Orzeczenie · 2023-09-28

III CZ 188/23Odrzucenie skargi kasacyjnej brak pełnomocnika

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2023-09-28
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
sąd najwyższyskarga kasacyjnazażaleniepełnomocnikadwokatradca prawnyprzymus adwokackirozgraniczenie nieruchomościkpc

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie wniesione przez uczestnika A.S. na postanowienie Sądu Okręgowego w Legnicy, które odrzuciło skargę kasacyjną od postanowienia dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości. Skarga kasacyjna została odrzucona przez Sąd Okręgowy z powodu braku sporządzenia jej przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcę prawnego), co stanowi naruszenie art. 398^6 § 2 w zw. z art. 87^1 § 1 k.p.c. A.S., reprezentowany przez adwokata, wniósł zażalenie, zarzucając Sądowi Okręgowemu pominięcie procedury naprawczej. Sąd Najwyższy, orzekając w składzie jednego sędziego zgodnie z nowelizacją k.p.c., oddalił zażalenie. Podkreślono, że wymóg zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego przed Sądem Najwyższym jest bezwzględny i nie podlega naprawie w trybie art. 130 § 1 k.p.c., a pisma wnoszone z naruszeniem tego przepisu podlegają odrzuceniu lub zwrotowi.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie bezwzględnego wymogu zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego przy wnoszeniu skargi kasacyjnej do Sądu Najwyższego oraz brak możliwości sanowania tego braku w trybie art. 130 k.p.c.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie postępowań przed Sądem Najwyższym w zakresie skargi kasacyjnej i zażaleń.

Zagadnienia prawne (3)

Czy skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez uczestnika postępowania, bez zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego, podlega odrzuceniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez uczestnika postępowania, bez zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 87^1 § 1 k.p.c., w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych. Brak takiego zastępstwa przy wnoszeniu skargi kasacyjnej jest brakiem formalnym nieusuwalnym, skutkującym odrzuceniem środka zaskarżenia bez możliwości jego sanowania w trybie art. 130 § 1 k.p.c.

Czy sąd powinien zastosować procedurę naprawczą (art. 130 § 1 k.p.c.) w przypadku braku profesjonalnego pełnomocnika przy skardze kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku braku profesjonalnego pełnomocnika przy skardze kasacyjnej, sąd nie stosuje procedury naprawczej, a pismo podlega odrzuceniu lub zwrotowi na podstawie przepisów szczególnych.

Uzasadnienie

Niezastosowanie się do wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego przy skardze kasacyjnej jest brakiem formalnym nieusuwalnym, który nie podlega sanowaniu w trybie art. 130 § 1 k.p.c. Środki zaskarżenia wniesione z naruszeniem tego wymogu podlegają odrzuceniu na podstawie art. 398^6 § 2 i 3 k.p.c.

Jaki skład sądu jest właściwy do rozpoznania zażalenia wniesionego po wejściu w życie nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego z dnia 7 lipca 2023 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zażalenie wniesione po wejściu w życie nowelizacji k.p.c. jest rozpoznawane w składzie jednego sędziego, zgodnie z art. 397 § 1 k.p.c. w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą.

Uzasadnienie

Ustawa nowelizująca Kodeks postępowania cywilnego z dnia 7 lipca 2023 r. (Dz.U. poz. 1860) zmodyfikowała skład sądu w postępowaniu zażaleniowym. Zgodnie z art. 397 § 1 k.p.c. w nowym brzmieniu, zażalenie rozpoznaje się w składzie jednego sędziego. Przepis art. 32 ust. 1 ustawy nowelizującej stanowi, że w postępowaniach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowelizacji, sąd rozpoznaje sprawę w składzie zgodnym z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
A.T., Z.T. i A.W.

Strony

NazwaTypRola
A.S.osoba_fizycznauczestnik
J.S.osoba_fizycznauczestnik
L.S.osoba_fizycznauczestnik
A.T.osoba_fizycznawnioskodawca
Z.T.osoba_fizycznawnioskodawca
A.W.osoba_fizycznawnioskodawca

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 398^6 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna wniesiona z naruszeniem obowiązku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego podlega odrzuceniu.

k.p.c. art. 87^1 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych.

k.p.c. art. 397 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zażalenie rozpoznaje się na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego.

Dz.U. poz. 1860 art. 32 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw

W postępowaniach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowelizacji art. 397 k.p.c. sąd rozpoznaje sprawę w składzie zgodnym z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą.

Pomocnicze

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowania przed sądem pierwszej instancji stosuje się odpowiednio do czynności procesowych w postępowaniu przed sądem drugiej instancji, a także do czynności procesowych w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.

k.p.c. art. 130 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Brak formalny pisma, który można usunąć w drodze uzupełnienia, podlega naprawie.

k.p.c. art. 130 § 5

Kodeks postępowania cywilnego

Pisma procesowe sporządzone z naruszeniem przepisów o zastępstwie procesowym podlegają zwrotowi bez wezwania do usunięcia braków.

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy oddala zażalenie, jeżeli jest ono oczywiście uzasadnione lub jeśli brak jest podstaw do jego uwzględnienia.

k.p.c. art. 520 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach o prawa niemajątkowe oraz w sprawach o prawa majątkowe, w których z chwilą wszczęcia postępowania nie istniała możliwość określenia przybliżonej wartości przedmiotu sporu, sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji orzeka o kosztach, stosując odpowiednio zasady określone w paragrafach poprzedzających.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez uczestnika postępowania narusza obowiązek zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym. • Brak profesjonalnego pełnomocnika przy skardze kasacyjnej jest brakiem formalnym nieusuwalnym. • Sąd Najwyższy orzeka w składzie jednego sędziego w postępowaniu zażaleniowym po wejściu w życie nowelizacji k.p.c.

Odrzucone argumenty

Sąd Okręgowy błędnie pominął procedurę naprawczą wskazaną w art. 130 § 1 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna nie została sporządzona przez pełnomocnika będącego radcą prawnym lub adwokatem, podlegała więc odrzuceniu • przymus adwokacki statuowany w art. 87^1 § 1 k.p.c. obejmuje zatem postępowanie wszczęte skargą kasacyjną lub zażaleniem wnoszonym do Sądu Najwyższego • niezastosowanie się do wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego i wniesienie skargi kasacyjnej przez stronę osobiście jest brakiem formalnym nieusuwalnym, a zatem nie można tego braku sanować w trybie art. 130 § 1 k.p.c.

Skład orzekający

Joanna Misztal-Konecka

prezes

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie bezwzględnego wymogu zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego przy wnoszeniu skargi kasacyjnej do Sądu Najwyższego oraz brak możliwości sanowania tego braku w trybie art. 130 k.p.c."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowań przed Sądem Najwyższym w zakresie skargi kasacyjnej i zażaleń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie dotyczy kluczowej kwestii formalnej w postępowaniu kasacyjnym, jaką jest obowiązek posiadania profesjonalnego pełnomocnika, co jest częstym błędem popełnianym przez strony.

Skarga kasacyjna wniesiona osobiście? Sąd Najwyższy przypomina: bez adwokata ani rusz!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst