Orzeczenie · 1988-07-28

III PZP 18/88Właściwość sądów pracy wygaśnięcie stosunku pracy pracownikow naukowych

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1988-07-28
NSAInneWysoka
stosunek pracypracownik naukowywygaśnięcieporzucenie pracysąd pracysąd administracyjnywłaściwość rzeczowaustawa o szkolnictwie wyższym

Przedmiotem uchwały Sądu Najwyższego było rozstrzygnięcie pytania prawnego dotyczącego właściwości rzeczowej do rozpoznawania sporów ze stosunku pracy mianowanego pracownika naukowo-dydaktycznego, gdy stosunek pracy wygasł, w szczególności w przypadku porzucenia pracy. Analiza przepisów ustawy z dnia 4 maja 1982 r. o szkolnictwie wyższym, w tym art. 170 i 172, wykazała, że ustawa ta rozróżnia rozwiązanie stosunku pracy od jego wygaśnięcia. Artykuł 172 ust. 1 stanowi, że do Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) przysługuje skarga w sprawach dotyczących rozwiązania stosunku pracy, natomiast art. 172 ust. 2 odsyła do przepisów kodeksu pracy w innych sprawach o roszczenia ze stosunku pracy. Sąd Najwyższy uznał, że ścisła wykładnia art. 172 ust. 1 wyklucza objęcie nim spraw o wygaśnięcie stosunku pracy, w tym wskutek porzucenia pracy. W konsekwencji, takie spory należą do właściwości sądów pracy, zgodnie z ogólną zasadą rozpoznawania sporów ze stosunku pracy przez sądy pracy (art. 242 § 1 Kp w brzmieniu obowiązującym w dacie uchwały). Sąd podkreślił również, że rozstrzyganie spraw przez sądy pracy jest dla pracownika korzystniejsze, gdyż sądy te mogą orzekać o przywróceniu do pracy i wynagrodzeniu, podczas gdy NSA ogranicza się do kontroli legalności decyzji administracyjnych. Uchwała ma zastosowanie również do pracowników dydaktycznych i naukowych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości rzeczowej sądów pracy w sprawach dotyczących wygaśnięcia stosunku pracy pracowników naukowo-dydaktycznych, w tym w przypadku porzucenia pracy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z 1988 roku i specyficznych przepisów ustawy o szkolnictwie wyższym z tamtego okresu. Może wymagać analizy pod kątem zmian legislacyjnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy rzeczowo właściwy do rozpatrywania sporów ze stosunku pracy mianowanego pracownika naukowo-dydaktycznego, opartych na kwestionowaniu przypisania mu porzucenia pracy, jest sąd pracy czy sąd administracyjny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd pracy jest właściwy do rozpatrywania sporów dotyczących wygaśnięcia stosunku pracy pracownika naukowo-dydaktycznego, nawiązanego na podstawie mianowania, także wtedy, gdy wygaśnięcie nastąpiło w razie porzucenia pracy.

Uzasadnienie

Ustawa o szkolnictwie wyższym rozróżnia rozwiązanie stosunku pracy od jego wygaśnięcia. Artykuł 172 ust. 1, który przekazuje do NSA sprawy dotyczące rozwiązania stosunku pracy, nie obejmuje spraw o wygaśnięcie. Zgodnie z art. 172 ust. 2, inne sprawy o roszczenia ze stosunku pracy należą do właściwości sądów pracy.

Czy stwierdzenie wygaśnięcia stosunku pracy przez organ uprawniony do mianowania ma charakter decyzji administracyjnej podlegającej zaskarżeniu do NSA?

Odpowiedź sądu

Nie rozstrzygnięto, ponieważ sprawa została rozstrzygnięta w oparciu o właściwość rzeczową sądów pracy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że kwestia charakteru administracyjnego stwierdzenia wygaśnięcia stosunku pracy stała się zbędna w świetle rozstrzygnięcia o właściwości rzeczowej sądów pracy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Inne
Uchwała rozstrzygająca pytanie prawne o właściwość sądu.

Przepisy (21)

Główne

u.s.w. art. 172 § ust. 1

Ustawa o szkolnictwie wyższym

u.s.w. art. 172 § ust. 2

Ustawa o szkolnictwie wyższym

u.r.s.p.u.s. art. 242 § par. 1

Ustawa o rozpoznawaniu przez sądy spraw z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych

Pomocnicze

u.s.w. art. 170 § ust. 1

Ustawa o szkolnictwie wyższym

u.s.w. art. 170 § ust. 3

Ustawa o szkolnictwie wyższym

u.s.w. art. 169

Ustawa o szkolnictwie wyższym

u.s.w. art. 171

Ustawa o szkolnictwie wyższym

k.p. art. 74

Kodeks pracy

u.p.u.p. art. 38

Ustawa o pracownikach urzędów państwowych

u.p.u.p. art. 39

Ustawa o pracownikach urzędów państwowych

k.p.a. art. 1 § par. 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 196 § par. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 1 § par. 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 207

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p. art. 5

Kodeks pracy

u.p.a.g. art. 24

Ustawa o Państwowym Arbitrażu Gospodarczym

k.p. art. 264 § par. 1 pkt 2

Kodeks pracy

k.p.a. art. 196 § par. 3

Kodeks postępowania administracyjnego

u.s.w. art. 180

Ustawa o szkolnictwie wyższym

u.s.w. art. 182 § par. 2

Ustawa o szkolnictwie wyższym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ścisła wykładnia art. 172 ust. 1 ustawy o szkolnictwie wyższym, który odnosi się wyłącznie do rozwiązywania stosunku pracy, a nie jego wygaśnięcia. • Ogólna zasada właściwości sądów pracy do rozpoznawania sporów ze stosunku pracy (art. 242 § 1 Kp). • Korzyść procesowa dla pracownika w postępowaniu przed sądem pracy w porównaniu do NSA.

Odrzucone argumenty

Rozszerzająca wykładnia art. 172 ust. 1 ustawy o szkolnictwie wyższym, obejmująca również wygaśnięcie stosunku pracy. • Stwierdzenie wygaśnięcia stosunku pracy jako decyzja administracyjna podlegająca kontroli NSA.

Godne uwagi sformułowania

Istota zagadnienia nie ogranicza się [...] do sporu związanego z wygaśnięciem stosunku pracy [...] na skutek porzucenia przez niego pracy, lecz odnosi się również do sporów powstałych na tle wygaśnięcia stosunku pracy takiego pracownika także w innych sytuacjach • Skoro więc w art. 171 ust. 1 przekazuje się do właściwości NSA tylko sprawy dotyczące rozwiązania stosunku pracy [...], to sprawy dotyczące wygaśnięcia takiego stosunku pracy [...] jako nie objęte tym przepisem pozostają zgodnie z art. 172 ust. 2 ustawy o szkolnictwie wyższym w gestii sądów pracy. • Rozstrzyganie spraw dotyczących ustania stosunku pracy przez sądy pracy jest dla pracowników dogodniejsze niż rozpoznawanie tych spraw przez NSA.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości rzeczowej sądów pracy w sprawach dotyczących wygaśnięcia stosunku pracy pracowników naukowo-dydaktycznych, w tym w przypadku porzucenia pracy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z 1988 roku i specyficznych przepisów ustawy o szkolnictwie wyższym z tamtego okresu. Może wymagać analizy pod kątem zmian legislacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii podziału kompetencji między sądami pracy a sądami administracyjnymi w specyficznym kontekście stosunków pracy pracowników naukowych, co jest istotne dla praktyków prawa pracy i administracyjnego.

“Sąd pracy czy administracyjny? Gdzie dochodzić praw po porzuceniu pracy przez naukowca?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst