Orzeczenie · 2025-12-03

III SA/Po 593/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2025-12-03
NSAAdministracyjneWysokawsa
szczepienia ochronneobowiązek szczepieńegzekucja administracyjnazarzuty w postępowaniu egzekucyjnymprawo sanitarnezdrowie publiczne Konstytucja RPKonwencja o Prawach Człowiekawymagalność obowiązkudziecko

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę M. K. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, które utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji oddalające zarzuty strony w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązku poddania małoletniego dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Strona skarżąca podnosiła szereg zarzutów, w tym dotyczących wymagalności obowiązku, naruszenia przepisów KPA i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a także naruszenia praw konstytucyjnych (Konstytucja RP) i Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Sąd, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, uznał skargę za niezasadną. Sąd stwierdził, że organy sanitarne prawidłowo rozpoznały zarzuty strony, a obowiązek szczepień ochronnych wynika z mocy prawa (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi) i jest bezpośrednio wykonalny. Sąd odniósł się również do kwestii wymagalności obowiązku w kontekście rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. oraz orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącego wyroku Trybunału Konstytucyjnego sygn. akt SK 81/19. Podkreślono, że obowiązek szczepień nie narusza praw konstytucyjnych ani Konwencji o Ochronie Praw Człowieka, a jego celem jest ochrona zdrowia publicznego, przy jednoczesnym poszanowaniu zasady proporcjonalności i możliwości indywidualnych zwolnień lekarskich. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń przepisów proceduralnych, uznając uzasadnienia organów za prawidłowe.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie legalności obowiązku szczepień ochronnych dzieci i zasad prowadzenia postępowania egzekucyjnego w tym zakresie, nawet w kontekście zmian prawnych i orzecznictwa TK.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego; linia orzecznicza NSA w zakresie wpływu wyroku TK na postępowania egzekucyjne może ewoluować.

Zagadnienia prawne (4)

Czy obowiązek poddania małoletniego dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym jest wymagalny w sytuacji, gdy strona kwestionuje podstawę prawną rozporządzenia wykonawczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, obowiązek jest wymagalny i wynika z przepisów prawa, a rozporządzenie zostało wydane zgodnie z delegacją ustawową.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek szczepień wynika z ustawy, a rozporządzenie wykonawcze zostało wydane zgodnie z delegacją ustawową i uwzględnia aktualną wiedzę medyczną oraz zalecenia WHO. Wymagalność obowiązku wynika z przepisów rozporządzenia określających dawki i wiek dziecka.

Czy przymusowe wykonanie obowiązku szczepień ochronnych narusza prawa konstytucyjne i prawa człowieka (ochrona życia prywatnego, ochrona zdrowia)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązek szczepień nie narusza praw konstytucyjnych ani Konwencji o Ochronie Praw Człowieka, ponieważ służy ochronie zdrowia publicznego i jest proporcjonalny.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że obowiązek szczepień realizuje konstytucyjny obowiązek władz publicznych zwalczania chorób epidemicznych i jest proporcjonalny do celu ochrony zdrowia publicznego. Ustawodawca przewidział mechanizm badania kwalifikacyjnego wykluczającego przeciwwskazania.

Czy postępowanie egzekucyjne dotyczące obowiązku szczepień, wszczęte przed wejściem w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego sygn. akt SK 81/19, powinno być prowadzone w oparciu o przepisy obowiązujące przed tym wyrokiem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ocena legalności postanowień w postępowaniu egzekucyjnym nie mogła mieć wpływu na fakt wejścia w życie wyroku TK.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na utrwaloną linię orzeczniczą NSA, zgodnie z którą ocena legalności postanowień wydawanych w ramach postępowań egzekucyjnych dotyczących przymusowego wykonania obowiązku szczepień ochronnych, wszczętych przed dniem wejścia w życie wyroku TK, bazuje na przepisach obowiązujących w dacie wydania tych postanowień.

Czy uzasadnienie postanowień organów sanitarnych było wystarczające i odnosiło się do indywidualnej sytuacji strony?

Odpowiedź sądu

Tak, uzasadnienia były prawidłowe i odnosiły się do kwestii wymagalności obowiązku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy w wystarczającym stopniu wyjaśniły stan faktyczny i oceniły dowody, a uzasadnienia były prawidłowe w swej budowie i odpowiadały wymogom ustawy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę strony skarżącej na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymujące w mocy postanowienie o oddaleniu zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.

Przepisy (29)

Główne

ustawa art. 5 § ust. 1 pkt 1 lit. b

Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

rozporządzenie art. 3

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych

Pomocnicze

ustawa art. 17 § ust. 2

Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

ustawa art. 17 § ust. 10

Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

ustawa art. 5 § ust. 2

Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

k.p.a. art. 124 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 126

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 34 § § 2 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 120

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 87

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 47

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 68 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 68 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 68 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 68 § ust. 4

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 72 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 30

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 87 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

rozporządzenie § załącznik nr 1

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych

Argumenty

Odrzucone argumenty

Brak wymagalności obowiązku szczepień. • Naruszenie przepisów KPA i u.p.e.a. poprzez brak odniesienia się do indywidualnej sytuacji strony. • Naruszenie przepisów KPA i u.p.e.a. przez nierozpoznanie materiału dowodowego. • Naruszenie art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31, 47, 68 Konstytucji RP. • Rozporządzenie wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej. • Prowadzenie egzekucji pomimo wygaśnięcia obowiązku. • Brak właściwego rejestru powikłań i funduszu odszkodowawczego.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek poddania się szczepieniu ochronnemu wynika z mocy prawa • obowiązek ten nie uległ również przedawnieniu • obowiązek rodziców poddania dziecka szczepieniom jest w Polsce obowiązkiem prawnym, od którego uwolnić mogą jedynie konkretne przeciwskazania lekarskie • konieczność wykonania obowiązku poddania osoby małoletniej obowiązkowym szczepieniom ochronnym nie pozostaje w sprzeczności z art. 8 ust. 2, art. 31 ust. 2, art. 47 Konstytucji RP oraz art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności.

Skład orzekający

Piotr Ławrynowicz

przewodniczący

Szymon Widłak

sprawozdawca

Zbigniew Kruszewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie legalności obowiązku szczepień ochronnych dzieci i zasad prowadzenia postępowania egzekucyjnego w tym zakresie, nawet w kontekście zmian prawnych i orzecznictwa TK."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego; linia orzecznicza NSA w zakresie wpływu wyroku TK na postępowania egzekucyjne może ewoluować.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego i budzącego emocje obowiązku szczepień ochronnych dzieci, a także interpretacji przepisów prawnych w kontekście praw obywatelskich i zdrowia publicznego.

Czy przymusowe szczepienia dzieci są zgodne z prawem? Sąd rozwiewa wątpliwości.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst