III FSK 389/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję organu w przedmiocie podatku od spadków i darowizn. Sprawa dotyczyła wykładni art. 6 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn (u.p.s.d.) w powiązaniu z kwestią przedawnienia prawa do wydania decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe. Organ argumentował, że powstanie obowiązku podatkowego na podstawie art. 6 ust. 4 u.p.s.d. implikuje konieczność złożenia zeznania podatkowego, a jego niezłożenie w terminie uzasadnia zastosowanie art. 68 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej (o.p.), co prowadziłoby do zastosowania 5-letniego terminu przedawnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał jednak, że odnowienie obowiązku podatkowego na podstawie art. 6 ust. 4 u.p.s.d. nie powoduje powstania obowiązku złożenia zeznania podatkowego. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na wiążącą uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z dnia 26 maja 2025 r. (sygn. III FPS 2/25), potwierdził stanowisko WSA. Uchwała ta stanowi, że powstanie obowiązku podatkowego na podstawie art. 6 ust. 4 u.p.s.d. nie nakłada na podatnika obowiązku złożenia zeznania podatkowego, a tym samym niezłożenie takiego zeznania nie wypełnia przesłanki z art. 68 § 2 pkt 1 o.p. Sąd podkreślił, że art. 6 ust. 4 u.p.s.d. określa jedynie ponowny moment powstania obowiązku podatkowego, a nie nakłada nowego obowiązku złożenia deklaracji. Stwierdzenie nabycia przez sąd lub pismem zastępuje zeznanie podatkowe. W związku z tym, w sytuacji prawnej określonej w art. 6 ust. 4 u.p.s.d., nie ma zastosowania 5-letni termin przedawnienia z art. 68 § 2 pkt 1 o.p. Skoro wyrok WSA odpowiadał prawu, a zarzuty skargi kasacyjnej nie znalazły uzasadnienia, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 6 ust. 4 u.p.s.d. w kontekście obowiązku złożenia zeznania podatkowego i przedawnienia, szczególnie w sprawach dziedziczenia stwierdzonego orzeczeniem sądu.
Dotyczy specyficznej sytuacji ponownego powstania obowiązku podatkowego w podatku od spadków i darowizn, gdy nabycie nie zostało wcześniej zgłoszone, a zostało stwierdzone orzeczeniem sądu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy ponowne powstanie obowiązku podatkowego na podstawie art. 6 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn nakłada na podatnika obowiązek złożenia zeznania podatkowego, o którym mowa w art. 17a ust. 1 tej ustawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ponowne powstanie obowiązku podatkowego na podstawie art. 6 ust. 4 u.p.s.d. nie nakłada na podatnika obowiązku złożenia zeznania podatkowego.
Uzasadnienie
NSA, opierając się na uchwale siedmiu sędziów, stwierdził, że art. 6 ust. 4 u.p.s.d. określa jedynie ponowny moment powstania obowiązku podatkowego, a nie nakłada nowego obowiązku złożenia deklaracji. Stwierdzenie nabycia przez sąd lub pismem zastępuje zeznanie podatkowe.
Czy niezłożenie zeznania podatkowego w sytuacji ponownego powstania obowiązku podatkowego na podstawie art. 6 ust. 4 u.p.s.d. uzasadnia zastosowanie 5-letniego terminu przedawnienia z art. 68 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w sytuacji prawnej określonej w art. 6 ust. 4 u.p.s.d. nie ma zastosowania 5-letni termin przedawnienia z art. 68 § 2 pkt 1 o.p.
Uzasadnienie
Skoro ponowne powstanie obowiązku podatkowego nie nakłada obowiązku złożenia zeznania, to przesłanka z art. 68 § 2 pkt 1 o.p. nie jest spełniona, a zatem nie stosuje się 5-letniego terminu przedawnienia.
Przepisy (11)
Główne
u.p.s.d. art. 6 § ust. 4
Ustawa o podatku od spadków i darowizn
o.p. art. 68 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 68 § § 2 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
u.p.s.d. art. 17a § ust. 1
Ustawa o podatku od spadków i darowizn
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa COVID-19 art. 15 zzzzzn2
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ponowne powstanie obowiązku podatkowego na podstawie art. 6 ust. 4 u.p.s.d. nie nakłada na podatnika obowiązku złożenia zeznania podatkowego. • W sytuacji ponownego powstania obowiązku podatkowego na podstawie art. 6 ust. 4 u.p.s.d. nie stosuje się 5-letniego terminu przedawnienia z art. 68 § 2 pkt 1 o.p.
Odrzucone argumenty
Organ argumentował, że niezłożenie zeznania podatkowego w sytuacji ponownego powstania obowiązku podatkowego na podstawie art. 6 ust. 4 u.p.s.d. uzasadnia zastosowanie 5-letniego terminu przedawnienia z art. 68 § 2 pkt 1 o.p.
Godne uwagi sformułowania
Powstanie obowiązku podatkowego na podstawie art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (...) nie nakłada na podatnika tego podatku obowiązku złożenia zeznania podatkowego, o którym mowa w art. 17a ust. 1 tej ustawy i niezłożenie takiego zeznania w terminie nie wypełnia przesłanki z art. 68 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (...) • art. 6 ust. 4 u.p.s.d. nie ma charakteru samoistnego, nie kreuje całościowej i odrębnej od innych regulacji czasu powstania obowiązku podatkowego w podatku od spadków. • Stwierdzenie pismem (np. poświadczenie dziedziczenia) lub orzeczeniem sądowym nabycia podlegającego opodatkowaniu zastępuje zeznanie podatkowe.
Skład orzekający
Anna Dalkowska
sędzia
Krzysztof Przasnyski
sędzia
Sławomir Presnarowicz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 6 ust. 4 u.p.s.d. w kontekście obowiązku złożenia zeznania podatkowego i przedawnienia, szczególnie w sprawach dziedziczenia stwierdzonego orzeczeniem sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ponownego powstania obowiązku podatkowego w podatku od spadków i darowizn, gdy nabycie nie zostało wcześniej zgłoszone, a zostało stwierdzone orzeczeniem sądu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia podatkowego i interpretacji przepisów, które mogą mieć znaczenie dla wielu podatników. Wyrok opiera się na uchwale siedmiu sędziów, co podkreśla jego wagę.
“Czy zapomniany spadek może być opodatkowany po latach? NSA wyjaśnia zasady przedawnienia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.