Orzeczenie · 2026-05-19

III FSK 1397/25Oddalenie skargi kasacyjnej przedawnienie podatkowe 15

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-05-19
NSAPodatkoweŚredniansa
egzekucja administracyjnaprzedawnieniezobowiązanie podatkoweskarga kasacyjnapostępowanie egzekucyjneprawo podatkoweNSAWSAzaliczanie wpłat

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki "E." sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wcześniej oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Spółka zarzucała naruszenie prawa materialnego, w tym art. 33 § 2 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej, twierdząc, że zobowiązanie podatkowe za 2012 r. uległo przedawnieniu. Argumentowała, że wszczęcie postępowania karnoskarbowego miało charakter instrumentalny i nie powinno skutkować zawieszeniem biegu terminu przedawnienia. Podnosiła również zarzuty naruszenia przepisów procesowych. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że kluczowa kwestia przedawnienia zobowiązania podatkowego (w tym przypadku VAT za styczeń 2012 r.) oraz prawidłowość zaliczenia wpłat na poczet zaległości była już przedmiotem rozstrzygnięć w odrębnych postępowaniach podatkowych i sądowych, które zakończyły się prawomocnie. Zgodnie z art. 34 § 2 pkt 3 lit. a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zarzut w sprawie egzekucji nie może być przedmiotem rozpatrzenia, jeśli był już rozpatrywany w odrębnym postępowaniu. NSA podkreślił, że postępowanie egzekucyjne jest postępowaniem wykonawczym, a spory materialnoprawne powinny być rozstrzygane w postępowaniu jurysdykcyjnym. W związku z tym, zarzuty dotyczące przedawnienia i zaliczenia wpłat nie mogły być skutecznie podniesione w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty procesowe dotyczące naruszenia art. 151 i art. 145 § 1 p.p.s.a. również uznano za niezasadne, ponieważ nie wykazano wadliwości kontroli sądowej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady, że postępowanie egzekucyjne nie służy ponownemu badaniu kwestii materialnoprawnych, które zostały już prawomocnie rozstrzygnięte w innych postępowaniach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której kwestia przedawnienia była już przedmiotem odrębnych postępowań sądowych i podatkowych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wszczęcie postępowania karnoskarbowego w celu zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, przy braku dalszych działań organu, ma charakter instrumentalny i nie powinno skutkować zawieszeniem biegu przedawnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wszczęcie postępowania karnoskarbowego, nawet przy późniejszej bezczynności organu, może skutkować zawieszeniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kwestia przedawnienia zobowiązania podatkowego i ocena charakteru postępowania karnoskarbowego była już prawomocnie rozstrzygnięta w odrębnych postępowaniach, a postępowanie egzekucyjne nie jest właściwe do ponownego badania tych zagadnień.

Czy zarzut wygaśnięcia obowiązku w całości lub w części (np. z powodu przedawnienia) może być skutecznie podniesiony w postępowaniu egzekucyjnym, jeśli kwestia ta była już przedmiotem rozstrzygnięcia w odrębnym postępowaniu podatkowym lub sądowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zgodnie z art. 34 § 2 pkt 3 lit. a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, niedopuszczalność zarzutu zachodzi, jeżeli był on lub jest przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił zasadę niekonkurencyjności środków prawnych i wskazał, że postępowanie egzekucyjne jest postępowaniem wykonawczym, a spory materialnoprawne powinny być rozstrzygane w postępowaniu jurysdykcyjnym. Ponowne badanie kwestii przedawnienia i zaliczenia wpłat w postępowaniu egzekucyjnym byłoby naruszeniem tej zasady.

Czy sąd pierwszej instancji naruszył przepisy prawa procesowego (art. 151 i art. 145 § 1 p.p.s.a.) oddalając skargę kasacyjną, mimo podnoszonych przez stronę zarzutów dotyczących przedawnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty naruszenia przepisów o charakterze 'wynikowym' (art. 151 i art. 145 § 1 p.p.s.a.) są skuteczne tylko w przypadku wykazania wadliwości wcześniejszej kontroli sądowej lub naruszenia innych przepisów prawa materialnego lub procesowego.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że strona skarżąca kasacyjnie nie wykazała wadliwości kontroli sądowej ani naruszenia innych przepisów, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi. Przepisy te regulują jedynie sposób rozstrzygnięcia skargi i są zależne od prawidłowości wcześniejszych etapów postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (14)

Główne

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 5

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej może być wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części, w tym na skutek przedawnienia.

O.p. art. 70 § § 6 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Wszczęcie postępowania karnoskarbowego może skutkować zawieszeniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

u.p.e.a. art. 34 § § 2 pkt 3 lit. a

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej zachodzi, jeżeli zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym.

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 5

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wygaśnięcie obowiązku jako podstawa zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej.

u.p.e.a. art. 34 § § 2 pkt 3 lit. a

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Niedopuszczalność zarzutu, gdy był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu.

Pomocnicze

O.p. art. 59 § § 1 pkt 9

Ordynacja podatkowa

Zobowiązanie podatkowe wygasa w całości lub w części wskutek przedawnienia.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia prawa materialnego (art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a., art. 70 § 6 pkt 1 O.p., art. 2 Konstytucji RP, art. 62 § 1 O.p.) dotyczący przedawnienia zobowiązania za 2012 r. i instrumentalności wszczęcia postępowania karnoskarbowego. • Zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego (art. 151 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.) dotyczący oddalenia skargi mimo wadliwej wykładni przepisów.

Godne uwagi sformułowania

postępowanie egzekucyjne jest postępowaniem wykonawczym • zasada niekonkurencyjności środków prawnych • kwestia przedawnienia zobowiązania skarżącej w podatku od towarów i usług za styczeń 2012 r. była już analizowana przez sądy administracyjne • normy prawne zawarte w tych przepisach są normami o charakterze "wynikowym"

Skład orzekający

Stanisław Bogucki

przewodniczący

Paweł Borszowski

sędzia

Tomasz Kolanowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że postępowanie egzekucyjne nie służy ponownemu badaniu kwestii materialnoprawnych, które zostały już prawomocnie rozstrzygnięte w innych postępowaniach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której kwestia przedawnienia była już przedmiotem odrębnych postępowań sądowych i podatkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia zobowiązań podatkowych i zasad prowadzenia postępowań egzekucyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.

“Przedawnienie podatkowe: Czy postępowanie egzekucyjne to ostatnia szansa na podważenie długu?”

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst