III SA/Wa 140/08Wznowienie postępowania podatkowego niekonstytucyjny przepis 12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi R.R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W., która odmówiła uchylenia decyzji w sprawie podatku od towarów i usług po wznowieniu postępowania. Podatnik wnioskował o wznowienie postępowania, wskazując jako podstawę wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 maja 2007 r. (sygn. akt SK 36/06), który orzekł o niezgodności art. 33b ust. 4 pkt 3) ustawy o VAT z Konstytucją RP. Przepis ten stanowił podstawę do odmowy prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur VAT RR, jeśli na dowodzie zapłaty nie podano numeru i daty faktury. Podatnik argumentował, że skoro decyzja została wydana na podstawie przepisu uznanego za niekonstytucyjny, wniosek o wznowienie postępowania jest zasadny. Organy podatkowe, w tym Dyrektor Izby Skarbowej, odmówiły uchylenia decyzji, twierdząc, że wyrok TK miał charakter zakresowy i nie obejmował sytuacji faktycznej podatnika. W szczególności wskazano, że podatnik dokonywał zapłaty po wystawieniu faktury, a zatem znał jej numer i datę, co umożliwiało spełnienie wymogów formalnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając stanowisko organów za prawidłowe. Sąd podkreślił, że wznowienie postępowania nie jest równoznaczne z ponownym merytorycznym rozpoznaniem sprawy, a jedynie z ustaleniem, czy wystąpiła przesłanka wznowienia. W tej sprawie, ze względu na specyficzny stan faktyczny (zapłata po wystawieniu faktury), wyrok TK nie stanowił przesłanki do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 8) Ordynacji podatkowej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przesłanek wznowienia postępowania podatkowego w kontekście orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, zwłaszcza gdy niekonstytucyjność przepisu ma charakter zakresowy.
Dotyczy specyficznej sytuacji podatkowej związanej z fakturami VAT RR i wymogami formalnymi przelewów, a także specyfiki wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 8 O.p.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność przepisu z Konstytucją RP stanowi obligatoryjną przesłankę do wznowienia postępowania podatkowego, nawet jeśli przepis ten miał zastosowanie jedynie w ograniczonym zakresie i nie obejmował konkretnego stanu faktycznego sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok Trybunału Konstytucyjnego stanowi przesłankę do wznowienia postępowania tylko wtedy, gdy przepis, na podstawie którego wydano decyzję ostateczną, faktycznie miał zastosowanie w sprawie i jego niezgodność z Konstytucją RP dotyczy tego zastosowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wyrok TK o niekonstytucyjności przepisu ma zastosowanie tylko w zakresie, w jakim przepis ten faktycznie pozbawiał podatnika uprawnień w konkretnej sytuacji. W tej sprawie podatnik mógł spełnić wymogi formalne, co oznacza, że wyrok TK nie miał zastosowania do jego sytuacji, a tym samym nie stanowił przesłanki do wznowienia postępowania.
Czy wznowienie postępowania podatkowego na podstawie orzeczenia Trybunału Konstjalnego wymaga ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, czy też organ ma jedynie zbadać wystąpienie przesłanki wznowienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wznowienie postępowania nie jest równoznaczne z obowiązkiem ponownego przeprowadzenia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Obowiązkiem organu jest przede wszystkim ustalenie, czy rzeczywiście wystąpiła wskazana przez wnioskodawcę przesłanka wznowienia.
Uzasadnienie
Sąd podzielił pogląd, że postępowanie wznowieniowe ma charakter nadzwyczajny i służy przede wszystkim ocenie, czy zachodzą przesłanki określone w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Dopiero po stwierdzeniu wystąpienia takiej przesłanki organ może badać wpływ okoliczności na rozstrzygnięcie decyzji ostatecznej.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (14)
Główne
O.p. art. 240 § § 1 pkt 8
Ordynacja podatkowa
Orzeczenie przez Trybunał Konstytucyjny o niezgodności z Konstytucją RP przepisu, na podstawie którego została wydana decyzja ostateczna, stanowi przesłankę wznowienia postępowania.
u.p.t.u. art. 33b § ust. 4 pkt 3
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Warunek odliczenia podatku naliczonego przy zakupie produktów rolnych od rolników ryczałtowych – wymóg podania numeru i daty faktury na dowodzie zapłaty. Przepis uznany za częściowo niezgodny z Konstytucją RP.
Pomocnicze
O.p. art. 241 § § 2 pkt 2
Ordynacja podatkowa
Określa termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
O.p. art. 245 § § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Określa skutki wznowienia postępowania (uchylenie decyzji).
O.p. art. 245 § § 1 pkt 2
Ordynacja podatkowa
Określa odmowę uchylenia decyzji w przypadku braku przesłanek wznowienia.
u.p.t.u. art. 19 § ust. 2 i 2a
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Przepisy dotyczące podatku naliczonego.
u.p.t.u. art. 33b § ust. 5
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Dowodem wpłaty na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego jest polecenie przelewu.
Konstytucja RP art. 64 § ust. 1 i 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo własności.
Konstytucja RP art. 21 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona własności i prawa do dziedziczenia.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia konstytucyjnych wolności i praw.
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Równość wobec prawa.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego.
Konstytucja RP art. 190 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Orzeczenia TK mają moc prawną i są ostateczne.
PPSA art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność przepisu z Konstytucją RP stanowi przesłankę do wznowienia postępowania podatkowego. • Organ podatkowy ma obowiązek wznowić postępowanie, gdy stwierdzono niezgodność przepisu z Konstytucją, niezależnie od zakresu tej niezgodności.
Odrzucone argumenty
Wyrok TK o niezgodności przepisu z Konstytucją RP nie stanowi przesłanki do wznowienia postępowania, jeśli przepis ten miał zastosowanie tylko w ograniczonym zakresie i nie dotyczył konkretnego stanu faktycznego sprawy. • Wznowienie postępowania nie jest równoznaczne z ponownym merytorycznym rozpoznaniem sprawy, a jedynie z ustaleniem wystąpienia przesłanki wznowienia.
Godne uwagi sformułowania
wznowienie postępowania nie jest równoznaczne z obowiązkiem ponownego przeprowadzenia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną • wyrok Trybunału Konstytucyjny nie orzekł o bezwzględnej niezgodności ww. przepisu, ale o niezgodności warunkowej • niekonstytucyjność art. 33b ust. 4 pkt 3) u.p.t.u. ujawnia się w momencie, gdy organy podatkowe kwestionują prawo podatnika do zwiększenia podatku naliczonego z uwagi na niedopełnienie wymogu wpisania numeru i daty faktury w sytuacji, gdy obiektywnie rzecz biorąc spełnienie tego wymogu nie jest możliwe.
Skład orzekający
Ewa Radziszewska-Krupa
przewodniczący
Bożena Dziełak
sprawozdawca
Sylwester Golec
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania podatkowego w kontekście orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, zwłaszcza gdy niekonstytucyjność przepisu ma charakter zakresowy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatkowej związanej z fakturami VAT RR i wymogami formalnymi przelewów, a także specyfiki wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 8 O.p.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje złożoność procedur wznowienia postępowania podatkowego i interakcję między orzecznictwem sądów administracyjnych a Trybunałem Konstytucyjnym. Pokazuje, jak ważne jest precyzyjne ustalenie stanu faktycznego dla zastosowania wyroku TK.
“Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego zawsze oznacza wznowienie postępowania podatkowego? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.