III SA/Gd 775/20Świadczenia rzeczowe na rzecz obrony przyczepa transportowa 3
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę A Spółki z o.o. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza o przeznaczeniu przyczepy transportowej spółki do wykonania świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Spółka zarzucała naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, dowolność w wyborze przedmiotu świadczenia, brak wyjaśnienia przesłanek decyzji oraz naruszenie zasady równości wobec prawa. Sąd, opierając się na przepisach Konstytucji RP dotyczących obowiązku obrony Ojczyzny oraz ustawie o powszechnym obowiązku obrony RP, uznał skargę za nieuzasadnioną. Podkreślono, że przepisy te pozwalają na wydawanie w czasie pokoju decyzji o przeznaczeniu rzeczy ruchomych na cele świadczeń rzeczowych, których wykonanie nastąpi w razie ogłoszenia mobilizacji lub wojny. Sąd podzielił stanowisko NSA, że tytuł rozdziału ustawy ("świadczenia rzeczowe w czasie pokoju") odnosi się do czynności organizacyjno-prawnych podejmowanych w czasie pokoju, a nie do samego wykonania świadczenia. Stwierdzono, że przeznaczenie przyczepy na uzupełnienie etatowych potrzeb Sił Zbrojnych stanowi wyjątek od zasady równomiernego obciążenia, co jest dopuszczalne na mocy rozporządzenia. Sąd uznał, że oznaczenie przedmiotu świadczenia rodzajowo jest wystarczające, a ograniczenia czasowe z art. 209 ustawy dotyczą tylko określonych sytuacji w czasie pokoju, nie mając zastosowania do świadczeń planowanych na czas wojny lub mobilizacji. Sąd oddalił skargę, orzekając na posiedzeniu niejawnym ze względu na pandemię COVID-19.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących świadczeń rzeczowych na rzecz obrony, w tym możliwości wydawania decyzji w czasie pokoju na potrzeby mobilizacji/wojny, a także kwestii równomiernego obciążenia i oznaczenia przedmiotu świadczenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji uzupełniania etatowych potrzeb Sił Zbrojnych; orzeczenie wydane w trybie posiedzenia niejawnego ze względu na pandemię.
Zagadnienia prawne (5)
Czy decyzja o przeznaczeniu rzeczy ruchomej (przyczepy transportowej) do świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny może być wydana w czasie pokoju?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP pozwalają na wydawanie w czasie pokoju decyzji o nałożeniu świadczeń rzeczowych, których wykonanie zaplanowano na wypadek ogłoszenia mobilizacji lub wybuchu wojny.
Uzasadnienie
Sąd podzielił stanowisko NSA, że tytuł rozdziału ustawy ("świadczenia rzeczowe w czasie pokoju") odnosi się do czynności organizacyjno-prawnych podejmowanych w czasie pokoju, a nie do samego wykonania świadczenia. Decyzja wydana w czasie pokoju stanowi element przygotowania obrony Państwa i podlega wykonaniu dopiero w razie ogłoszenia mobilizacji lub wojny.
Czy przeznaczenie rzeczy ruchomych na uzupełnienie etatowych potrzeb Sił Zbrojnych stanowi wyjątek od zasady równomiernego obciążenia obowiązkiem świadczeń rzeczowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, rozporządzenie Rady Ministrów przewiduje wyjątek od zasady równomiernego obciążenia, który dotyczy przeznaczenia rzeczy ruchomych na cele potrzeb etatowych Sił Zbrojnych.
Uzasadnienie
Przepis § 11 ust. 3 rozporządzenia wprost stanowi, że zasada równomiernego obciążenia nie dotyczy przeznaczenia rzeczy ruchomych na potrzeby etatowe Sił Zbrojnych. Jest to uzasadnione potrzebą skutecznego przygotowania obrony Państwa poprzez wskazanie rzeczy konkretnie odpowiadających tym potrzebom.
Czy oznaczenie przedmiotu świadczenia rzeczowego poprzez wskazanie jego rodzaju (np. przyczepa transportowa) jest wystarczające?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy rozporządzenia dopuszczają określenie przedmiotu świadczenia rodzajowo, a nie tylko konkretnie.
Uzasadnienie
Zgodnie z § 11 ust. 1 rozporządzenia, decyzja może dotyczyć poszczególnych przedmiotów świadczeń albo ich rodzajów. Literalna wykładnia tej normy wskazuje, że prawodawca przewidział możliwość identyfikacji przedmiotu świadczenia poprzez wskazanie rodzaju, co zostało uczynione w niniejszej sprawie.
Czy ograniczenia czasowe wykonywania świadczeń rzeczowych z art. 209 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP mają zastosowanie do świadczeń planowanych na czas ogłoszenia mobilizacji i wojny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ograniczenia czasowe z art. 209 ustawy dotyczą jedynie ściśle określonych sytuacji występujących w stanie pokoju.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że art. 209 ustawy dotyczy tylko pobrania przedmiotu świadczenia w celu sprawdzenia gotowości mobilizacyjnej, w związku z ćwiczeniami wojskowymi lub w obronie cywilnej. Kwestię świadczeń wykonywanych w czasie wojny reguluje art. 217 ust. 2 ustawy, a okres ich wykonywania musi być związany z bieżącą sytuacją bezpieczeństwa Państwa.
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do szczegółowego uzasadnienia decyzji o nałożeniu świadczenia rzeczowego, w tym podania kryteriów wyboru przedmiotu świadczenia?
Odpowiedź sądu
Tak, organ jest zobowiązany do uzasadnienia decyzji, jednakże w przypadku obronności państwa, jawność informacji podlega ograniczeniom.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji w zakresie meritum odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Wskazał, że jawność informacji dotyczących obronności państwa podlega daleko idącym ograniczeniom, co wyklucza szczegółowe przedstawienie w uzasadnieniu zasad uzupełniania potrzeb etatowych Sił Zbrojnych.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (18)
Główne
u.p.o. RP art. 208 § ust. 1
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej
Nakładanie świadczeń rzeczowych w czasie pokoju na cele przygotowania obrony Państwa.
u.p.o. RP art. 210 § ust. 1
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej
Upoważnienie do wydania decyzji w czasie pokoju o przeznaczeniu nieruchomości lub rzeczy ruchomej na cele świadczeń rzeczowych, w tym planowanych do wykonania w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.
rozporządzenie art. 11 § ust. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju
Decyzja może dotyczyć poszczególnych przedmiotów świadczeń albo ich rodzajów.
rozporządzenie art. 11 § ust. 3
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju
Wyjątek od zasady równomiernego obciążenia w przypadku przeznaczenia rzeczy ruchomych na potrzeby etatowe Sił Zbrojnych.
Pomocnicze
u.p.o. RP art. 85 § ust. 1 i 2
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucyjny obowiązek obrony Ojczyzny.
Konstytucja RP art. 85 § ust. 1 i 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucyjny obowiązek obrony Ojczyzny.
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa.
rozporządzenie art. 11 § ust. 2
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie świadczeń rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju
Zasada równomiernego obciążenia obowiązkiem świadczeń.
u.p.o. RP art. 209 § ust. 1
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia czasowe wykonywania świadczeń rzeczowych w stanie pokoju.
u.o.i.n. art. 5 § ust. 1 i 2
Ustawa o ochronie informacji niejawnych
Ograniczenia jawności informacji dotyczących obronności Państwa.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada przekonywania.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § ust. 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Możliwość przeprowadzenia posiedzenia niejawnego w sprawach rozpoznawanych przez sądy administracyjne w okresie pandemii.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Możliwość wydawania w czasie pokoju decyzji o świadczeniach rzeczowych na wypadek mobilizacji lub wojny. • Przeznaczenie rzeczy ruchomych na uzupełnienie etatowych potrzeb Sił Zbrojnych jako wyjątek od zasady równomiernego obciążenia. • Dopuszczalność oznaczenia przedmiotu świadczenia rodzajowo. • Ograniczenia czasowe z art. 209 ustawy nie mają zastosowania do świadczeń planowanych na czas wojny lub mobilizacji. • Konstytucyjny obowiązek obrony Ojczyzny ma pierwszeństwo przed prawem własności.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 7 i 77 § 1 KPA poprzez brak wyczerpującego zbadania materiału. • Naruszenie art. 8 KPA poprzez nieprzyczynienie się do starannego prowadzenia postępowania i podważenie zaufania. • Naruszenie art. 107 § 3 KPA poprzez wydanie decyzji w sposób dowolny i bez należytego uzasadnienia. • Naruszenie art. 11 KPA poprzez wydanie decyzji o nieprzekonującej treści. • Niewskazanie w decyzji okoliczności faktycznych i kryteriów wyboru pojazdu. • Naruszenie zasady równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP) poprzez brak wykazania równomiernego obciążenia. • Niewłaściwe oznaczenie obowiązku świadczenia na czas nieoznaczony.
Godne uwagi sformułowania
Tytuł rozdziału należy rozumieć jako odnoszący się do zespołu czynności organizacyjno – prawnych organów administracji, podejmowanych w czasie pokoju w zakresie zabezpieczenia świadczeń rzeczowych, które mogą być wykorzystywane w określonych przypadkach, także w czasie wojny. • Decyzja z art. 210 ust. 1 ustawy stanowi zatem, że wójt lub burmistrz (prezydent miasta) wydaje decyzję administracyjną o przeznaczeniu nieruchomości lub rzeczy ruchomej na cele świadczeń rzeczowych, w tym planowanych do wykonania w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, na wniosek organów i kierowników jednostek organizacyjnych, o których mowa w art. 202 ust. 1. • Zatem mamy do czynienia z upoważnieniem do wydania decyzji w czasie pokoju, która stanowiąc element przygotowania obrony Państwa (art. 208 ust. 1 ustawy) podlegać będzie wykonaniu dopiero w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. • W sposób oczywisty nieracjonalne i niemożliwe byłoby ustalanie długości okresu korzystania przez Siły Zbrojne z przedmiotów świadczeń rzeczowych (np. środków transportu) w czasie wojny. • Jawność informacji dotyczących obronności Państwa podlega z oczywistych powodów daleko idącym ograniczeniom (...), co wyklucza szczegółowe przedstawienie w uzasadnieniu uznaniowej decyzji wydanej na podstawie art. 210 ust. 1 ustawy zasad uzupełniania potrzeb etatowych Sił Zbrojnych.
Skład orzekający
Alina Dominiak
przewodniczący-sprawozdawca
Bartłomiej Adamczak
sędzia
Paweł Mierzejewski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń rzeczowych na rzecz obrony, w tym możliwości wydawania decyzji w czasie pokoju na potrzeby mobilizacji/wojny, a także kwestii równomiernego obciążenia i oznaczenia przedmiotu świadczenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uzupełniania etatowych potrzeb Sił Zbrojnych; orzeczenie wydane w trybie posiedzenia niejawnego ze względu na pandemię.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego, choć rzadko występującego w praktyce, obowiązku obywatelskiego związanego z obronnością państwa. Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń rzeczowych jest istotna dla przedsiębiorców.
“Czy Twoja firma może zostać zobowiązana do oddania sprzętu na cele obronne? Wyjaśniamy przepisy.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.