Orzeczenie · 2026-06-24

III K 350/20Uniewinnienie oszustwo ryzyko gospodarcze

Sąd
Sąd Okręgowy w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2026-06-24
SAOSKarneoszustwaŚredniaokręgowy
oszustwoprawo karnespółkatransportfinanseryzyko gospodarczeniekorzystne rozporządzenie mieniemwprowadzenie w błąduniewinnienie

Sąd Rejonowy w Poznaniu rozpatrywał sprawę przeciwko G. O., prezesowi zarządu spółki "A plus W" sp. z o.o., oskarżonemu o oszustwo na szkodę holenderskiej firmy (...).V. Zarzut dotyczył wprowadzenia w błąd co do zamiaru i możliwości wywiązania się z obowiązku zapłaty za usługi finansowe, co miało spowodować szkodę w wysokości 284.229,16 EUR i 73.461,18 zł kosztów postępowania. Sąd ustalił, że spółka oskarżonego, zajmująca się transportem międzynarodowym, od końca 2008 roku doświadczała trudności finansowych z powodu kryzysu w branży i opóźnień w płatnościach od kontrahentów. W związku z tym zaprzestano terminowych płatności za usługi świadczone przez (...).V. Mimo narastającego zadłużenia, strony zawarły w maju 2009 roku porozumienie ugodowe dotyczące spłaty zobowiązań. Spółka oskarżonego nie wywiązywała się jednak w pełni z jego postanowień, a wierzyciel, mimo świadomości problemów finansowych dłużnika, kontynuował współpracę aż do grudnia 2009 roku. Sąd analizując materiał dowodowy, w tym wyjaśnienia oskarżonego, zeznania świadków oraz dokumenty, uznał, że brak jest podstaw do przypisania G. O. popełnienia przestępstwa oszustwa. Sąd stwierdził, że przedstawiciele (...).V. mieli świadomość problemów z płynnością finansową spółki oskarżonego i kontynuowali współpracę, podejmując świadome ryzyko gospodarcze. Nie można było uznać, że doszło do wprowadzenia w błąd co do możliwości zapłaty, gdyż wierzyciel miał pełną wiedzę o sytuacji dłużnika. Ponadto, sąd nie dopatrzył się zamiaru kierunkowego osiągnięcia korzyści majątkowej przez oskarżonego, wskazując na jego działania mające na celu restrukturyzację firmy i wolę spłaty zobowiązań. W konsekwencji, sąd uniewinnił G. O. od zarzucanego mu czynu, uznając, że spór miał charakter cywilnoprawny, a wierzyciel próbował przerzucić ryzyko gospodarcze na oskarżonego. Kosztami postępowania obciążono oskarżyciela subsydiarnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja znamion przestępstwa oszustwa w kontekście ryzyka gospodarczego i świadomości wierzyciela.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku płatności w relacjach B2B, gdzie wierzyciel świadomie kontynuuje współpracę mimo problemów finansowych dłużnika.

Zagadnienia prawne (2)

Czy opóźnienia w płatnościach wynikające z trudności finansowych spółki, przy świadomości wierzyciela o tych problemach i kontynuowaniu współpracy, stanowią wprowadzenie w błąd w celu osiągnięcia korzyści majątkowej i tym samym wyczerpują znamiona przestępstwa oszustwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, opóźnienia w płatnościach wynikające z trudności finansowych spółki, przy świadomości wierzyciela o tych problemach i kontynuowaniu współpracy, nie stanowią wprowadzenia w błąd w celu osiągnięcia korzyści majątkowej i nie wyczerpują znamion przestępstwa oszustwa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wierzyciel miał pełną świadomość problemów finansowych dłużnika i kontynuował współpracę, podejmując świadome ryzyko gospodarcze. Brak było dowodów na celowe wprowadzenie w błąd lub oszukańczy zamiar ze strony oskarżonego.

Czy brak możliwości skutecznej egzekucji należności w postępowaniu cywilnym może stanowić podstawę do przypisania odpowiedzialności karnej za oszustwo?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, niemożność skutecznej egzekucji należności w postępowaniu cywilnym nie stanowi podstawy do przypisania odpowiedzialności karnej za oszustwo, jeśli nie wykazano celowego wprowadzenia w błąd.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że składanie zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa po bezskutecznej egzekucji cywilnej może być próbą przerzucenia ryzyka gospodarczego na oskarżonego, a nie dowodem na popełnienie przestępstwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uniewinnienie
Strona wygrywająca
G. O.

Strony

NazwaTypRola
G. O.osoba_fizycznaoskarżony
(...).V.spółkapokrzywdzony / oskarżyciel posiłkowy subsydiarny
W. U.osoba_fizycznaoskarżony (w pierwotnym akcie oskarżenia)

Przepisy (5)

Główne

k.k. art. 286 § 1

Kodeks karny

Przestępstwo oszustwa jest przestępstwem materialnym, którego skutkiem jest niekorzystne rozporządzenie mieniem. Wymaga umyślności i działania w celu osiągnięcia korzyści majątkowej. Wprowadzenie w błąd polega na wywołaniu fałszywego odzwierciedlenia rzeczywistości.

Pomocnicze

k.k. art. 294 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 632 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do obciążenia kosztami postępowania oskarżyciela subsydiarnego.

k.p.k. art. 640 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do obciążenia kosztami postępowania oskarżyciela subsydiarnego.

k.p.k. art. 640 § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do obciążenia kosztami postępowania oskarżyciela subsydiarnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak dowodów na celowe wprowadzenie w błąd przez oskarżonego. • Wierzyciel miał świadomość problemów finansowych dłużnika i kontynuował współpracę, podejmując ryzyko gospodarcze. • Brak zamiaru kierunkowego osiągnięcia korzyści majątkowej przez oskarżonego. • Spór miał charakter cywilnoprawny, a nie karny.

Odrzucone argumenty

Niezapłacenie należności w terminie. • Niewywiązanie się z porozumienia ugodowego. • Zadłużenie spółki przekraczające jej możliwości płatnicze.

Godne uwagi sformułowania

nie sposób przyjąć, że G. O. swoim zachowaniem wyczerpał znamiona przestępstwa oszustwa • decyzja (...). V. o kontynuowaniu współpracy z „A plus W” sp. z o.o., wskazuje na to, że problemy z płynnością finansową kontrahenta również przez Zarząd (...). V. musiały być oceniane jako przejściowe • składając zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa pokrzywdzona Spółka starała się przerzucić w całości ryzyko gospodarcze związane ze współpracą z „A plus W” sp. z o.o. na oskarżonego G. O. i w ten sposób odzyskać, skądinąd jak najbardziej należne, środki pieniężne, których egzekucja na drodze postępowania cywilnego okazała się bezskuteczna.

Skład orzekający

Izabela Dehmel

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa oszustwa w kontekście ryzyka gospodarczego i świadomości wierzyciela."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku płatności w relacjach B2B, gdzie wierzyciel świadomie kontynuuje współpracę mimo problemów finansowych dłużnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak cienka jest granica między ryzykiem gospodarczym a przestępstwem oszustwa, oraz jak ważne jest udowodnienie zamiaru wprowadzenia w błąd. Pokazuje również, że sądy potrafią odróżnić problemy finansowe od celowego działania przestępczego.

“Ryzyko gospodarcze czy oszustwo? Sąd wyjaśnia, kiedy problemy finansowe firmy nie są przestępstwem.”

Dane finansowe

WPS: 284 229,16 EUR

zasądzona należność główna: 114 618,33 PLN

zasądzona należność główna: 168 465,72 PLN

zasądzona należność główna: 1145,11 PLN

zasądzone koszty postępowania: 30 660,18 PLN

zasądzone koszty postępowania: 42 176 PLN

zasądzone koszty postępowania: 625 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst