III CZ 43/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny odrzucił skargę D. S. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem, uznając, że podniesione przez nią zarzuty dotyczące braku należytej reprezentacji, błędów w składzie sądu pierwszej instancji oraz Sądu Apelacyjnego, nie spełniają ustawowych przesłanek wznowienia postępowania określonych w art. 401 pkt 2 k.p.c. Skarżąca w zażaleniu zarzuciła Sądowi Apelacyjnemu naruszenie art. 410 § 1 i § 2 k.p.c. przez błędne zastosowanie, twierdząc, że ocena podstaw skargi powinna ograniczać się do formalnego dopasowania do przepisów, a nie do badania faktycznego istnienia podstawy. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, odwołał się do rozbieżności w orzecznictwie dotyczących zakresu kognicji sądu przy badaniu skargi o wznowienie postępowania. Podzielił dominujący pogląd, zgodnie z którym sąd bada nie tylko, czy wskazana podstawa skargi odpowiada wzorcowi ustawowemu, ale także, czy w rzeczywistości wystąpiła. Wskazał, że uchylenie art. 411 k.p.c. poszerzyło kognicję sądu badającego skargę na posiedzeniu niejawnym. Stwierdził, że w niniejszej sprawie z uzasadnienia skargi wynikało, iż powołana podstawa w rzeczywistości nie wystąpiła, co uzasadniało odrzucenie skargi na podstawie art. 410 § 1 k.p.c. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie. Oddalono również wniosek pełnomocnika o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z powodu braku wymaganego oświadczenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zakresu kognicji sądu przy badaniu skargi o wznowienie postępowania, w szczególności po uchyleniu art. 411 k.p.c.
Dotyczy specyficznej procedury wznowienia postępowania cywilnego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd badający skargę o wznowienie postępowania na posiedzeniu niejawnym powinien ograniczyć się jedynie do formalnego sprawdzenia, czy wskazana podstawa odpowiada wzorcowi ustawowemu, czy też powinien badać, czy podstawa ta faktycznie wystąpiła?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd bada nie tylko, czy wskazana podstawa skargi odpowiada wzorcowi ustawowemu, ale także, czy w rzeczywistości wystąpiła.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podzielił dominujący pogląd orzeczniczy, zgodnie z którym uchylenie art. 411 k.p.c. poszerzyło kognicję sądu badającego skargę o wznowienie postępowania. Odrzucenie skargi na podstawie art. 410 § 1 k.p.c. z powodu nieoparcia jej na ustawowej podstawie może nastąpić, gdy z uzasadnienia skargi wynika, że powołana podstawa w rzeczywistości nie wystąpiła.
Czy okoliczności wskazane przez skarżącą (brak należytej reprezentacji, błędy w składzie orzekającym) stanowią ustawową podstawę do wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wskazane okoliczności nie stanowią ustawowej podstawy do wznowienia postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, wskazując, że podniesione przez skarżącą przyczyny nie spełniają przesłanek z art. 401 pkt 2 k.p.c. Sąd Najwyższy potwierdził, że okoliczności te nie dają podstaw do przyjęcia, iż skarżąca była należycie reprezentowana lub została pozbawiona możności działania, ani że w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona lub orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. S. | osoba_fizyczna | skarżąca |
| D. S. | osoba_fizyczna | powódka |
| D. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
| adw. D. S. | inne | pełnomocnik |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 410 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie przepisanego terminu, niedopuszczalną lub nieopartą na ustawowej podstawie; postanowienie w tym przedmiocie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Pomocnicze
k.p.c. art. 401 § pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przyczyny wskazane przez skarżącą nie stanowią podstawy do wznowienia postępowania.
k.p.c. art. 410 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Błędnie zastosowany przez Sąd Apelacyjny w ocenie skarżącej.
k.p.c. art. 411
Kodeks postępowania cywilnego
Uchylony przepis, który przewidywał, że sąd rozstrzygał przede wszystkim o dopuszczalności wznowienia i odrzucał skargę, jeżeli brakowało ustawowej podstawy wznowienia albo termin do wniesienia skargi nie został zachowany.
Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98 art. 1 pkt 20
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych
Nowelizacja wprowadzająca zmiany w art. 410 § 1 k.p.c.
Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98 art. 1 pkt 21
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych
Nowelizacja uchylająca art. 411 k.p.c.
Dz.U. z 2016 r., poz.1714 art. § 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
Brak oświadczenia o nieuiszczeniu opłaty skutkuje utratą prawa do wynagrodzenia.
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
§ 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd bada nie tylko formalną podstawę skargi o wznowienie postępowania, ale także jej faktyczne istnienie. • Okoliczności wskazane przez skarżącą nie spełniają ustawowych przesłanek do wznowienia postępowania.
Odrzucone argumenty
Ocena podstaw skargi o wznowienie postępowania powinna ograniczać się do ustalenia, czy wskazana podstawa odpowiada przewidzianej w przepisach ustawy, a nie do ustalenia, czy podstawa ta rzeczywiście istnieje. • Skarżąca została pozbawiona możności wykazania na rozprawie prawdziwości powołanej podstawy wznowienia na skutek wadliwego działania sądu.
Godne uwagi sformułowania
skład orzekający Sądu Najwyższego podziela dominujący w orzecznictwie kierunek wykładni • uchylenie art. 411 k.p.c. spowodowało poszerzenie kognicji sądu badającego na posiedzeniu niejawnym, czy skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia • odrzucenie skargi na podstawie art. 410 § 1 k.p.c. z powodu nieoparcia jej na ustawowej podstawie może nastąpić w sytuacji, w której z samego uzasadnienia skargi w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że powołana w niej podstawa w rzeczywistości nie wystąpiła
Skład orzekający
Monika Koba
przewodniczący
Anna Kozłowska
sprawozdawca
Katarzyna Tyczka-Rote
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kognicji sądu przy badaniu skargi o wznowienie postępowania, w szczególności po uchyleniu art. 411 k.p.c."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury wznowienia postępowania cywilnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą zakresu badania skargi o wznowienie postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Czy sąd zawsze musi badać faktyczne istnienie podstawy do wznowienia postępowania?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.