III FSK 1151/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił skargi podatników na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczące podatku od nieruchomości za lata 2020-2023. Istotą sporu było zakwalifikowanie garażu jako odrębnego budynku transportu i usług, podczas gdy skarżący twierdzili, że stanowi on część budynku mieszkalnego, z którym jest konstrukcyjnie powiązany. WSA uznał, że organy podatkowe są związane danymi z ewidencji gruntów i budynków, a podatnicy nie mogą skutecznie kwestionować tych danych w postępowaniu podatkowym bez wcześniejszej zmiany wpisów w ewidencji. Naczelny Sąd Administracyjny, uwzględniając skargę kasacyjną, uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje SKO. Sąd podkreślił, że organy podatkowe nie mogą bezwzględnie opierać się na danych z ewidencji gruntów, jeśli podatnik przedstawia dowody wskazujące na odmienny stan faktyczny, np. dokumentację fotograficzną czy pozwolenie na budowę. Zastosowanie danych ewidencyjnych nie może prowadzić do pominięcia przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ani naruszenia zasady prawdy obiektywnej. W związku z tym, NSA nakazał ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ odwoławczy, uwzględniając przedstawioną przez NSA wykładnię prawną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że organy podatkowe nie są bezwzględnie związane danymi z ewidencji gruntów i budynków, gdy podatnik przedstawia dowody wskazujące na odmienny stan faktyczny, a także w kwestii kwalifikacji garażu jako części budynku mieszkalnego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie stan faktyczny (konstrukcyjne powiązanie garażu z budynkiem mieszkalnym) jest kwestionowany w kontekście danych ewidencyjnych. Wymaga analizy konkretnych dowodów w każdej sprawie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organy podatkowe są bezwzględnie związane danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości, czy też mogą weryfikować te dane w oparciu o inne dowody przedstawione przez podatnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organy podatkowe nie są bezwzględnie związane danymi z ewidencji gruntów i budynków, jeśli podatnik przedstawia dowody wskazujące na odmienny stan faktyczny, który ma wpływ na ustalenie podstawy opodatkowania zgodnie z ustawą podatkową.
Uzasadnienie
NSA uznał, że prymat danych ewidencyjnych (art. 21 Prawa geodezyjnego i kartograficznego) nie może prowadzić do pominięcia przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ani naruszenia zasady prawdy obiektywnej (art. 122 Ordynacji podatkowej). Organy mają obowiązek zweryfikować dane ewidencyjne w świetle dowodów przedstawionych przez podatnika, aby zapewnić prawidłowe opodatkowanie.
Czy garaż konstrukcyjnie powiązany z budynkiem mieszkalnym, stanowiący jego część, powinien być opodatkowany jako odrębny budynek transportu i usług, czy jako część budynku mieszkalnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Garaż konstrukcyjnie powiązany z budynkiem mieszkalnym i stanowiący jego część powinien być opodatkowany jako część budynku mieszkalnego, a nie jako odrębny budynek, nawet jeśli ewidencja gruntów wskazuje inaczej.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że kwalifikacja budynku (czy jest wolnostojący, czy stanowi część innego budynku) powinna być dokonywana na gruncie przepisów prawa budowlanego i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a nie wyłącznie na podstawie danych z ewidencji gruntów. Zastosowanie niższej stawki podatku od nieruchomości dla części mieszkalnej jest uzasadnione, jeśli stan faktyczny to potwierdza.
Przepisy (10)
Główne
u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Definiuje budynki i ich części, które podlegają opodatkowaniu.
u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 pkt 2 lit a)
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Określa stawki podatku od nieruchomości dla budynków mieszkalnych.
u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 pkt 2 lit e)
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Określa stawki podatku od nieruchomości dla pozostałych budynków (w tym transportu i usług).
Pomocnicze
u.p.g.k. art. 21 § ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Stanowi, że dane z ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę wymiaru podatków, ale NSA podkreślił, że nie jest to zasada bezwzględna w kontekście ustawy podatkowej.
Ordynacja podatkowa art. 194 § § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dotyczy możliwości przeprowadzenia przeciwdowodu przeciwko dokumentowi urzędowemu, jakim jest wpis do ewidencji gruntów.
Ordynacja podatkowa art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy materialnej, nakazująca organom dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a) i c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia wyroku sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi przez WSA.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe nie są związane danymi z ewidencji gruntów, jeśli podatnik przedstawia dowody wskazujące na odmienny stan faktyczny (np. garaż jako część budynku mieszkalnego). • Zasada prawdy obiektywnej i przepisy ustawy podatkowej mają pierwszeństwo przed danymi ewidencyjnymi, gdy te ostatnie nie odzwierciedlają rzeczywistego stanu prawnego i faktycznego. • Naruszenie przepisów postępowania przez WSA, który nie odniósł się do wszystkich argumentów skarżących i nie zbadał dowodów wskazujących na konstrukcyjne powiązanie garażu z budynkiem mieszkalnym.
Odrzucone argumenty
Argumenty WSA o bezwzględnym związaniu organów podatkowych danymi z ewidencji gruntów i budynków.
Godne uwagi sformułowania
organy podatkowe nie mogą uchylić się od obowiązku weryfikacji danych zawartych w ewidencji gruntów pod kątem ustalenia podstawy opodatkowania zgodnej z przepisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. • nieuprawnione nadanie prymatu art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne nad jednoznaczną wypowiedzią legislatora w ustawie podatkowej. • posłużenie się wyłącznie danymi z ewidencji gruntów i budynków wiąże się w tym przypadku z pominięciem przepisów zawartych w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych mających wpływ na wymiar podatku od nieruchomości.
Skład orzekający
Krzysztof Winiarski
przewodniczący
Paweł Borszowski
sprawozdawca
Bogusław Woźniak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że organy podatkowe nie są bezwzględnie związane danymi z ewidencji gruntów i budynków, gdy podatnik przedstawia dowody wskazujące na odmienny stan faktyczny, a także w kwestii kwalifikacji garażu jako części budynku mieszkalnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie stan faktyczny (konstrukcyjne powiązanie garażu z budynkiem mieszkalnym) jest kwestionowany w kontekście danych ewidencyjnych. Wymaga analizy konkretnych dowodów w każdej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego podatku od nieruchomości i pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego, nawet jeśli dane ewidencyjne sugerują inaczej. Pokazuje praktyczne znaczenie zasady prawdy obiektywnej w postępowaniu podatkowym.
“Garaż jako część domu, a nie wolnostojący budynek? NSA wyjaśnia, kiedy dane ewidencyjne nie wystarczą do opodatkowania.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.