Orzeczenie · 2025-06-03

III FNP 1/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-03
NSApodatkoweWysokansa
ulga płatniczaprawo unijneKarta Praw PodstawowychOrdynacja podatkowaniezgodność z prawemprawomocne orzeczenieszkodapostępowanie sądowoadministracyjne

W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę A. P. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku NSA z dnia 22 października 2024 r. (sygn. akt III FSK 887/24), który oddalił skargę kasacyjną strony od wyroku WSA w Szczecinie. Skarżąca zarzucała prawomocnemu orzeczeniu NSA naruszenie prawa Unii Europejskiej (art. 19 ust. 1 TUE w zw. z art. 47 KPP) ze względu na skład sądu oraz naruszenie prawa materialnego (art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej). Naczelny Sąd Administracyjny postanowił odrzucić skargę, uznając ją za niedopuszczalną z powodu niespełnienia wymogów formalnych. Kluczowym brakiem było niewykazanie i nieuprawdopodobnienie przez stronę szkody, która miałaby wyniknąć z wydania zaskarżonego orzeczenia. Sąd podkreślił, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem nie służy zapobieganiu szkodom hipotetycznym, a jedynie naprawieniu szkody już poniesionej w wyniku bezprawnego orzeczenia. Brak wskazania konkretnej, poniesionej szkody oraz związku przyczynowego między orzeczeniem a szkodą skutkował odrzuceniem skargi na podstawie art. 285e § 1 pkt 4 p.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wykładnia i stosowanie przepisów dotyczących skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, w szczególności wymogu uprawdopodobnienia szkody.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego środka zaskarżenia i jego rygorystycznych wymogów formalnych, co ogranicza jego bezpośrednie zastosowanie do podobnych spraw.

Zagadnienia prawne (3)

Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia NSA może być oparta na zarzutach dotyczących składu sądu orzekającego i naruszenia prawa UE?

Odpowiedź sądu

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia NSA może być oparta na zarzutach dotyczących naruszenia prawa UE, jednakże w tej konkretnej sprawie nie zostały spełnione inne wymogi formalne.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia NSA może być oparta na zarzutach dotyczących naruszenia prawa UE, ale podkreślił, że sama dopuszczalność skargi wymaga spełnienia szeregu przesłanek formalnych.

Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być oparta na zarzutach błędnej wykładni przepisów prawa materialnego krajowego?

Odpowiedź sądu

Zarzuty dotyczące błędnej wykładni przepisów prawa materialnego krajowego nie mogą stanowić samodzielnej podstawy skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, jeśli nie towarzyszy im wykazanie szkody i innych przesłanek formalnych.

Uzasadnienie

Sąd analizując podstawy prawne skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, wskazał na art. 285d p.p.s.a., który stanowi, że podstawą skargi nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, a także że skarga musi być oparta na naruszeniu prawa materialnego lub przepisów postępowania, które spowodowały niezgodność orzeczenia z prawem i wyrządziły szkodę.

Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia wymaga uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody spowodowanej wydaniem orzeczenia jest obligatoryjnym wymogiem formalnym skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.

Uzasadnienie

Sąd odrzucił skargę z powodu braku uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody. Podkreślono, że strona musi wskazać konkretną szkodę (rzeczywistą lub utracone korzyści) oraz istnienie bezpośredniego związku przyczynowo-skutkowego między skarżonym orzeczeniem a tą szkodą. Odwołanie się do szkody hipotetycznej lub przyszłej nie jest wystarczające.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia została odrzucona z powodu niespełnienia wymogów formalnych, w szczególności braku uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody.

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 285d

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis reguluje podstawy skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, stanowiąc, że nie mogą być nią zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów.

p.p.s.a. art. 285e § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis określa obligatoryjne elementy skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, w tym oznaczenie orzeczenia, podstawy i ich uzasadnienie, wskazanie przepisu prawa, z którym orzeczenie jest niezgodne, uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, wykazanie niemożności wzruszenia orzeczenia innymi środkami oraz wniosek.

p.p.s.a. art. 285h § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis stanowi, że braki skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, niepodlegające uzupełnieniu, skutkują odrzuceniem skargi.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 285f § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis określa przypadki, w których skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem podlega odrzuceniu, w tym wniesienie po upływie terminu.

o.p. art. 67a § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Przepis dotyczący ulg płatniczych, który był przedmiotem zarzutów strony w kontekście jego wykładni.

Konstytucja RP art. 77

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Artykuł dotyczący odpowiedzialności odszkodowawczej za działania organów władzy publicznej, stanowiący podstawę instytucji skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody przez stronę skarżącą.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia prawa UE przez skład sądu. • Zarzuty dotyczące błędnej wykładni art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.

Godne uwagi sformułowania

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia stanowi pewien etap na drodze dochodzenia odszkodowania za wydanie orzeczenia kolidującego z prawem. • Podstawą skargi nie mogą być jednak zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. • Warunek uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody spowodowanej wydaniem orzeczenia, którego dotyczy stanowi konieczny warunek składowy skargi warunkujący jej dopuszczalność. • Nie spełnia wymogu skonkretyzowania wyrządzonej szkody, o którym mowa w przepisie art. 285e § 1 pkt 4 p.p.s.a., odwołanie się do szkody hipotetycznej (ewentualnej), która jeszcze nie wystąpiła, bowiem skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie służy zapobieganiu szkodzie mogącej powstać w przyszłości wskutek wydania orzeczenia.

Skład orzekający

Anna Dalkowska

przewodniczący sprawozdawca

Paweł Borszowski

członek

Dominik Gajewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia i stosowanie przepisów dotyczących skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, w szczególności wymogu uprawdopodobnienia szkody."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego środka zaskarżenia i jego rygorystycznych wymogów formalnych, co ogranicza jego bezpośrednie zastosowanie do podobnych spraw.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego środka prawnego jakim jest skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem, a jej odrzucenie z powodu braku uprawdopodobnienia szkody jest istotne dla praktyków prawa.

Brak szkody to brak szansy na stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst