Wyjaśnia, kiedy można skutecznie dochodzić tego prawa.
“Czy możesz żądać dostępu do akt sprawy, jeśli nie jesteś jej stroną? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.