Orzeczenie · 2026-02-05

III SA/Po 24/26

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2026-02-05
NSApodatkoweWysokawsa
VATpaliwo gazowerefundacjagospodarstwo domoweCEEBprawo energetycznepostępowanie administracyjnezamieszkiwaniedowody

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania refundacji podatku VAT za dostarczone paliwa gazowe dla skarżącego K. P. Organy administracji publicznej, zarówno Prezydent Miasta, jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze, odmówiły przyznania świadczenia, opierając się na ustaleniach, że skarżący nie zamieszkuje pod wskazanym adresem, co miało być dowiedzione m.in. poprzez oględziny budynku i zeznania sąsiadów. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając organom naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 i 77 k.p.a., poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego. Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę, uznał skargę za zasadną. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że organy obu instancji nie wykazały w sposób należyty, że skarżący nie zamieszkuje pod wskazanym adresem. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy o refundacji podatku VAT nie zawierają wymogu weryfikacji przez organ faktycznego zamieszkiwania wnioskodawcy pod wskazanym adresem, a jedynie formalnych warunków wniosku, takich jak posiadanie głównego źródła ogrzewania zgłoszonego do CEEB, spełnienie kryterium dochodowego oraz załączenie faktury i dowodu zapłaty. Sąd skrytykował sposób przeprowadzenia postępowania dowodowego przez organy, wskazując na brak zawiadomienia strony o oględzinach, brak wywiadu środowiskowego, nieprzedstawienie materiału dowodowego do zapoznania oraz nieodniesienie się do zarzutów odwołania. W konsekwencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wskazuje na obowiązki organów administracji w zakresie prawidłowego prowadzenia postępowania dowodowego i stosowania przepisów prawa materialnego, zwłaszcza w kontekście świadczeń publicznych, gdzie nie można opierać się na subiektywnych ocenach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej ustawy o refundacji podatku VAT za paliwo gazowe, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ administracji publicznej ma obowiązek weryfikować faktyczne zamieszkiwanie wnioskodawcy pod wskazanym adresem jako warunek przyznania refundacji podatku VAT za paliwo gazowe?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy ustawy o refundacji podatku VAT nie nakładają na organ obowiązku weryfikacji faktycznego zamieszkiwania wnioskodawcy pod wskazanym adresem. Organy nie mogą odmówić przyznania świadczenia na podstawie subiektywnego przeświadczenia o braku zamieszkiwania, jeśli nie zostało to udowodnione w sposób obiektywny i zgodny z przepisami k.p.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy obu instancji nie wykazały w sposób należyty braku zamieszkiwania skarżącego pod wskazanym adresem. Podkreślono, że przepisy ustawy nie zawierają takiego wymogu weryfikacji, a ustalenia organów opierały się na subiektywnych przesłankach i nieprawidłowo przeprowadzonym postępowaniu dowodowym.

Czy ustalenia organów administracji o braku zamieszkiwania wnioskodawcy, oparte na oględzinach budynku i zeznaniach sąsiadów, mogą stanowić wystarczający dowód do odmowy przyznania refundacji podatku VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie ustalenia nie mogą stanowić wystarczającego dowodu, jeśli nie zostały przeprowadzone zgodnie z zasadami postępowania administracyjnego, w szczególności bez zawiadomienia strony o oględzinach, bez przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, bez wezwania do wyjaśnień i bez umożliwienia zapoznania się z materiałem dowodowym.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że organy nie dopełniły obowiązków procesowych, takich jak zawiadomienie strony o oględzinach czy umożliwienie zapoznania się z materiałem dowodowym, co czyni ich ustalenia wadliwymi i niewystarczającymi do odmowy przyznania świadczenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta w przedmiocie odmowy przyznania refundacji podatku VAT za dostarczone paliwa gazowe.

Przepisy (8)

Główne

ustawa art. 18

Ustawa o szczególnej ochronie niektórych odbiorców paliw gazowych w 2023 r. oraz w 2024 r. w związku z sytuacją na rynku gazu

Określa warunki przyznania refundacji podatku VAT dla odbiorców paliw gazowych w gospodarstwie domowym, w tym wymóg wykorzystania gazu jako głównego źródła ogrzewania zgłoszonego do CEEB oraz spełnienie kryterium dochodowego.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu administracji w przypadku naruszenia prawa materialnego lub postępowania.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek sądu administracyjnego do zastosowania środków określonych w ustawie, w tym uchylenia decyzji.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa utrzymania w mocy decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej, nakazująca organom dążenie do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

ustawa o CEEB art. 27a § 1

Ustawa o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków

Definicja i cel Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków.

ustawa o świadczeniach rodzinnych art. 3 § 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Definicja przeciętnego miesięcznego dochodu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie wykazały w sposób należyty braku zamieszkiwania skarżącego pod wskazanym adresem. • Przepisy ustawy nie wymagają od organu weryfikacji faktycznego zamieszkiwania wnioskodawcy. • Organy naruszyły zasady postępowania administracyjnego, w szczególności zasady prawdy obiektywnej i prawidłowego ustalenia stanu faktycznego.

Odrzucone argumenty

Skarżący nie zamieszkuje pod wskazanym adresem, co wynika z oględzin budynku i zeznań sąsiadów.

Godne uwagi sformułowania

W przepisach nie ma mowy o tym, że organ weryfikuje czy wnioskodawca faktycznie zamieszkuje pod poddanym adresem. • Organ nie może za powód odmowy uznać swojego subiektywnego przeświadczenia, że wnioskodawca nie zamieszkuje w danym miejscu. • Z pewnością nie może stanowić dowodu na niezamieszkiwanie skarżącego pod wskazanym przez niego adresem fakt, że w okach spuszczone są rolety czy, to że dom "wygląda na opuszczony".

Skład orzekający

Izabela Bąk-Marciniak

przewodniczący sprawozdawca

Monika Świerczak

członek

Katarzyna Witkowicz-Grochowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wskazuje na obowiązki organów administracji w zakresie prawidłowego prowadzenia postępowania dowodowego i stosowania przepisów prawa materialnego, zwłaszcza w kontekście świadczeń publicznych, gdzie nie można opierać się na subiektywnych ocenach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej ustawy o refundacji podatku VAT za paliwo gazowe, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie procedur administracyjnych i obiektywizm organów, nawet w kontekście świadczeń socjalnych. Pokazuje też, że pozory (opuszczony dom) nie zawsze odzwierciedlają rzeczywistość prawną.

Czy "opuszczony" dom może pozbawić Cię refundacji VAT? Sąd wyjaśnia, jak organy muszą udowodnić Twoje niezamieszkiwanie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst