Orzeczenie · 2026-06-09

III OSK 949/26Niedopuszczalność skargi na bezczynność nadzorcza

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-06-09
NSAAdministracyjneWysokansa
bezczynność organuprzewlekłe prowadzenie postępowaniaczynności nadzorczesądy administracyjnedopuszczalność skargiskarga kasacyjnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymikodeks postępowania administracyjnegoskargi i wnioski

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną T. O. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, które odrzuciło skargę skarżącego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Wielkopolskiego w przedmiocie czynności nadzorczych. Sąd I instancji uznał, że skarga jest niedopuszczalna, ponieważ sądy administracyjne nie są właściwe do kontroli tego typu działań organu, które powinny być rozpatrywane w trybie przepisów o skargach i wnioskach (art. 227 k.p.a.). Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) oraz Konstytucji, twierdząc, że zamknięto mu drogę do sądowej oceny bezczynności organu. Naczelny Sąd Administracyjny, związany granicami skargi kasacyjnej, oddalił ją. Sąd podkreślił, że kognicja sądów administracyjnych jest ograniczona i nie obejmuje kontroli skarg na wadliwą działalność organu administracji publicznej samą w sobie, a takie skargi powinny być kwalifikowane jako wniesione w trybie przepisów działu VIII k.p.a. Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo NSA w tym zakresie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowana linia orzecznicza NSA dotycząca niedopuszczalności skarg na bezczynność organów w sprawach niepodlegających kognicji sądów administracyjnych, w szczególności w kontekście skarg rozpatrywanych w trybie przepisów o skargach i wnioskach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego rodzaju skargi na bezczynność organu w ramach czynności nadzorczych, które nie prowadzą do wydania aktu administracyjnego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie czynności nadzorczych podlega kognicji sądów administracyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na bezczynność organu w przedmiocie czynności nadzorczych jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, ponieważ powinna być rozpatrywana w trybie przepisów o skargach i wnioskach (art. 227 k.p.a.), a nie w trybie Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Uzasadnienie

Sądy administracyjne mają ograniczoną kognicję, wyznaczoną m.in. przez art. 3 § 2 p.p.s.a. Skarga na bezczynność jest dopuszczalna tylko w zakresie, w jakim przysługuje skarga na akty i czynności określone w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Czynności organów w trybie przepisów o skargach i wnioskach (dział VIII k.p.a.) nie podlegają kontroli sądów administracyjnych.

Czy pisma skarżącego dotyczące działalności USC K. mogły zainicjować postępowanie nadzorcze podlegające kontroli sądowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pisma te nie mogły zainicjować postępowania nadzorczego, w ramach którego byłyby wydane przez organ akty indywidualne o charakterze władczym podlegające kontroli sądowej. Skarga na bezczynność w tym zakresie jest niedopuszczalna.

Uzasadnienie

Postępowanie nadzorcze w przedmiocie wydania rozstrzygnięcia nadzorczego nie przewiduje wydawania decyzji w indywidualnej sprawie administracyjnej. Ani przepisy p.p.s.a., ani ustawy nie przewidują sądowej kontroli pism informacyjnych wystosowywanych przez Wojewodę w ramach odpowiedzi na zgłoszenie potrzeby podjęcia czynności nadzorczych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu o odrzuceniu skargi.

Przepisy (15)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt 6 - odrzucenie skargi niedopuszczalnej

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 227

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 149 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 238 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa art. 11 § 1

Ustawa - Prawo o aktach stanu cywilnego

Konstytucja art. 77 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga na bezczynność organu w przedmiocie czynności nadzorczych jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, gdyż powinna być rozpatrywana w trybie przepisów o skargach i wnioskach (art. 227 k.p.a.). • Sądy administracyjne nie są właściwe do kontroli działalności organów administracji publicznej w trybie przepisów o skargach i wnioskach. • Pisma skarżącego nie zainicjowały postępowania administracyjnego podlegającego kontroli sądowej.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 3 § 1 pkt 8 i 9 p.p.s.a. oraz art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 77 ust. 2 Konstytucji poprzez zamknięcie skarżącemu drogi do sądowej oceny bezczynności organu. • Naruszenie art. 227 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie.

Godne uwagi sformułowania

kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony • skarga na bezczynność przewidziana w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. jest dopuszczalna wyłącznie w zakresie, w jakim przysługuje skarga do sądu administracyjnego na akty i czynności określone w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. • nie mieści się on w zakresie właściwości rzeczowej sądów administracyjnych • skarga o takiej treści powinna zostać zakwalifikowana jako wniesiona w trybie przepisów działu VIII k.p.a. (Skargi i wnioski) • W sprawach tego rodzaju sądy administracyjne nie są właściwe. • Sąd administracyjny "nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu działu VIII k.p.a."

Skład orzekający

Artur Kuś

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowana linia orzecznicza NSA dotycząca niedopuszczalności skarg na bezczynność organów w sprawach niepodlegających kognicji sądów administracyjnych, w szczególności w kontekście skarg rozpatrywanych w trybie przepisów o skargach i wnioskach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego rodzaju skargi na bezczynność organu w ramach czynności nadzorczych, które nie prowadzą do wydania aktu administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego dotyczącego dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej, choć stan faktyczny nie jest szczególnie złożony.

“Kiedy skarga na bezczynność organu nie trafia do sądu? NSA wyjaśnia granice kognicji sądów administracyjnych.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst