III FZ 310/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-10-03
NSApodatkoweŚredniansa
podatek od nieruchomościwartość przedmiotu zaskarżeniawpis sądowypostępowanie sądowoadministracyjneNSAWSAzażalenieskarżącyorgan podatkowy

NSA oddalił zażalenie na zarządzenie WSA ustalające wartość przedmiotu zaskarżenia na 60.158 zł, uznając ją za prawidłową w kontekście podatku od nieruchomości i łącznego zobowiązania pieniężnego.

Skarżący J. H. złożył zażalenie na zarządzenie WSA w Gdańsku, które ustaliło wartość przedmiotu zaskarżenia na 60.158 zł, podczas gdy skarżący określił ją na 100 zł. NSA oddalił zażalenie, wskazując, że wartość przedmiotu zaskarżenia ustalona przez WSA jest zgodna z decyzjami organów podatkowych dotyczącymi podatku od nieruchomości i łącznego zobowiązania pieniężnego. Sąd podkreślił, że zarządzenie to nie weryfikuje merytorycznej zgodności z prawem zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał zażalenie J. H. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Gdańsku, które ustaliło wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 60.158 zł. Skarżący kwestionował tę wartość, podając we własnym piśmie kwotę 100 zł. NSA oddalił zażalenie, opierając się na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Zgodnie z art. 218 p.p.s.a., przewodniczący sądu ma prawo sprawdzić wartość przedmiotu zaskarżenia, jeśli wzbudzi ona wątpliwości, i zarządzić w tym celu dochodzenie. W tej sprawie, wartość przedmiotu zaskarżenia ustalona przez WSA na 60.158 zł odpowiadała łącznej kwocie podatku od nieruchomości i łącznego zobowiązania pieniężnego za określone okresy, ustalonej decyzjami organów podatkowych, które zostały utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Sąd podkreślił, że zarządzenie ustalające wartość przedmiotu zaskarżenia nie jest etapem weryfikacji merytorycznej zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a jedynie służy ustaleniu prawidłowej wysokości wpisu sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zarządzenie ustalające wartość przedmiotu zaskarżenia, jeśli jest ona inna niż podana w skardze, wymaga uzasadnienia.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zgodnie z art. 218 p.p.s.a., przewodniczący może sprawdzić wartość przedmiotu zaskarżenia i zarządzić dochodzenie. Po zakończeniu dochodzenia, zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego, oparte na ustalonej wartości, wymaga uzasadnienia, zwłaszcza gdy różni się od wartości podanej przez stronę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 218

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przewodniczący może sprawdzić wartość przedmiotu zaskarżenia i zarządzić dochodzenie w celu jej ustalenia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 215 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymóg podania wartości przedmiotu zaskarżenia w piśmie wszczynającym postępowanie sądowe, jeśli od niej zależy wysokość opłaty.

p.p.s.a. art. 216

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Należność pieniężna stanowi wartość przedmiotu zaskarżenia.

p.p.s.a. art. 220 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wzywanie strony do uiszczenia wpisu sądowego na podstawie ustalonej wartości przedmiotu zaskarżenia.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymóg uzasadnienia zarządzeń.

p.p.s.a. art. 166

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie zarządzeń.

p.p.s.a. art. 167

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie zarządzeń.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. § 1 § pkt 2

Określenie wysokości wpisu od skargi na podstawie wartości przedmiotu zaskarżenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wartość przedmiotu zaskarżenia ustalona przez WSA jest prawidłowa, ponieważ odpowiada kwocie podatku od nieruchomości i łącznego zobowiązania pieniężnego ustalonej decyzjami organów podatkowych. Zarządzenie ustalające wartość przedmiotu zaskarżenia nie jest etapem merytorycznej weryfikacji zaskarżonej decyzji.

Odrzucone argumenty

Kwota 60.158 zł jako wartość przedmiotu zaskarżenia jest oderwana od stanu faktycznego (argument skarżącego).

Godne uwagi sformułowania

Z przytoczonej regulacji art. 218 p.p.s.a. wynika, że jeżeli podana przez stronę wartość przedmiotu sporu wzbudzi wątpliwości przewodniczącego wydziału, należy przeprowadzić badanie prawidłowości określenia wartości przedmiotu sporu. Zarządzenie ustalające wartość przedmiotu zaskarżenia nie weryfikuje zgodności z prawem decyzji ostatecznej.

Skład orzekający

Anna Dalkowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach podatkowych, obowiązek uzasadnienia zarządzeń WSA w tym zakresie, rozróżnienie między ustaleniem wartości przedmiotu zaskarżenia a merytoryczną oceną decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury ustalania wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym, głównie w sprawach podatkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnego aspektu proceduralnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym – ustalania wartości przedmiotu zaskarżenia i wysokości wpisu. Jest to kluczowe dla prawników procesowych.

WSA ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia na 60 tys. zł, choć skarżący chciał tylko 100 zł. NSA rozstrzyga, czy to prawidłowe.

