Orzeczenie · 2026-02-04

III KO 226/25Zwrot akt sprawy sąd najwyższy problemy organizacyjne

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-02-04
SNInneŚrednianajwyższy
sąd najwyższysąd rejonowyprzekazanie sprawyorganizacja sądownictwakpkzarządzenie

Sąd Najwyższy rozpoznał wystąpienie Sądu Rejonowego w Rzeszowie, które zostało potraktowane jako prośba o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Powodem takiej inicjatywy były wątpliwości sędziego Sądu Rejonowego co do obowiązku rozpoznawania spraw karnych i wykroczeniowych, w tym przedmiotowej sprawy, w związku z zarządzeniami kierownictwa sądu, które miały być sprzeczne z uchwałą Krajowej Rady Sądownictwa i przepisami prawa. Sędzia stanął przed dylematem, czy powinien przystąpić do rozpoznawania sprawy w tych okolicznościach. Sąd Najwyższy stwierdził jednak, że taka sytuacja nie stanowi podstawy do przekazania sprawy w trybie art. 37 § 1 k.p.k. (art. 118 § 1 k.p.k.). Podkreślono, że tryb ten służy do wyłączenia sądu jako całości od rozpoznania sprawy z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, a nie do rozwiązywania problemów organizacyjnych czy wyłączania poszczególnych sędziów od orzekania. Ponieważ wystąpienie nie wskazywało na żadne okoliczności związane z sądem właściwym, lecz wyłącznie z osobą sędziego, Sąd Najwyższy zarządził zwrot akt sprawy Sądowi Rejonowemu w Rzeszowie i zakreślił sprawę jako załatwioną w inny sposób.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja art. 37 § 1 k.p.k. w kontekście problemów organizacyjnych sądu i wyłączania sędziego od orzekania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji organizacyjnej w sądzie rejonowym i nie stanowi przełomowej wykładni prawa.

Zagadnienia prawne (1)

Czy wystąpienie sędziego sądu rejonowego, kwestionującego obowiązek rozpoznawania spraw karnych z uwagi na zarządzenia kierownictwa sądu, może być potraktowane jako wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi w trybie art. 37 § 1 k.p.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie wystąpienie nie może być potraktowane jako wniosek o przekazanie sprawy w trybie art. 37 § 1 k.p.k.

Uzasadnienie

Tryb z art. 37 § 1 k.p.k. służy do wyłączenia sądu jako takiego od rozpoznania sprawy z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, a nie do rozwiązywania problemów organizacyjnych związanych z osobą konkretnego sędziego czy "zwalniania" go od orzekania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Zwrot akt sprawy

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 37 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Tryb przekazania sprawy innemu sądowi służy do wyłączenia sądu jako takiego od rozpoznania danej sprawy, a nie do rozwiązywania problemów organizacyjnych poprzez "zwalnianie" sędziego od orzekania.

Pomocnicze

k.p.k. art. 118 § § 1

Kodeks postępowania karnego

u.s.p. art. 22a § § 6

Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wystąpienie Sądu Rejonowego nie spełnia wymogów wniosku o przekazanie sprawy w trybie art. 37 § 1 k.p.k., gdyż dotyczy problemów organizacyjnych związanych z osobą sędziego, a nie wyłączenia sądu.

Godne uwagi sformułowania

wystąpienie Sądu Rejonowego w Rzeszowie nie może być potraktowane jako wniosek o przekazanie sprawy w trybie art. 37 § 1 k.p.k. • tryb, o jakim stanowi art. 37 § 1 k.p.k., dotyczy przekazania sprawy innemu sądowi, a więc obrazowo rzecz ujmując „wyłączenia” sądu jako takiego od rozpoznania danej sprawy • Nie służy on zaś rozwiązywaniu zaistniałych problemów organizacyjnych poprzez „zwalnianie” sędziego od orzekania. • Kwestie, o jakich mowa w przedmiotowym wystąpieniu, to bowiem zagadnienia o charakterze wewnątrzorganizacyjnym.

Skład orzekający

Dariusz Świecki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 37 § 1 k.p.k. w kontekście problemów organizacyjnych sądu i wyłączania sędziego od orzekania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji organizacyjnej w sądzie rejonowym i nie stanowi przełomowej wykładni prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje napięcia między organizacją pracy sądu a niezawisłością sędziowską, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem ustrojowym i procesowym.

“Czy sędzia może odmówić orzekania z powodu problemów organizacyjnych? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst