III CZ 4/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło skargę kasacyjną powoda. Sąd Apelacyjny uznał, że postanowienie o odrzuceniu apelacji, mimo że zawarte w wyroku, stanowiło postanowienie zaskarżalne zażaleniem, a nie skargą kasacyjną. W związku z tym skarga kasacyjna była niedopuszczalna. Sąd Najwyższy potwierdził, że formą orzeczenia dla spraw, dla których kodeks postępowania cywilnego nie przewiduje wyroku lub nakazu zapłaty, jest postanowienie, a okoliczność zamieszczenia go w wyroku nie zmienia jego charakteru. Podkreślono, że od postanowienia sądu drugiej instancji, które nie kończy postępowania, nie przysługuje skarga kasacyjna. Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, że powód, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł skargę kasacyjną po terminie przewidzianym na złożenie zażalenia. Mylne oznaczenie środka odwoławczego przez profesjonalnego pełnomocnika nie może być traktowane jako pomyłka w oznaczeniu pisma procesowego ze skutkami z art. 130 § 1 zd. drugie k.p.c. Formalizm skargi kasacyjnej wyklucza jej stosowanie, gdy ustawa przewiduje inny środek odwoławczy. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda, uznając postanowienie Sądu Apelacyjnego za prawidłowe.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja dopuszczalności środków zaskarżenia w postępowaniu cywilnym, w szczególności rozróżnienie między skargą kasacyjną a zażaleniem, a także skutki błędnego wyboru środka odwoławczego przez profesjonalnego pełnomocnika.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie postanowienie o odrzuceniu apelacji zostało zamieszczone w wyroku. Wymaga uwzględnienia kontekstu konkretnej sprawy i obowiązujących przepisów k.p.c.
Zagadnienia prawne (3)
Czy postanowienie sądu drugiej instancji, zamieszczone w wyroku, może być zaskarżone skargą kasacyjną, czy też zażaleniem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Postanowienie sądu drugiej instancji, nawet jeśli zostało zamieszczone w wyroku, powinno być zaskarżone zażaleniem, jeśli nie jest to postanowienie w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończącego postępowanie w sprawie. Skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończącego postępowanie w sprawie.
Uzasadnienie
Kodeks postępowania cywilnego stanowi, że formą orzeczenia dla spraw, dla których nie przewidziano wyroku lub nakazu zapłaty, jest postanowienie. Zamieszczenie go w wyroku nie zmienia jego charakteru. Od postanowień sądu drugiej instancji, które nie kończą postępowania, nie przysługuje skarga kasacyjna.
Czy błędny wybór środka zaskarżenia przez profesjonalnego pełnomocnika może być traktowany jako pomyłka w oznaczeniu pisma procesowego, umożliwiająca konwersję na prawidłowy środek?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, błędny wybór środka zaskarżenia przez profesjonalnego pełnomocnika (np. wniesienie skargi kasacyjnej zamiast zażalenia) nie może być traktowany jako pomyłka w oznaczeniu pisma procesowego ze skutkami z art. 130 § 1 zd. drugie k.p.c., zwłaszcza gdy obowiązuje przymus adwokacko-radcowski.
Uzasadnienie
Skarga kasacyjna i zażalenie są odrębnymi środkami odwoławczymi, regulowanymi odmiennymi przepisami. Mylne oznaczenie środka odwoławczego nie może prowadzić do uznania, że złożono prawidłowy środek zaskarżenia, szczególnie gdy czynność została dokonana przez adwokata w sprawie, w której obowiązuje przymus adwokacko-radcowski.
Czy wniesienie skargi kasacyjnej po terminie właściwym dla zażalenia może być uznane za skuteczne zaskarżenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniesienie skargi kasacyjnej po terminie przewidzianym ustawowo dla złożenia zażalenia stanowi samodzielną przesłankę odrzucenia tego środka zaskarżenia.
