III FSK 1541/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie. Sprawa dotyczyła odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia zgłoszenia SD-Z2 w podatku od spadków i darowizn. Skarżący zarzucił naruszenie art. 162 ordynacji podatkowej oraz art. 120, 121 i 122 § 1 ordynacji podatkowej w zw. z art. 2 Konstytucji RP, twierdząc, że błędne zrozumienie pouczenia o terminie uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku nie może stanowić podstawy do odmowy wszczęcia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że kontroli Sądu pierwszej instancji podlegało postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu, a organ podatkowy prawidłowo zastosował art. 165a § 1 O.p. NSA podkreślił, że w sytuacji odmowy wszczęcia postępowania, organ nie prowadzi postępowania podatkowego ani nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. Złożenie żądania wszczęcia postępowania nie powoduje jego automatycznego wszczęcia, a organ przeprowadza wstępną analizę pod kątem przesłanek formalnoprawnych. Sąd uznał, że organy obu instancji trafnie stwierdziły, iż postępowanie nie może być wszczęte z powodu upływu terminu przewidzianego dla zwolnienia od podatku. Kwestia przywrócenia terminu w płaszczyźnie braku zawinienia nie była przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w tej sprawie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 165a § 1 O.p. w kontekście odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu, gdy samo postępowanie nie może być wszczęte z powodu upływu terminu.
Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wszczęcia postępowania, a nie meritum sprawy przywrócenia terminu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ podatkowy może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia zgłoszenia SD-Z2, jeśli postępowanie to nie może być wszczęte z powodu upływu terminu przewidzianego dla zwolnienia od podatku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ podatkowy może odmówić wszczęcia postępowania w takiej sytuacji, stosując art. 165a § 1 O.p.
Uzasadnienie
NSA uznał, że odmowa wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia zgłoszenia SD-Z2 była prawidłowa, ponieważ organ podatkowy zastosował art. 165a § 1 O.p. Sąd podkreślił, że w przypadku odmowy wszczęcia postępowania, organ nie bada merytorycznie sprawy, a jedynie ocenia przesłanki formalnoprawne dopuszczalności postępowania. Kwestia przyczyny niedotrzymania terminu i braku winy nie była przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej.
Czy błędne zrozumienie pouczenia o terminie uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku może stanowić podstawę do przyjęcia, że bieg terminu do złożenia zgłoszenia podatkowego rozpoczął się później?
Odpowiedź sądu
Nie, w kontekście odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu, sąd nie badał tej kwestii, skupiając się na prawidłowości zastosowania art. 165a § 1 O.p.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji oraz NSA skupiły się na prawidłowości zastosowania przez organ podatkowy art. 165a § 1 O.p. (odmowa wszczęcia postępowania). Kwestia błędnego zrozumienia pouczenia i jego wpływu na bieg terminu do złożenia zgłoszenia SD-Z2 nie była rozstrzygana co do istoty, ponieważ organ odmówił wszczęcia postępowania.
Przepisy (12)
Główne
p.p.s.a. art. 183 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 182 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 162 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 165a § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
u.p.s.d. art. 4a § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. b) w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c)
O.p. art. 165 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ podatkowy prawidłowo zastosował art. 165a § 1 O.p. odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia zgłoszenia SD-Z2, ponieważ postępowanie to nie mogło być wszczęte z powodu upływu terminu przewidzianego dla zwolnienia od podatku.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 162 ordynacji podatkowej w zw. z art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn przez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż brak jest możliwości do przywrócenia terminu do złożenia deklaracji podatkowej SD-Z2. • Naruszenie art. 120, 121 i art. 122 § 1 ordynacji podatkowej w zw. z art. 2 Konstytucji RP przez przyjęcie, że błędne zrozumienie pouczenia Sądu Okręgowego w przedmiocie terminu uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku nie może stanowić podstawy do przyjęcia, że bieg terminu do złożenia zgłoszenia rozpoczął się później.
Godne uwagi sformułowania
W sytuacji odmowy wszczęcia postępowania, organ nie prowadzi postępowania podatkowego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. • Złożenie żądania wszczęcia postępowania w konkretnej sprawie nie powoduje samo przez się skutku jego wszczęcia, gdyż na wstępnym etapie rozpoznania sprawy organ podatkowy przeprowadza badanie pod kątem istnienia przesłanek formalnoprawnych, warunkujących jego dopuszczalność.
Skład orzekający
Jolanta Sokołowska
przewodniczący
Mirella Łent
sprawozdawca
Sławomir Presnarowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 165a § 1 O.p. w kontekście odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu, gdy samo postępowanie nie może być wszczęte z powodu upływu terminu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wszczęcia postępowania, a nie meritum sprawy przywrócenia terminu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy procedury podatkowej i odmowy wszczęcia postępowania, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.