Orzeczenie · 2026-03-12

III CO 173/26Odmowa przekazania sprawy sądowi równorzędnemu 4

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2026-03-12
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawywyłączenie sędziegosąd najwyższysąd apelacyjnysąd okręgowykpcwłaściwość sąduskład orzekający

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Apelacyjnego w Gdańsku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Apelacyjny uzasadnił swój wniosek niemożnością obsadzenia składu orzekającego z powodu złożenia przez wszystkich sędziów żądań wyłączenia od rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 52 § 1 k.p.c. i art. 44 § 2 k.p.c., stwierdził, że kompetencja Sądu Najwyższego do rozstrzygnięcia o przekazaniu sprawy powstaje tylko w sytuacji, gdy sąd apelacyjny nie jest w stanie wydać postanowienia. Analizując stan faktyczny na dzień orzekania, Sąd Najwyższy ustalił, że od 1 marca 2026 r. w Sądzie Apelacyjnym w Gdańsku orzeka delegowany sędzia, który nie złożył wniosku o wyłączenie. W związku z tym, że sąd apelacyjny jest w stanie obsadzić skład orzekający, Sąd Najwyższy uznał wniosek o przekazanie sprawy za przedwczesny i odmówił jego uwzględnienia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przekazania sprawy w sytuacji niemożności obsadzenia składu orzekającego oraz znaczenie aktualnego stanu faktycznego przy rozpoznawaniu wniosków.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wyłączeniem sędziów i przekazaniem sprawy.

Zagadnienia prawne (1)

Czy w sytuacji, gdy sąd apelacyjny wnioskuje o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z powodu niemożności obsadzenia składu orzekającego z powodu żądań wyłączenia sędziów, Sąd Najwyższy powinien uwzględnić wniosek, biorąc pod uwagę stan faktyczny na dzień rozpoznania sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Najwyższy odmówił przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że zgodnie z art. 316 § 1 k.p.c. należy brać pod uwagę stan aktualny. Ponieważ od daty postanowienia sądu apelacyjnego zmienił się stan faktyczny i w sądzie apelacyjnym orzeka delegowany sędzia, który nie złożył wniosku o wyłączenie, przesłanki do przekazania sprawy nie zostały spełnione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odmowa przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu

Strony

NazwaTypRola
M.T.osoba_fizycznapowódka
A.R.innepozwany
Skarb Państwa-Sąd Okręgowy w Szczecinieorgan_państwowypozwany

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 52 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

O wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd, w którym sprawa się toczy, a gdyby sąd ten nie mógł wydać postanowienia z powodu braku dostatecznej liczby sędziów – sąd nad nim przełożony. W odniesieniu do sądów apelacyjnych sądem przełożonym jest Sąd Najwyższy. Kompetencja Sądu Najwyższego powstaje wyłącznie w sytuacji, gdy sąd apelacyjny nie jest w stanie obsadzić składu zdolnego do rozpoznania żądań o wyłączeniu oraz zażalenia.

k.p.c. art. 44 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd apelacyjny zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, wskazując, że sąd właściwy nie może podejmować dalszych czynności wobec złożenia przez wszystkich sędziów żądań wyłączenia od rozpoznania sprawy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 316 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy obowiązany jest brać pod uwagę stan aktualny sprawy przed dniem orzekania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana stanu faktycznego od daty wydania postanowienia sądu apelacyjnego. • Obecność w sądzie apelacyjnym delegowanego sędziego zdolnego do rozpoznania sprawy. • Niespełnienie przesłanek z art. 52 § 1 in fine k.p.c. i art. 44 § 2 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

sąd właściwy nie może podejmować dalszych czynności wobec złożenia przez wszystkich sędziów żądań wyłączenia od rozpoznania sprawy • Kompetencja Sądu Najwyższego (...) powstaje zatem wyłącznie w sytuacji, w której sąd apelacyjny nie jest w stanie obsadzić składu zdolnego do rozpoznania złożonych żądań o wyłączeniu oraz zażalenia. • Sąd Najwyższy obowiązany jest brać pod uwagę stan aktualny, a ten uległ zmianie przed rozpoznaniem sprawy. • wniosek Sądu Apelacyjnego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu okazał się przedwczesny.

Skład orzekający

Dariusz Dończyk

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przekazania sprawy w sytuacji niemożności obsadzenia składu orzekającego oraz znaczenie aktualnego stanu faktycznego przy rozpoznawaniu wniosków."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wyłączeniem sędziów i przekazaniem sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z funkcjonowaniem sądów i możliwością rozpoznawania spraw, co jest istotne dla praktyków prawa.

Czy sprawa może utknąć w sądzie na zawsze? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy wniosek o przekazanie sprawy jest przedwczesny.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst