III SA/GD 126/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku banku "A" S.A. o wydanie skróconego odpisu aktu zgonu osoby zmarłej, który był dłużnikiem banku. Bank potrzebował tego dokumentu do ustalenia kręgu spadkobierców w celu dochodzenia roszczeń. Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego odmówił wydania odpisu, argumentując, że bank nie należy do kręgu osób wymienionych w art. 83 ust. 1 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego i nie wykazał interesu prawnego zgodnie z art. 83 ust. 2. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy, podtrzymując stanowisko o braku interesu prawnego banku jako podmiotu komercyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał jednak skargę banku za zasadną. Sąd podkreślił, że interes prawny wierzyciela spadkodawcy w uzyskaniu odpisu aktu zgonu jest uzasadniony potrzebą zainicjowania postępowania spadkowego w celu ustalenia kręgu spadkobierców, od których można dochodzić długów spadkowych. Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, które szeroko interpretuje pojęcie zainteresowanego w postępowaniu spadkowym, włączając w to wierzycieli spadku. Sąd uznał, że odmowa wydania odpisu aktu zgonu narusza prawo, ponieważ bank wykazał swój interes prawny, a organy administracji błędnie zinterpretowały przepisy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie interesu prawnego wierzyciela spadkodawcy w uzyskaniu odpisu aktu zgonu oraz obowiązki organów administracji w zakresie stosowania prawa.
Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wydanie odpisu aktu stanu cywilnego przez podmiot niebędący spadkobiercą, ale posiadający interes prawny.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wierzyciel spadkodawcy posiada interes prawny do uzyskania odpisu aktu zgonu w celu ustalenia kręgu spadkobierców?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wierzyciel spadkodawcy posiada interes prawny do uzyskania odpisu aktu zgonu, ponieważ jest on niezbędny do zainicjowania postępowania spadkowego w celu ustalenia kręgu spadkobierców, od których można dochodzić długów spadkowych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że interes prawny wierzyciela spadkodawcy w uzyskaniu odpisu aktu zgonu wynika z jego uprawnienia do dochodzenia długów spadkowych od spadkobierców. Uzyskanie odpisu jest niezbędne do zainicjowania postępowania spadkowego, co potwierdza szeroka interpretacja pojęcia zainteresowanego w orzecznictwie Sądu Najwyższego.
Czy organ administracji ma obowiązek znać i stosować przepisy prawa materialnego przy rozpatrywaniu wniosku o wydanie odpisu aktu stanu cywilnego?
Odpowiedź sądu
Tak, organ administracji ma obowiązek znać i prawidłowo stosować obowiązujące przepisy prawa, a wnioskodawca nie musi wskazywać konkretnego przepisu, z którego wywodzi swoje żądanie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organ administracji powinien znać przepisy prawa i prawidłowo je stosować, a nie obciążać wnioskodawcy obowiązkiem wskazywania konkretnych podstaw prawnych jego żądania.
Przepisy (14)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Prawo o aktach stanu cywilnego art. 83 § 2
Ustawa z dnia 29 września 1986 r. – Prawo o aktach stanu cywilnego
Określa warunek wykazania interesu prawnego przez inne osoby niż wymienione w ust. 1 do uzyskania odpisu aktu stanu cywilnego.
Pomocnicze
Prawo o aktach stanu cywilnego art. 83 § 1
Ustawa z dnia 29 września 1986 r. – Prawo o aktach stanu cywilnego
Określa krąg podmiotów uprawnionych do otrzymania odpisów aktów stanu cywilnego.
k.c. art. 922 § 1
Kodeks cywilny
Stanowi o przechodzeniu praw i obowiązków zmarłego na spadkobierców.
k.p.c. art. 669
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy postępowania o stwierdzenie nabycia spadku.
k.p.c. art. 250 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy sytuacji, gdy sąd zwraca się o wydanie dokumentu.
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania.
u.o.d.o. art. 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych
p.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wierzyciel spadkodawcy ma interes prawny w uzyskaniu odpisu aktu zgonu w celu ustalenia kręgu spadkobierców. • Odpis aktu zgonu jest niezbędny do zainicjowania postępowania spadkowego. • Organ administracji ma obowiązek znać i stosować przepisy prawa. • Sąd Najwyższy szeroko interpretuje pojęcie zainteresowanego w postępowaniu spadkowym, włączając wierzycieli.
Odrzucone argumenty
Bank jako podmiot komercyjny nie należy do kręgu osób uprawnionych do uzyskania odpisu aktu zgonu. • Bank nie wykazał bezpośredniego wpływu sprawy na swoją sferę prawną. • Sąd prowadzący postępowanie spadkowe może sam wystąpić o wydanie odpisu aktu zgonu.
Godne uwagi sformułowania
interes prawny wierzyciela spadkodawcy • ustalenie kręgu spadkobierców • niezbędny do zainicjowania postępowania spadkowego • szerokie rozumienie pojęcia zainteresowanego • organ administracji ma obowiązek znać i stosować przepisy prawa
Skład orzekający
Anna Orłowska
przewodniczący zdanie odrebne
Alina Dominiak
sprawozdawca
Marek Gorski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie interesu prawnego wierzyciela spadkodawcy w uzyskaniu odpisu aktu zgonu oraz obowiązki organów administracji w zakresie stosowania prawa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wydanie odpisu aktu stanu cywilnego przez podmiot niebędący spadkobiercą, ale posiadający interes prawny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sądy interpretują pojęcie 'interesu prawnego' w kontekście dostępu do dokumentów urzędowych, co jest istotne dla wielu podmiotów gospodarczych i prawników.
“Bank wygrał walkę o dostęp do aktu zgonu: kluczowy interes prawny wierzyciela.”
Zdanie odrębne
Anna Orłowska
Sędzia Orłowska uważa, że bank nie wykazał interesu prawnego do uzyskania odpisu aktu zgonu, ponieważ jego żądanie opiera się na hipotetycznych przyszłych zdarzeniach i nie ma bezpośredniego związku z jego obecną sytuacją prawną. Podkreśla, że sąd spadku może sam wystąpić o wydanie odpisu aktu, a organ administracji nie jest właściwy do oceny stosunków cywilnoprawnych.
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.