III SA/Wa 2453/25Uchylenie odmowy wznowienia postępowania podatkowego po wyroku TK 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi W. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiającą wznowienia postępowania podatkowego. Skarżący chciał wznowić postępowanie zakończone ostateczną decyzją z 2018 r., powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 9 lipca 2025 r. (sygn. akt SK 64/20), który stwierdził niezgodność z Konstytucją przepisów podatkowych. Organy podatkowe uznały wniosek za przedwczesny, ponieważ wyrok TK nie został opublikowany w Dzienniku Ustaw, co zgodnie z art. 241 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej jest warunkiem rozpoczęcia miesięcznego terminu na złożenie wniosku o wznowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że brak publikacji wyroku TK w Dzienniku Ustaw nie może stanowić podstawy do odmowy wznowienia postępowania. Sąd podkreślił, że art. 190 ust. 4 Konstytucji RP gwarantuje prawo do wznowienia postępowania w przypadku orzeczenia TK o niezgodności przepisu z Konstytucją, a celem tej regulacji jest zapewnienie zgodności sytuacji prawnej jednostki z Konstytucją. Sąd przyjął, że wniosek o wznowienie można złożyć od momentu wydania orzeczenia przez TK, a termin miesięczny jest terminem końcowym. Sąd wskazał, że opóźnienie w publikacji wyroku TK nie powinno pozbawiać obywatela możliwości realizacji konstytucyjnego uprawnienia. Sąd uznał, że doszło do naruszenia przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, i nakazał organom ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wskazanej wykładni.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących wznowienia postępowania w kontekście wyroków Trybunału Konstytucyjnego, zwłaszcza w sytuacji braku ich publikacji. Podkreślenie prymatu konstytucyjnych praw jednostki nad formalnymi wymogami proceduralnymi.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku publikacji wyroku TK, choć sąd wskazuje na szersze zasady dotyczące skutków aplikacyjnych wyroków TK.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek o wznowienie postępowania podatkowego, złożony po wydaniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niezgodność przepisu z Konstytucją, jest dopuszczalny, jeśli wyrok ten nie został jeszcze opublikowany w Dzienniku Ustaw?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wniosek o wznowienie postępowania jest dopuszczalny, nawet jeśli wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie został jeszcze opublikowany w Dzienniku Ustaw. Brak publikacji nie uniemożliwia skutecznego złożenia wniosku, a termin miesięczny na jego złożenie jest terminem końcowym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że celem art. 190 ust. 4 Konstytucji RP i przepisów o wznowieniu postępowania jest zapewnienie zgodności sytuacji prawnej jednostki z Konstytucją. Brak publikacji wyroku TK nie powinien pozbawiać obywatela możliwości realizacji tego prawa. Wniosek można złożyć od momentu wydania wyroku, a termin miesięczny jest terminem maksymalnym.
Czy opóźnienie w publikacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego może prowadzić do utrzymywania niekonstytucyjnych skutków prawnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, opóźnienie w publikacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie może prowadzić do utrzymywania niekonstytucyjnych skutków prawnych i pozbawienia obywatela możliwości realizacji konstytucyjnego uprawnienia do wznowienia postępowania.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że brak reakcji ustawodawcy lub opóźnienie w publikacji wyroku TK nie zwalnia sądów i organów z obowiązku uwzględniania niekonstytucyjności przepisu. Kontrola konstytucyjności musi być efektywna, a skutki aplikacyjne wyroku TK (umożliwiające realizację praw jednostki) powstają niezależnie od skutku derogacyjnego (utraty mocy obowiązującej przepisu).
Rozstrzygnięcie
Przepisy (17)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § §1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 240 § § 1 pkt 8
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 241 § § 1 i § 2 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Konstytucja RP art. 190 § ust. 1, 2, 3 i 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 243 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 244 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 165 § § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 240 § § 1 pkt 4, 8 i 11
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 241 § § 2 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 243 § § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 245
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 217
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 8
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o wznowienie postępowania jest dopuszczalny od momentu wydania wyroku TK, niezależnie od jego publikacji w Dzienniku Ustaw. • Brak publikacji wyroku TK nie może pozbawić strony konstytucyjnego prawa do wznowienia postępowania. • Skutek aplikacyjny wyroku TK powstaje niezależnie od skutku derogacyjnego.
Odrzucone argumenty
Wniosek o wznowienie postępowania jest przedwczesny, jeśli wyrok TK nie został opublikowany w Dzienniku Ustaw. • Niedopuszczalność wznowienia postępowania z powodu niezachowania terminu do jego wniesienia, liczonego od dnia wejścia w życie orzeczenia TK.
Godne uwagi sformułowania
należy przyjąć fikcję prawną, że osiągnięte zostały skutki prawne jego ogłoszenia • orzeczenie to bezzwłocznie winno być opublikowane w dzienniku ustaw, bo ma to znaczenie do określenia końcowego terminu złożenia na podstawie art. 190 ust. 4 Konstytucji RP wniosku o wznowienie • nie sposób twierdzić, że odmowa wznowienia postępowania może w tych konkretnych okolicznościach nastąpić z uwagi na przedwczesne wystąpienie przez skarżącą ze stosownym wnioskiem • jest to termin końcowy do wystąpienia z rzeczonym wnioskiem • nie można mówić o bezskuteczności przedwczesnego wniosku o wznowienie postępowania, a można co najwyżej mówić o bezskuteczności wniosku spóźnionego • konstytucyjna zasada prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) sprzeciwia się restrykcyjnemu pozostawianiu bez biegu, zwrotowi lub odrzucaniu "przedwczesnych" pism procesowych • wzruszalność aktów stosowania prawa została przesądzona już na gruncie samej Konstytucji RP i nie można modyfikować momentu ani skutku czasowego derogacji trybunalskiej • brak promulgacji orzeczenia Trybunału w żadnym razie nie powoduje, że orzeczenie to dla organów demokratycznego państwa prawa może być uznane za nieistniejące • uchylenie domniemania konstytucyjności kontrolowanego przepisu • należy odróżnić skutki aplikacyjne od derogacyjnych wyroków Trybunału Konstytucyjnego • brak reakcji ustawodawcy na wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie oznacza, że stan niekonstytucyjności przestaje istnieć • kontrola konstytucyjności aktów…
Skład orzekający
Dariusz Czarkowski
przewodniczący
Maciej Kurasz
sprawozdawca zdanie odrebne
Agnieszka Sułkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących wznowienia postępowania w kontekście wyroków Trybunału Konstytucyjnego, zwłaszcza w sytuacji braku ich publikacji. Podkreślenie prymatu konstytucyjnych praw jednostki nad formalnymi wymogami proceduralnymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku publikacji wyroku TK, choć sąd wskazuje na szersze zasady dotyczące skutków aplikacyjnych wyroków TK.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z wyrokami Trybunału Konstytucyjnego i ich wpływem na postępowania podatkowe, co ma istotne znaczenie praktyczne dla podatników i prawników.
“Wyrok TK nieopublikowany? Nadal możesz wznowić postępowanie podatkowe!”
Zdanie odrębne
Maciej Kurasz
Brak informacji o treści zdania odrębnego w dostarczonym tekście.
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.