Uzasadnienie
Termin na złożenie zażalenia jest tygodniowy od dnia doręczenia postanowienia. Wniesienie skargi kasacyjnej po tym terminie, nawet jeśli hipotetycznie miałaby być traktowana jako zażalenie, skutkuje jej odrzuceniem.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. B. | osoba_fizyczna | powód |
| Towarzystwo Ubezpieczeń i Reasekuracji W. S.A. | spółka | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.p.c. art. 398¹⁴
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa oddalenia zażalenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 354
Kodeks postępowania cywilnego
Forma orzeczenia dla spraw, dla których nie przewidziano wyroku lub nakazu zapłaty, jest postanowienie.
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zaskarżania postanowień sądu drugiej instancji.
k.p.c. art. 398¹ § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończącego postępowanie w sprawie.
k.p.c. art. 394¹ § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Określa termin na złożenie zażalenia.
k.p.c. art. 394 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Określa termin na złożenie zażalenia.
k.p.c. art. 394¹ § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zaskarżania postanowień zamieszczonych w wyroku.
k.p.c. art. 370
Kodeks postępowania cywilnego
Przesłanka odrzucenia środka zaskarżenia.
k.p.c. art. 397 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.
k.p.c. art. 130 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy braków formalnych pisma procesowego.
k.p.c. art. 871 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przymus adwokacko-radcowski w sprawach cywilnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie sądu drugiej instancji, nawet zawarte w wyroku, jest postanowieniem i podlega zaskarżeniu zażaleniem, a nie skargą kasacyjną. • Błędny wybór środka zaskarżenia przez profesjonalnego pełnomocnika nie może być konwertowany na prawidłowy środek, zwłaszcza gdy obowiązuje przymus adwokacko-radcowski. • Skarga kasacyjna wniesiona po terminie właściwym dla zażalenia jest niedopuszczalna.
Odrzucone argumenty
Skarga kasacyjna powoda była dopuszczalnym środkiem zaskarżenia postanowienia o odrzuceniu apelacji. • Pełnomocnik powoda popełnił jedynie pomyłkę w oznaczeniu środka odwoławczego, który powinien zostać potraktowany jako zażalenie.
Godne uwagi sformułowania
Okoliczność, że orzeczenie takie zostało zamieszczone w wyroku nie odbiera mu charakteru postanowienia. • Od postanowienia sądu drugiej instancji niebędącego postanowieniem w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie skarga kasacyjna nie przysługuje. • Mylny wybór środka zaskarżenia dokonany przez profesjonalnego pełnomocnika nie może być potraktowany jako mylne oznaczenie pisma procesowego (środka odwoławczego) ze skutkami z art. 130 § 1 zd. drugie 4 k.p.c. • Próba przyobleczenia niewniesionego w terminie środka odwoławczego (zażalenia do Sądu Najwyższego) w postać innej czynności procesowej (skargi kasacyjnej) [...] nie może doprowadzić do uznania, że złożony został prawidłowy środek zaskarżenia i że nastąpiło to z zachowaniem terminu do zaskarżenia zażaleniem postanowienia.
Skład orzekający
Krzysztof Pietrzykowski
przewodniczący
Monika Koba
członek
Janusz Kaspryszyn
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności środków zaskarżenia w postępowaniu cywilnym, w szczególności rozróżnienie między skargą kasacyjną a zażaleniem, a także skutki błędnego wyboru środka odwoławczego przez profesjonalnego pełnomocnika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie postanowienie o odrzuceniu apelacji zostało zamieszczone w wyroku. Wymaga uwzględnienia kontekstu konkretnej sprawy i obowiązujących przepisów k.p.c.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowych kwestii proceduralnych związanych ze środkami zaskarżenia, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje pułapki formalne, na które należy uważać.
“Błąd pełnomocnika kosztował klienta szansę na kasację – Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy skarga kasacyjna to zażalenie, a kiedy już za późno.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.