III NS 78/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości przy ul. (...) oficyna w S. o ustanowienie służebności drogi koniecznej dla nieruchomości stanowiącej działkę gruntu nr (...) , położonej przy ul. (...) of w S. , obciążającej działkę gruntu nr (...) , położoną przy ul. (...) w S. . Wnioskodawczyni argumentowała, że jej nieruchomość nie posiada odpowiedniego dostępu do drogi publicznej, gdyż jedyne wejście od strony ul. (...) jest przeznaczone dla ruchu pieszego, a dojazd pojazdami jest niemożliwy, podobnie jak dostęp od strony działki nr (...) . Sąd, opierając się na opinii biegłych, ustalił brak odpowiedniego dostępu do drogi publicznej, uzasadniający ustanowienie służebności. Ustanowiono służebność przechodu i przejazdu na działce nr (...) , określając jej przebieg na podstawie mapy geodezyjnej. Tytułem jednorazowego wynagrodzenia zasądzono kwotę 91 800 zł, płatną w 10 rocznych ratach po 9 180 zł, z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. W pozostałym zakresie wnioski oddalono. Koszty postępowania ponoszą strony według swojego udziału, a koszty sądowe obciążają wnioskodawczynię.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie dostępu do drogi publicznej, zasady ustanawiania służebności drogowej, wycena wynagrodzenia za służebność, możliwość płatności w ratach.
Każda sprawa o drogę konieczną jest indywidualna i zależy od konkretnych okoliczności faktycznych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy nieruchomość nieposiadająca odpowiedniego dostępu do drogi publicznej uzasadnia ustanowienie służebności drogi koniecznej na nieruchomości sąsiedniej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli brak dostępu jest trwały i nie można go usunąć w inny sposób, a ustanowienie służebności jest uzasadnione potrzebami nieruchomości władnącej i nie narusza nadmiernie interesów nieruchomości obciążonej.
Uzasadnienie
Sąd ocenił, że nieruchomość wnioskodawczyni nie miała odpowiedniego dostępu do drogi publicznej ze względu na brak możliwości przejazdu pojazdami od strony ulicy oraz specyficzne ukształtowanie terenu od strony sąsiedniej działki. Ustanowienie służebności na działce sąsiedniej, która historycznie służyła jako droga dojazdowa, było uzasadnione.
Jak ustalić wysokość wynagrodzenia za ustanowienie służebności drogi koniecznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wynagrodzenie powinno być ustalone indywidualnie, uwzględniając wartość rynkową prawa, korzyści dla nieruchomości władnącej oraz niedogodności dla nieruchomości obciążonej, zgodnie z opinią biegłego rzeczoznawcy majątkowego.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na opinii biegłego, który wycenił służebność na 91 800 zł, stosując podejście porównawcze i uwzględniając współczynnik współkorzystania. Sąd uznał, że wynagrodzenie powinno odzwierciedlać wartość rynkową ustanowionego prawa rzeczowego, a nie jedynie czynsz najmu.
Czy wynagrodzenie za ustanowienie służebności drogi koniecznej może być zasądzone w formie rat?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd może rozłożyć jednorazowe wynagrodzenie na raty, jeśli uzna, że jednorazowa płatność byłaby zbyt obciążająca dla strony.
Uzasadnienie
Sąd, mając na uwadze potencjalne trudności finansowe wspólnoty mieszkaniowej z jednorazową spłatą, rozłożył zasądzone wynagrodzenie na 10 rocznych rat, stosując odpowiednio przepisy o postępowaniu cywilnym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości przy ul. (...) oficyna w S. | inne | wnioskodawca |
| Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości przy ul. (...) w S. | inne | uczestnik |
| Gmina M. S. | organ_państwowy | uczestnik |
Przepisy (10)
Główne
k.c. art. 145 § 1
Kodeks cywilny
Ustanowienie służebności drogi koniecznej za wynagrodzeniem, gdy nieruchomość nie ma odpowiedniego dostępu do drogi publicznej.
Pomocnicze
k.c. art. 145 § 2
Kodeks cywilny
Przeprowadzenie drogi koniecznej z uwzględnieniem potrzeb nieruchomości niemającej dostępu i z najmniejszym obciążeniem gruntów, a w przypadku sprzedaży gruntu - przez grunty będące przedmiotem tej czynności.
k.c. art. 145 § 3
Kodeks cywilny
Przeprowadzenie drogi koniecznej powinno uwzględniać interes społeczno-gospodarczy.
k.c. art. 320
Kodeks cywilny
Możliwość orzeczenia świadczenia w ratach.
k.p.c. art. 13 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów k.p.c. do postępowań nieprocesowych.
u.k.s.c. art. 113 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Obciążenie przeciwnika kosztami sądowymi, których strona nie miała obowiązku uiścić.
u.g.n. art. 4 § 16
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Definicja nieruchomości podobnej.
u.g.n. art. 154 § 1-3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Wybór podejścia, metody i techniki szacowania nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego.
u.g.n. art. 157 § 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Ocena prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych.
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieruchomość wnioskodawczyni nie posiada odpowiedniego dostępu do drogi publicznej, co uzasadnia ustanowienie służebności drogi koniecznej. • Istniejący dostęp jest jedynie dla ruchu pieszego, a przejazd pojazdami jest niemożliwy lub utrudniony. • Ustanowienie służebności na wskazanej działce sąsiedniej jest uzasadnione historycznym sposobem korzystania i minimalnym obciążeniem dla nieruchomości obciążonej. • Wynagrodzenie za służebność powinno być ustalone na poziomie rynkowym, uwzględniając wartość prawa rzeczowego.
Odrzucone argumenty
Wnioskodawczyni posiada dostęp do drogi publicznej, a fakt, że dostęp ten utrudnia korzystanie z nieruchomości, nie uzasadnia ustanowienia służebności. • Wysokość wynagrodzenia powinna być niższa, oparta na czynszu najmu, a nie wartości rynkowej prawa rzeczowego. • Gmina M. S. nie jest stroną zainteresowaną w sprawie.
Godne uwagi sformułowania
brak odpowiedniego dostępu do drogi publicznej • ustanowienie za wynagrodzeniem potrzebnej służebności drogowej (droga konieczna) • odpowiedni dostęp do drogi publicznej jest pojęciem relatywnym i ocennym • nie może służyć wygodzie właściciela nieruchomości władnącej kosztem naruszenia prawa właściciela nieruchomości obciążonej • przeprowadzenie drogi koniecznej powinno uwzględniać interes społeczno-gospodarczy • wynagrodzenie stanowi ekwiwalent za znoszenie cudzego przejazdu i przechodu przez nieruchomość
Skład orzekający
Małgorzata Janik-Białek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie dostępu do drogi publicznej, zasady ustanawiania służebności drogowej, wycena wynagrodzenia za służebność, możliwość płatności w ratach."
Ograniczenia: Każda sprawa o drogę konieczną jest indywidualna i zależy od konkretnych okoliczności faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu braku dostępu do drogi publicznej i jego rozwiązania prawnego, z praktycznymi aspektami wyceny i płatności wynagrodzenia.
“Brak dostępu do drogi? Sąd ustanowił służebność, ale wynagrodzenie zapłacisz w ratach!”
Dane finansowe
wynagrodzenie za służebność: 91 800 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.