Dane finansowe

WPS: 60 158 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FZ 310/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-10-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Dalkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 218
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Anna Dalkowska po rozpoznaniu 3 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. H. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 maja 2025 r. sygn. akt I SA/Gd 273/25 w przedmiocie ustalenia wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawie ze skargi J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 17 lutego 2025 r. nr SKO Gd/3122/24 w przedmiocie podatku od nieruchomości za okres od stycznia do kwietnia 2023 r. oraz łącznego zobowiązania pieniężnego za okres od maja do grudnia 2023 r. postanawia oddalić zażalenie
Uzasadnienie
1.1. Zarządzeniem z 9 maja 2025 r., Zastępca Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 273/25, zarządził dochodzenie w celu sprawdzenia wartości przedmiot zaskarżenia i ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 60.158 zł, w sprawie ze skargi J. H. (dalej: "Skarżący", "Strona") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 17 lutego 2025 r., w przedmiocie podatku od nieruchomości za okres od 1 stycznia 2023 r. do 30 kwietnia 2023 r. oraz łącznego zobowiązania pieniężnego za 2023 r.
1.2. Na powyższe zarządzenie skarżący wywiódł zażalenie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego zarządzenia oraz przekazanie skargi do merytorycznego rozpoznania.
2. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
2.1. Zażalenie należało oddalić.
2.2. Stosownie do art. 215 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2024 r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") w każdym piśmie wszczynającym postępowanie sądowe w danej instancji należy podać wartość przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy wysokość opłaty, przy czym jeżeli przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, stanowi ona wartość przedmiotu zaskarżenia (art. 216 p.p.s.a.). Z powyższego tym samym wynika nałożony mocą ustawy obowiązek strony do określenia wartości przedmiotu zaskarżenia, zgodnie z określonymi w ustawie wymaganiami. Wskazanie przez stronę wartości nie jest przy tym wiążące dla sądu, wszakże w myśl art. 218 p.p.s.a. przewodniczący może sprawdzić wartość przedmiotu zaskarżenia oznaczoną w piśmie i zarządzić w tym celu dochodzenie.
Z przytoczonej regulacji art. 218 p.p.s.a. wynika, że jeżeli podana przez stronę wartość przedmiotu sporu wzbudzi wątpliwości przewodniczącego wydziału, należy przeprowadzić badanie prawidłowości określenia wartości przedmiotu sporu. Powyższe następuje w ściśle określony sposób - winno zostać wydane zarządzenie w trybie art. 218 p.p.s.a., opatrzone stosownym uzasadnieniem zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 166 i 167 p.p.s.a. Dopiero po zakończeniu dochodzenia przewodniczący zarządzeniem wydanym na podstawie art. 220 § 1 p.p.s.a. wzywa stronę do uiszczenia stosownego wpisu sądowego, uzależnionego od ustalonej w toku dochodzenia wartości przedmiotu zaskarżenia. Zarządzenie to, jeśli ustalona wartość przedmiotu zaskarżenia jest inna niż podana w skardze, wymaga uzasadnienia (postanowienie NSA z 24 października 2012 r., I FZ 293/12; por. postanowienie NSA z 13 czerwca 2008 r., II FSK 582/07).
2.3. Z akt sprawy wynika, że skarżący wartość przedmiotu zaskarżenia określił na 100 zł. W przedmiotowej sprawie Zastępca Przewodniczącego Wydziału I WSA w Gdańsku - nie będąc związany wartością podaną przez stronę skarżącą i mając wątpliwości co do rzetelności tej wartości - na podstawie przesłanych akt sprawy ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 60.158 zł, na którą składa się ustalona przez organ podatkowy wysokość podatku od nieruchomości za okres od 1 stycznia 2023 r. do 30 kwietnia 2023 r. oraz łącznego zobowiązania pieniężnego za 2023 r. Od tak ustalonej wartości, na podstawie § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), dokonano obliczenia wysokości wpisu od skargi w kwocie 1500 zł.
2.4. Skarżący w zażaleniu wskazał, że powyższa kwota jest oderwana od stanu faktycznego. Należy jednak wskazać, że zgodnie z decyzją Burmistrza Gminy Z. z 9 kwietnia 2024 r. ustalono skarżącemu wysokość podatku od nieruchomości za okres od 1 stycznia 2023 r. do 30 kwietnia 2023 r. oraz łącznego zobowiązania pieniężnego za 2023 r. w łącznej kwocie 60.158 zł. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy przez decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego Gdańsku z 17 lutego 2025 r. Zatem należy uznać, że wskazana przez Zastępcę Przewodniczącego Wydziału I WSA w Gdańsku kwota jest prawidłowa. Podkreślenia wymaga fakt, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji zostanie zweryfikowana na posiedzeniu rozpoznającym skargę strony skarżącej. Zarządzenie ustalające wartość przedmiotu zaskarżenia nie weryfikuje zgodności z prawem decyzji ostatecznej.
2.5. Z przytoczonych powodów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 i art. 198 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI