Orzeczenie · 2025-11-18

III OSK 846/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-11-18
NSAAdministracyjneWysokansa
wody opadowekanalizacja deszczowaopłaty lokalnegospodarka komunalnaprawo samorządoweuchwała rady gminyNSAprawo administracyjne

Sprawa dotyczyła skarg kasacyjnych wniesionych przez Spółdzielnię [...] w O. oraz P. sp. z o.o. z siedzibą w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, który oddalił ich skargi na uchwałę Rady Miasta Opola z dnia 28 kwietnia 2022 r. nr LIII/1013/22. Uchwała ta określała sposób ustalenia ceny i opłaty za korzystanie z otwartych lub zamkniętych systemów kanalizacji deszczowej w zakresie odprowadzania wód opadowych i roztopowych. Skarżący podnosili zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestionując m.in. podstawę prawną uchwały (art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o gospodarce komunalnej) oraz sposób ustalenia opłat. Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skarg kasacyjnych, uznał je za niezasadne. Sąd podkreślił, że art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o gospodarce komunalnej stanowi samoistną podstawę prawną do stanowienia aktów prawa miejscowego w zakresie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej. NSA potwierdził, że odprowadzanie wód opadowych i roztopowych jest zadaniem własnym gminy o charakterze użyteczności publicznej, a wody te, w określonych warunkach, mogą być traktowane jako ścieki komunalne. Sąd oddalił wszystkie zarzuty skarg kasacyjnych, uznając, że Sąd I instancji prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa. W konsekwencji, NSA oddalił skargi kasacyjne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie podstawy prawnej do ustalania opłat za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych przez jednostki samorządu terytorialnego oraz interpretacja pojęcia ścieków komunalnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z gospodarką komunalną i odprowadzaniem wód opadowych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o gospodarce komunalnej stanowi samoistną podstawę prawną do podjęcia przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego uchwały w sprawie ustalenia ceny i opłaty za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do systemów kanalizacji deszczowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o gospodarce komunalnej stanowi samoistną podstawę prawną do stanowienia aktów prawa miejscowego w zakresie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej.

Uzasadnienie

NSA potwierdził, że przepis ten zawiera normę upoważniającą organy stanowiące do regulowania odpłatności za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej, a uchwały podejmowane na jego podstawie mają charakter normatywny i obowiązują na terenie danej jednostki samorządu terytorialnego.

Czy wody opadowe i roztopowe odprowadzane do systemów kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej stanowią ścieki komunalne w rozumieniu ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wody opadowe i roztopowe mogą być zaliczone do ścieków komunalnych, jeżeli są odprowadzane urządzeniami służącymi do realizacji zadań własnych gminy.

Uzasadnienie

NSA powołując się na utrwalone orzecznictwo wskazał, że do katalogu ścieków komunalnych zalicza się mieszaninę ścieków bytowych ze ściekami przemysłowymi albo wodami opadowymi lub roztopowymi, jeżeli są one odprowadzane urządzeniami służącymi do realizacji zadań własnych gminy.

Czy uchwała Rady Miasta Opola w sprawie ustalenia ceny i opłaty za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych narusza przepisy Konstytucji RP dotyczące dochodów jednostek samorządu terytorialnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała nie narusza art. 168 Konstytucji RP.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o gospodarce komunalnej upoważnia gminy do pobierania opłat za usługi komunalne, co jest zgodne z prawem do ustalania opłat lokalnych przez jednostki samorządu terytorialnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargi kasacyjne Spółdzielni [...] w O. oraz P. sp. z o.o. z siedzibą w O.

Przepisy (9)

Główne

u.g.k. art. 4 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej

Stanowi samoistną podstawę prawną do stanowienia aktów prawa miejscowego w zakresie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej.

Pomocnicze

u.s.g. art. 7 § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.z.z.w. art. 2 § pkt 10

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Definiuje ścieki komunalne, w tym wody opadowe i roztopowe odprowadzane urządzeniami służącymi do realizacji zadań własnych gminy.

Konstytucja RP art. 94

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 167 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 168

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Jednostki samorządu terytorialnego mają prawo ustalania wysokości podatków i opłat lokalnych w zakresie określonym w ustawie.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa granice rozpoznania skargi przez sąd administracyjny pierwszej instancji.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. przez nierozpoznanie wszystkich zarzutów. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez brak odniesienia się do wszystkich zarzutów. • Naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. w zw. z art. 2, 7 i 94 Konstytucji RP przez wadliwą wykładnię, uznającą przepis za podstawę do nakładania opłaty o charakterze daniny publicznej. • Naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 3 u.s.g. w zw. z art. 2 pkt 10 u.z.z.w. przez błędną wykładnię, uznającą wody opadowe i roztopowe za ścieki komunalne. • Naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. przez niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że uchwała kompleksowo reguluje sposób ustalenia opłaty i ceny. • Naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. przez niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu za prawidłowe ustalenie ceny i opłaty w nawiązaniu do kosztów odprowadzania systemem kanalizacji ogólnospławnej. • Naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 2 lit. f) u.d.s.t. w zw. z art. 167 ust. 3 Konstytucji RP przez nieuprawnione ustanowienie nowego źródła dochodu gminy. • Naruszenie art. 168 Konstytucji RP przez ustanowienie nieznanego ustawie źródła dochodu gminy. • Naruszenie art. 2 pkt 10 u.z.z.w. przez błędną wykładnię, stwierdzającą, że nie można mówić o ściekach w odniesieniu do wód opadowych i roztopowych. • Naruszenie art. 3 ust. 1 u.z.z.w.o.ś. w zw. z art. 7 ust 1 pkt 3 u.s.g. przez ustanowienie opłaty przerzucającej finansowanie zadań własnych gminy na podmioty trzecie. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. […]

Godne uwagi sformułowania

art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. stanowi samoistną podstawę prawną do stanowienia aktów prawa miejscowego w zakresie ustalania wysokości cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej. • Odprowadzanie wód opadowych i roztopowych stanowi zadanie własne gminy o charakterze użyteczności publicznej. • Do katalogu ścieków komunalnych zalicza się mieszaninę ścieków bytowych ze ściekami przemysłowymi albo wodami opadowymi lub roztopowymi będącymi skutkiem opadów atmosferycznych, jeżeli są one odprowadzane urządzeniami służącymi do realizacji zadań własnych gminy.

Skład orzekający

Jerzy Stelmasiak

przewodniczący

Piotr Korzeniowski

sprawozdawca

Maciej Kobak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie podstawy prawnej do ustalania opłat za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych przez jednostki samorządu terytorialnego oraz interpretacja pojęcia ścieków komunalnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z gospodarką komunalną i odprowadzaniem wód opadowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu opłat za odprowadzanie wód deszczowych, co jest istotne dla wielu właścicieli nieruchomości i przedsiębiorców. Interpretacja przepisów prawa samorządowego i gospodarki komunalnej ma znaczenie praktyczne.

Czy gmina może pobierać opłaty za deszczówkę? NSA rozwiewa wątpliwości.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst