Orzeczenie · 2026-03-05

III SA/Kr 1436/25Oddalenie skargi na postanowienie inspektora sanitarnego 19

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2026-03-05
NSAAdministracyjneŚredniawsa
szczepienia ochronneobowiązek szczepieńegzekucja administracyjnaprawo sanitarneprawo administracyjneKodeks postępowania administracyjnegoustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjiustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu chorób zakaźnychrozporządzenie Ministra Zdrowiasąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę J. M. na postanowienie Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego (MPWIS) utrzymujące w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (PPIS) w Limanowej w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do wniesionych zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie dotyczyło egzekucji obowiązku poddania małoletniego S. M. obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Skarżąca podnosiła szereg zarzutów, w tym brak zgodnej z Konstytucją podstawy prawnej do przymuszania do szczepień, wadliwość egzekucji, przekroczenie delegacji ustawowej przez Ministra Zdrowia, bezzasadność egzekucji z uwagi na ustanie obowiązku oraz naruszenie zasady lojalności. MPWIS uznał zarzuty za nieuzasadnione, wskazując, że postępowanie egzekucyjne opiera się na obowiązującym rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r., które stanowi realizację wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Organ podkreślił, że zarzuty skarżącej nie mieszczą się w katalogu podstaw zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej określonym w art. 33 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Sąd administracyjny, kontrolując legalność zaskarżonego postanowienia, podzielił stanowisko organów. Sąd uznał, że obowiązek poddania się szczepieniu ochronnemu wynika z mocy prawa (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi - u.z.z.z.), a rozporządzenie wykonawcze jest zgodne z Konstytucją. Sąd podkreślił, że terminy podania poszczególnych dawek szczepionek są wiążące i stanowią o wymagalności obowiązku, a skarżąca nie przedstawiła dokumentów potwierdzających wykonanie szczepień lub ich odroczenie. Odnosząc się do zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, sąd wskazał, że taka podstawa zarzutu nie jest już przewidziana w obowiązującym stanie prawnym. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako niezasadną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie legalności i wymagalności obowiązku szczepień ochronnych dzieci oraz procedury egzekucyjnej w przypadku ich niewykonania, a także interpretacja przepisów dotyczących zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i prawnego, w tym obowiązującego rozporządzenia w sprawie szczepień. Interpretacja przepisów dotyczących środków egzekucyjnych może ewoluować.

Zagadnienia prawne (2)

Czy obowiązek poddania małoletniego obowiązkowym szczepieniom ochronnym jest wymagalny i zgodny z prawem, pomimo zarzutów dotyczących podstawy prawnej i procedury jego egzekwowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, obowiązek poddania małoletniego obowiązkowym szczepieniom ochronnym jest wymagalny i zgodny z prawem, a rozporządzenie Ministra Zdrowia określające ten obowiązek jest zgodne z Konstytucją.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek szczepień wynika bezpośrednio z przepisów ustawy, a rozporządzenie wykonawcze zostało wydane na podstawie upoważnienia ustawowego i realizuje wyrok Trybunału Konstytucyjnego. Terminy podania szczepień są wiążące, a brak przedstawienia dokumentów o wykonaniu szczepień lub ich odroczeniu skutkuje możliwością prowadzenia egzekucji.

Czy zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego może stanowić podstawę zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w obecnym stanie prawnym zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego nie stanowi podstawy zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, lecz może być podstawą skargi na czynność egzekucyjną.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepis art. 33 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w brzmieniu obowiązującym od 30 lipca 2020 r., nie wymienia zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego jako podstawy zarzutu. Prawo to zostało uchylone z dniem 30 lipca 2020 r.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę J. M. na postanowienie Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymujące w mocy postanowienie PPIS w Limanowej w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do wniesionych zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego obowiązku poddania małoletniego syna skarżącej szczepieniom ochronnym.

Przepisy (14)

Główne

p.u.s.a. art. 1 § par. 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 33 § § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § § 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.z.z.z. art. 5 § ust. 1 pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

u.z.z.z. art. 5 § ust. 2

Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

u.z.z.z. art. 17 § ust. 1

Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych

Pomocnicze

u.z.z.z. art. 17 § ust. 10

Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

u.z.z.z. art. 17 § ust. 3 i 4

Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Brak zgodnej z Konstytucją RP podstawy prawnej do przymuszania do obowiązkowych szczepień ochronnych. • Wadliwość egzekucji potwierdzona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2023 r. sygn. II GSK 1709/23. • Przekroczenie delegacji ustawowej przez Ministra Zdrowia. • Bezzasadność egzekucji z uwagi na ustanie obowiązku. • Naruszenie zasady lojalności tj. prowadzenie postępowania egzekucyjnego pomimo trwającej procedury zaskarżania decyzji lub złożonego sprzeciwu. • Brak wymagalności obowiązku. • Niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym. • Prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny. • Zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego.

Godne uwagi sformułowania

sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem • sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy • zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna • obowiązek poddania się szczepieniu ochronnemu wynika z mocy prawa • nie można interpretować w ten sposób, że badanie kwalifikacyjne oraz jego wyniki dotyczące ewentualnych przeciwwskazań, jest przesłanką, od której zależy powstanie obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu • wyznaczony maksymalny termin wykonania obowiązku nie oznacza, że dopiero po upływie tego terminu obowiązek jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej

Skład orzekający

Janusz Kasprzycki

przewodniczący

Katarzyna Marasek-Zybura

sprawozdawca

Ewelina Dziuban

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie legalności i wymagalności obowiązku szczepień ochronnych dzieci oraz procedury egzekucyjnej w przypadku ich niewykonania, a także interpretacja przepisów dotyczących zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i prawnego, w tym obowiązującego rozporządzenia w sprawie szczepień. Interpretacja przepisów dotyczących środków egzekucyjnych może ewoluować.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego obowiązku szczepień ochronnych dzieci, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie społeczne i prawne. Interpretacja przepisów dotyczących egzekucji tego obowiązku ma istotne znaczenie praktyczne.

“Czy można uniknąć obowiązkowych szczepień dziecka? Sąd Administracyjny rozwiewa wątpliwości.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst