Orzeczenie · 2026-05-19

III FSK 1151/25Egzekucja podatkową skutki uchylenia decyzji

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-05-19
NSAPodatkoweWysokansa
egzekucja administracyjnapostępowanie egzekucyjneskarga kasacyjnauchylenie decyzjinieprawomocny wyrokskutki prawneobowiązek podatkowyp.p.s.a.u.p.e.a.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną D.K. od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów p.p.s.a. (art. 141 § 4, art. 151) oraz u.p.e.a. (art. 33 § 2 pkt 1, art. 34 § 2 pkt 1, art. 34a pkt 1 w zw. z art. 152 § 1 p.p.s.a.). Główny zarzut dotyczył interpretacji art. 152 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym uchylony akt nie wywołuje skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku. Skarżący argumentował, że uchylona decyzja podatkowa, będąca podstawą egzekucji, nie powinna być podstawą do jej prowadzenia od momentu wydania wyroku uchylającego. NSA odrzucił ten argument, wskazując, że przepis ten oznacza wstrzymanie wykonania, a nie automatyczne umorzenie egzekucji, chyba że obowiązek definitywnie przestał istnieć. Sąd podkreślił, że uchylona decyzja nadal istniała w obrocie prawnym do czasu uprawomocnienia się wyroku, co uniemożliwiało uznanie zarzutu nieistnienia obowiązku w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. również został uznany za niezasadny, gdyż uzasadnienie wyroku WSA spełniało wymogi formalne. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja skutków nieprawomocnego wyroku uchylającego decyzję podatkową dla postępowania egzekucyjnego oraz stosowanie art. 152 § 1 p.p.s.a. i art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia decyzji podatkowej przez nieprawomocny wyrok sądu administracyjnego w kontekście toczącego się postępowania egzekucyjnego.

Zagadnienia prawne (3)

Jakie skutki w postępowaniu egzekucyjnym wywołuje nieprawomocny wyrok sądu administracyjnego uchylający decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego, stanowiącą podstawę wystawienia tytułu wykonawczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nieprawomocny wyrok uchylający decyzję podatkową nie powoduje automatycznego umorzenia postępowania egzekucyjnego, a jedynie wstrzymuje skutki prawne uchylonego aktu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Uzasadnienie

NSA oparł się na wykładni art. 152 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym uchylony akt nie wywołuje skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku. Oznacza to wstrzymanie wykonania, a nie definitywne ustanie obowiązku, co jest warunkiem umorzenia egzekucji. Uchylona decyzja nadal istniała w obrocie prawnym do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Czy uchylenie decyzji podatkowej przez nieprawomocny wyrok sądu administracyjnego stanowi podstawę do uznania zarzutu nieistnienia obowiązku w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchylenie decyzji przez nieprawomocny wyrok nie oznacza, że obowiązek nigdy nie powstał lub nie istnieje, co jest warunkiem zastosowania art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zarzut nieistnienia obowiązku w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. dotyczy sytuacji, gdy obowiązek nigdy nie powstał lub definitywnie wygasł. Uchylona decyzja, mimo nieprawomocności wyroku, nadal istniała w obrocie prawnym do momentu uprawomocnienia się wyroku, co wyklucza uznanie, że egzekwowany obowiązek nie istniał.

Czy uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego spełnia wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a., jeśli nie odnosi się szczegółowo do wszystkich zarzutów skargi kasacyjnej?

Odpowiedź sądu

Tak, uzasadnienie spełnia wymogi, jeśli zawiera zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów, stanowisk stron, podstawy prawnej i jej uzasadnienia, a pominięcie niektórych zarzutów nie rzutuje na wynik sprawy.

Uzasadnienie

NSA powołał się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym art. 141 § 4 p.p.s.a. nie nakłada obowiązku szczegółowego odniesienia się do wszystkich zarzutów, a jedynie do tych, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia. Skoro sąd pierwszej instancji skoncentrował się na istotnych kwestiach, a wątki pominięte miały charakter uboczny, uzasadnienie jest prawidłowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną D.K. od wyroku WSA w Łodzi z dnia 15 maja 2025 r., sygn. akt I SA/Łd 152/25.

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 152 § § 1

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 34 § § 2 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 34a § pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 56 § § 1 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieprawomocny wyrok uchylający decyzję podatkową nie powoduje automatycznego umorzenia postępowania egzekucyjnego. • Uchylona decyzja podatkowa nadal istniała w obrocie prawnym do czasu uprawomocnienia się wyroku, co uniemożliwia uznanie zarzutu nieistnienia obowiązku w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. • Uzasadnienie wyroku WSA spełniało wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 152 § 1 p.p.s.a. poprzez nieprawidłową wykładnię skutków nieprawomocnego wyroku uchylającego decyzję podatkową. • Naruszenie art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. poprzez nieuznanie, że uchylenie decyzji podatkowej przez nieprawomocny wyrok sądu administracyjnego stanowi podstawę do uznania zarzutu nieistnienia obowiązku. • Naruszenie art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a. i art. 34a pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 152 § 1 p.p.s.a. poprzez oddalenie zarzutu i brak umorzenia postępowania egzekucyjnego. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez lakoniczne uzasadnienie wyroku WSA.

Godne uwagi sformułowania

nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku • nie podlega wykonaniu, mimo nieprawomocności wyroku, którym został on uchylony • nie może być wszczęte celem wyegzekwowania obowiązku wynikającego z uchylonego aktu • nie oznacza braku wymagalności. Brak wymagalności obowiązku oznacza definitywne jego ustanie. • podstawa zarzutu w rozumieniu (...) art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. dotyczy wyłącznie takich sytuacji, gdy obowiązek objęty egzekucją administracyjną nie istnieje i w ogóle nigdy nie powstał

Skład orzekający

Stanisław Bogucki

przewodniczący

Paweł Borszowski

sędzia

Tomasz Kolanowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja skutków nieprawomocnego wyroku uchylającego decyzję podatkową dla postępowania egzekucyjnego oraz stosowanie art. 152 § 1 p.p.s.a. i art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia decyzji podatkowej przez nieprawomocny wyrok sądu administracyjnego w kontekście toczącego się postępowania egzekucyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w egzekucji podatkowej, które ma bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą i może być źródłem niepewności dla podatników.

Nieprawomocny wyrok uchylający decyzję podatkową nie oznacza końca egzekucji! NSA wyjaśnia kluczowe zasady.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst