III OZ 805/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie spółki P. z siedzibą w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 września 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 1489/22, o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2022 r. dotyczyła wpisu spółki na listę osób i podmiotów wspierających agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania wykonania decyzji, wskazując na jej natychmiastową wykonalność wynikającą z ustawy z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego. Sąd pierwszej instancji uznał, że interes społeczny w przeciwdziałaniu agresji przeważa nad interesem podmiotu wpisanego na listę, a skutki decyzji muszą być natychmiastowe, aby były skuteczne. Spółka w zażaleniu podnosiła, że zamrożenie majątku uniemożliwi jej prowadzenie działalności gospodarczej i może doprowadzić do upadłości, co stanowi znaczne szkody i trudne do odwrócenia skutki. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że przesłanki wstrzymania wykonania aktu (znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki) muszą być wykazywane przez stronę, a w przypadku decyzji o natychmiastowej wykonalności, jak w tej sprawie, interes społeczny związany z przeciwdziałaniem agresji przeważa nad interesem podmiotu objętego sankcjami. NSA zaznaczył, że skutki sankcji są celowym zabiegiem ustawodawcy i ich wstrzymywanie byłoby sprzeczne z celem ustawy. Sąd wskazał również, że ustawa przewiduje inne instrumenty prawne, o które spółka może zabiegać, a wykładnia art. 61 § 3 p.p.s.a. musi uwzględniać art. 61 § 2 p.p.s.a., co oznacza, że sąd nie może wstrzymać wykonania decyzji, jeśli istnieją przesłanki do nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności z mocy ustawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie prymatu interesu społecznego nad interesem ekonomicznym w sprawach sankcyjnych oraz ograniczeń w możliwości wstrzymania wykonania decyzji o natychmiastowej wykonalności z mocy ustawy.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z sankcjami nałożonymi w związku z agresją na Ukrainę i ustawą z dnia 13 kwietnia 2022 r. Może mieć zastosowanie do innych decyzji o rygorze natychmiastowej wykonalności z mocy ustawy, ale wymaga analizy konkretnych przepisów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w okolicznościach sprawy, gdzie decyzja o wpisie na listę podmiotów wspierających agresję na Ukrainę ma rygor natychmiastowej wykonalności z mocy ustawy, sąd może wstrzymać jej wykonanie na wniosek strony, powołując się na ryzyko znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie może wstrzymać wykonania takiej decyzji, gdyż interes społeczny związany z przeciwdziałaniem agresji przeważa nad interesem podmiotu objętego sankcjami, a skutki te są celowym zabiegiem ustawodawcy.
Uzasadnienie
NSA uznał, że decyzje o wpisie na listę podmiotów wspierających agresję na Ukrainę, mające rygor natychmiastowej wykonalności z mocy ustawy, podlegają szczególnej ochronie. Interes społeczny w przeciwdziałaniu agresji jest nadrzędny wobec interesu ekonomicznego podmiotu objętego sankcjami. Skutki finansowe i gospodarcze wynikające z wykonania takiej decyzji są celowym zabiegiem ustawodawcy i nie mogą stanowić podstawy do jej wstrzymania.
Jak należy interpretować przepis art. 61 § 3 w zw. z art. 61 § 2 p.p.s.a. w kontekście wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, której rygor natychmiastowej wykonalności wynika z mocy ustawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd nie może wstrzymać wykonania decyzji, jeśli w sprawie zachodzą przesłanki, od których w postępowaniu administracyjnym uzależnione jest nadanie takiej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, co ma miejsce w przypadku decyzji wydanych na podstawie ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że natychmiastowa wykonalność decyzji z mocy ustawy oznacza, że przesłanki do jej nadania zostały już uwzględnione przez ustawodawcę. W związku z tym, sąd nie może wstrzymać wykonania takiej decyzji, nawet jeśli strona powołuje się na potencjalne szkody, gdyż byłoby to sprzeczne z celem ustawy.
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności możliwe jest, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Jednakże, w przypadku decyzji z rygorem natychmiastowej wykonalności z mocy ustawy, sąd nie może wstrzymać wykonania, jeśli przesłanki do nadania tego rygoru zostały spełnione w postępowaniu administracyjnym.
Ustawa z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego art. 3 § 10
Decyzje wydawane na podstawie tej ustawy podlegają natychmiastowemu wykonaniu.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 61 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.
p.p.s.a. art. 61 § 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący odmowy wstrzymania wykonania.
Ustawa z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego art. 5
Przepis dotyczący instrumentów prawnych przeciwdziałających ryzyku powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Ustawa z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego art. 6a
Przepis dotyczący instrumentów prawnych przeciwdziałających ryzyku powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna postanowienia NSA.
p.p.s.a. art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna postanowienia NSA.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Interes społeczny w przeciwdziałaniu agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę przeważa nad interesem podmiotu objętego sankcjami. • Skutki finansowe i gospodarcze wynikające z wykonania decyzji o sankcjach są celowym zabiegiem ustawodawcy i nie mogą stanowić podstawy do wstrzymania jej wykonania. • Decyzja o wpisie na listę ma rygor natychmiastowej wykonalności z mocy ustawy, co ogranicza możliwość jej wstrzymania przez sąd.
Odrzucone argumenty
Zamrożenie majątku spółki skutkuje brakiem możliwości prowadzenia działalności gospodarczej, co może doprowadzić do upadłości podmiotu (argumenty spółki o znacznej szkodzie i trudnych do odwrócenia skutkach).
Godne uwagi sformułowania
interes społeczny polegający na przeciwdziałaniu agresji przeważa nad interesem podmiotu wpisanego na listę • skutki wykonania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji, a więc zamrożenie majątku spółki, a co za tym idzie poważne utrudnienia lub wręcz brak możliwości prowadzenia działalności gospodarczej, są celowym zabiegiem ustawodawcy • wstrzymywanie wykonania tejże decyzji z przyczyn ekonomicznych [...] byłoby wprost sprzeczne z celem powyższej ustawy
Skład orzekający
Rafał Stasikowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie prymatu interesu społecznego nad interesem ekonomicznym w sprawach sankcyjnych oraz ograniczeń w możliwości wstrzymania wykonania decyzji o natychmiastowej wykonalności z mocy ustawy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z sankcjami nałożonymi w związku z agresją na Ukrainę i ustawą z dnia 13 kwietnia 2022 r. Może mieć zastosowanie do innych decyzji o rygorze natychmiastowej wykonalności z mocy ustawy, ale wymaga analizy konkretnych przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy sankcji nałożonych w związku z wojną na Ukrainie, co jest tematem o dużym znaczeniu społecznym i politycznym. Pokazuje, jak sądy równoważą interesy jednostki z interesem publicznym w sytuacjach kryzysowych.
“Sankcje nie do wstrzymania? NSA rozstrzyga o losie firm wspierających agresję na Ukrainę.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.