Orzeczenie · 2026-05-22

III SA/Kr 114/26Uchylenie decyzji policji wyrównanie uposażenia 6

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Krakowie
Data
2026-05-22
NSAAdministracyjneWysokawsa
policjafunkcjonariuszuposażeniewyrównaniezwolnienie ze służbypostępowanie administracyjnekpawsasąd administracyjnykoszty postępowania

Sprawa dotyczyła żądania M. J. skierowanego do Komendanta Powiatowego Policji w Krakowie o zapłatę wyrównania uposażenia za styczeń i luty 2023 r., powiązanego z ustawą okołobudżetową na 2023 r. Organ I instancji odmówił wypłaty, uznając sprawę za administracyjną. Komendant Wojewódzki Policji utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący w skardze zarzucił naruszenie przepisów KPA, w tym art. 1 i art. 105 § 1 KPA, argumentując, że jego pismo było jedynie wezwaniem do zapłaty o charakterze cywilnoprawnym, a nie wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że kluczowy spór dotyczył dopuszczalności wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego. Analizując pismo skarżącego i jego dalszą argumentację, Sąd uznał, że nie stanowiło ono wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego, a jedynie przesądowe wezwanie do zapłaty. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie administracyjne, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego. Sąd podkreślił, że organ II instancji powinien był uwzględnić stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydawania decyzji, w tym rzeczywistą intencję skarżącego, i w przypadku braku wniosku o wszczęcie postępowania, uchylić decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że wezwanie do zapłaty nie jest wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego, gdy strona kwestionuje właściwość drogi administracyjnej i wskazuje na właściwość drogi cywilnej. Podkreślenie obowiązku organu II instancji do weryfikacji intencji strony.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której strona wyraźnie kwestionuje charakter administracyjny sprawy i wskazuje na właściwość drogi cywilnej. Może nie mieć zastosowania w przypadkach, gdy intencja strony jest niejasna lub gdy przepisy prawa materialnego jednoznacznie nakazują wszczęcie postępowania administracyjnego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy pismo zawierające wezwanie do zapłaty skierowane do organu administracji publicznej, w którym skarżący kwestionuje charakter administracyjny sprawy i wskazuje na właściwość sądu powszechnego, może być uznane za wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie pismo nie może być uznane za wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego, jeśli z jego treści i dalszych oświadczeń strony wynika, że nie oczekuje ona rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej, a jedynie przesądowego wezwania do zapłaty.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pismo skarżącego było wezwaniem do zapłaty o charakterze cywilnoprawnym, a nie wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego. Analiza treści pisma oraz odwołań skarżącego jednoznacznie wskazywała na jego intencję, aby sprawa była rozpatrywana w trybie cywilnym, a nie administracyjnym. Brak wniosku strony czynił postępowanie administracyjne niedopuszczalnym.

Czy organ administracji publicznej, rozpoznając odwołanie od decyzji wydanej w postępowaniu administracyjnym, powinien uwzględnić zmianę stanu prawnego lub faktycznego, a także rzeczywistą intencję strony co do trybu postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ II instancji, rozpoznając odwołanie, powinien uwzględnić stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydawania decyzji przez ten organ, w tym rozważyć rzeczywistą intencję strony co do oczekiwań sformułowanych w piśmie.

Uzasadnienie

Zasada aktualności w postępowaniu administracyjnym nakazuje organowi odwoławczemu uwzględnienie aktualnego stanu prawnego i faktycznego. W tej sprawie, organ II instancji powinien był zweryfikować stanowisko organu I instancji co do trybu załatwienia sprawy, biorąc pod uwagę wyraźne oświadczenia skarżącego w odwołaniu, że nie zwracał się o wszczęcie postępowania administracyjnego.

Czy w przypadku stwierdzenia braku wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego, sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w przypadku stwierdzenia braku wniosku strony o wszczęcie postępowania administracyjnego, sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a., co odpowiada obligatoryjnemu umorzeniu postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

Uzasadnienie

Brak wniosku strony o wszczęcie postępowania administracyjnego czyni postępowanie bezprzedmiotowym. Sąd, stwierdzając tę bezprzedmiotowość, wykonuje obowiązek sądu administracyjnego, zastępując rozstrzygnięcie organu administracji publicznej i kończąc postępowanie bez rozstrzygania sprawy co do jej istoty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżona decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone.

Przepisy (7)

Główne

k.p.a. art. 61 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Sposób wszczęcia postępowania zależy od przepisu prawa materialnego. W przypadku przyznawania uprawnień, postępowanie wszczynane jest na wniosek strony.

k.p.a. art. 105 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej umarza postępowanie, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z jakiejkolwiek przyczyny.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 145 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd umarza postępowanie administracyjne w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa, które uzasadnia umorzenie.

ustawa okołobudżetowa na 2023 r. art. 41 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 1 grudnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej za rok 2023

Przepisy te stanowiły podstawę żądania skarżącego, jednak ich zastosowanie w postępowaniu administracyjnym było kwestionowane.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd orzeka o zwrocie kosztów postępowania.

Dz.U. 2023 poz 775 art. 61 § par. 1

Dotyczy wszczęcia postępowania administracyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pismo skarżącego było wezwaniem do zapłaty, a nie wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego. • Sprawa miała charakter cywilnoprawny i powinna być rozpatrzona przez sąd powszechny. • Organ II instancji powinien był uwzględnić rzeczywistą intencję skarżącego i umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe.

Odrzucone argumenty

Żądanie skarżącego dotyczyło spraw osobowych policjantów i powinno być rozpatrzone w postępowaniu administracyjnym. • Skarżący nie wykazał, że jego żądanie ma charakter cywilnoprawny. • Pełnomocnik skarżącego nie zgłosił zastrzeżeń co do wszczęcia postępowania administracyjnego w terminie.

Godne uwagi sformułowania

pismo skarżącego stanowiące wezwanie do zapłaty • nie zachodziła potrzeba prowadzenia postępowania administracyjnego • inicjatywa skarżącego obejmująca zwrócenia się do Komendanta Policji z powyższym żądaniem miała wyłącznie charakter przesądowego wezwania do zapłaty • brak wniosku uprawnionego podmiotu czynił niedopuszczalnym wszczęcie i kontynuowanie postępowania przez organ

Skład orzekający

Jakub Makuch

przewodniczący sprawozdawca

Michał Niedźwiedź

członek

Katarzyna Marasek-Zybura

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że wezwanie do zapłaty nie jest wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego, gdy strona kwestionuje właściwość drogi administracyjnej i wskazuje na właściwość drogi cywilnej. Podkreślenie obowiązku organu II instancji do weryfikacji intencji strony."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której strona wyraźnie kwestionuje charakter administracyjny sprawy i wskazuje na właściwość drogi cywilnej. Może nie mieć zastosowania w przypadkach, gdy intencja strony jest niejasna lub gdy przepisy prawa materialnego jednoznacznie nakazują wszczęcie postępowania administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje konflikt między drogą administracyjną a cywilną w dochodzeniu roszczeń przez funkcjonariuszy. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe zakwalifikowanie pisma strony i jak sąd administracyjny może korygować błędy organów w tym zakresie.

“Czy wezwanie do zapłaty to już wniosek o wszczęcie postępowania? WSA w Krakowie wyjaśnia.”

Zdanie odrębne

Katarzyna Marasek-Zybura

Sędzia Marasek-Zybura nie zgodziła się z większością składu orzekającego, argumentując, że roszczenia finansowe funkcjonariuszy Policji wynikające ze stosunku służbowego powinny być dochodzone wyłącznie na drodze administracyjnoprawnej i sądowoadministracyjnej. Powołała się na liczne orzecznictwo NSA, zgodnie z którym sprawy dotyczące uposażeń i świadczeń policjantów należą do spraw osobowych załatwianych w drodze decyzji administracyjnej. Podkreśliła, że stosunek służbowy policjantów jest stosunkiem administracyjnoprawnym, a przepisy prawa pracy nie mają zastosowania. Odniosła się również do uchwał Sądu Najwyższego, wskazując, że dotyczą one innych sytuacji prawnych (np. zwrotu świadczeń, odsetek) i nie mogą być stosowane do żądań wypłaty uposażenia czy wyrównania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst