III SA/Łd 782/25Oddalenie skargi na umorzenie postępowania egzekucyjnego 13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Sieradzu o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec E.M. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w 2018 r. na podstawie tytułu wykonawczego dotyczącego nienależnie pobranych płatności. Organ egzekucyjny umorzył postępowanie, stwierdzając przedawnienie należności. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w szczególności art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej (o.p.), który stanowi, że zobowiązania zabezpieczone hipoteką nie ulegają przedawnieniu, a po upływie terminu mogą być egzekwowane tylko z przedmiotu hipoteki. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji i ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych. Sąd wskazał, że mimo formalnego obowiązywania art. 70 § 8 o.p., jest on niezgodny z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP, co potwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku SK 40/12 (choć dotyczył on poprzednika prawnego tego przepisu). Sąd uznał, że zasady konstytucyjne wymagają takiej wykładni, która nie dopuszcza do sytuacji, w której zobowiązania zabezpieczone hipoteką nie ulegają przedawnieniu na podstawie samego faktu zabezpieczenia. W konsekwencji, należności objęte tytułem wykonawczym przedawniły się zgodnie z ogólnymi zasadami (art. 70 § 1 o.p.), co skutkowało koniecznością umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd nie stwierdził naruszeń prawa materialnego ani procesowego, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej w kontekście przedawnienia zobowiązań zabezpieczonych hipoteką i zgodności z Konstytucją RP.
Dotyczy spraw, w których przedawnienie nastąpiło przed wejściem w życie przepisów zmieniających ustawę o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a także spraw, gdzie hipoteka została ustanowiona po wejściu w życie art. 70 § 8 o.p.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zobowiązanie podatkowe zabezpieczone hipoteką ulega przedawnieniu, jeśli art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej stanowi, że nie ulega przedawnieniu, ale po upływie terminu może być egzekwowane tylko z przedmiotu hipoteki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zobowiązanie podatkowe zabezpieczone hipoteką ulega przedawnieniu na zasadach ogólnych, a przepis art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej, w zakresie w jakim wyłącza przedawnienie na podstawie samego faktu zabezpieczenia, jest niezgodny z Konstytucją RP.
Uzasadnienie
Sąd podzielił stanowisko sądów administracyjnych i Trybunału Konstytucyjnego, że art. 70 § 8 o.p. jest niezgodny z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP, ponieważ uzależnia przedawnienie od formy zabezpieczenia, co narusza zasady równości i sprawiedliwości. W związku z tym, należności przedawniają się na zasadach ogólnych, nawet jeśli były zabezpieczone hipoteką.
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niekonstytucyjność art. 70 § 6 o.p. ma zastosowanie do analogicznego przepisu art. 70 § 8 o.p.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uwagi Trybunału Konstytucyjnego zawarte w uzasadnieniu wyroku SK 40/12 należy odnieść do art. 70 § 8 o.p., ponieważ przepis ten w dalszym ciągu wyłącza przedawnienie zobowiązań podatkowych na podstawie nieuzasadnionego kryterium, jakim jest forma zabezpieczenia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że istnieje 'oczywista niekonstytucyjność' art. 70 § 8 o.p. w świetle wyroku TK SK 40/12, ponieważ norma prawna wyrażona w tym przepisie jest sprzeczna z Konstytucją RP w taki sam sposób, jak norma w art. 70 § 6 o.p. Ustawodawca nie wyeliminował stwierdzonej niezgodności, jedynie zmienił numerację przepisu.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (19)
Główne
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
ustawa zmieniająca art. 13 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw
u.p.e.a. art. 59 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 59 § § 3 i § 4
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 56 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 26 § § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
o.p. art. 70 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 70 § § 8
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przepis ten, mimo że formalnie obowiązuje, jest niezgodny z Konstytucją RP i należy go interpretować w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, co oznacza, że zobowiązania zabezpieczone hipoteką podlegają przedawnieniu na zasadach ogólnych.
ustawa o ARiMR art. 29 § ust. 7
Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Konstytucja RP art. 64 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Pomocnicze
o.p. art. 70 § § 6
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przepis w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2002 r., uznany za niezgodny z Konstytucją RP.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej, mimo formalnego obowiązywania, jest niezgodny z Konstytucją RP i należy go interpretować w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, co oznacza, że zobowiązania zabezpieczone hipoteką podlegają przedawnieniu na zasadach ogólnych.
Odrzucone argumenty
Egzekucja z przedmiotu hipoteki jest dopuszczalna na podstawie art. 70 § 8 o.p. mimo przedawnienia należności (art. 70 § 1 o.p.).
Godne uwagi sformułowania
"wtórna niekonstytucyjność" art. 70 § 8 o.p. • "oczywista niekonstytucyjność" • nie można nie dostrzegać tego, że powstają uzasadnione wątpliwości co do zgodności z konstytucją normy prawnej w nim wyrażonej
Skład orzekający
Anna Dębowska
sprawozdawca
Joanna Wyporska-Frankiewicz
członek
Monika Krzyżaniak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej w kontekście przedawnienia zobowiązań zabezpieczonych hipoteką i zgodności z Konstytucją RP."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których przedawnienie nastąpiło przed wejściem w życie przepisów zmieniających ustawę o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a także spraw, gdzie hipoteka została ustanowiona po wejściu w życie art. 70 § 8 o.p.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia należności zabezpieczonych hipoteką i jego zgodności z Konstytucją, co ma znaczenie praktyczne dla wielu podatników i wierzycieli.
“Czy hipoteka chroni przed przedawnieniem? Sąd administracyjny rozwiewa wątpliwości.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.