III CA 718/14

Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi wyrokiem z dnia 16 stycznia 2014 roku zasądził od pozwanej I.O. na rzecz powoda J.K. kwotę 34.406,25 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 28 listopada 2011 r. tytułem zachowków po Z.K. i J.K.(2), a także kwotę 3.703,66 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Sąd ustalił, że Z.K. i J.K.(2) powołali w testamentach do spadku wnuczkę I.O., zobowiązując ją do wykonania zapisu polegającego na przeniesieniu na rzecz dzieci spadkodawców (w tym powoda J.K.) współwłasności nieruchomości. Sąd Rejonowy ocenił, że powództwo jest zasadne z uwagi na treść art. 991 § 2 k.c. Odnosząc się do zarzutu przedawnienia, wskazał na 3-letni termin, który na mocy ustawy z dnia 18 marca 2011 r. został przedłużony do 5 lat. Sąd uznał, że oświadczenie powoda z dnia 18 września 2011 r. o otrzymaniu 17.000 zł nie było zrzeczeniem się roszczenia o zachowek, a jedynie zaliczeniem na poczet należności. Obliczył należny powodowi zachowek po obu spadkodawcach na kwotę 51.406,25 zł, pomniejszoną o 17.000 zł wypłacone przez pozwaną. Pozwana I.O. zaskarżyła wyrok, zarzucając m.in. błędne ustalenia faktyczne, naruszenie art. 233 § 1 kpc, nieodliczenie przy obliczeniu substratu zachowku roszczeń R.K. i B.M.(2), oraz błędne określenie daty początkowej naliczania odsetek. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając ustalenia Sądu Rejonowego za prawidłowe. Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego co do braku zrzeczenia się roszczenia o zachowek, wskazując, że nie można tego domniemywać. Uznano również, że zarzuty dotyczące obliczenia substratu zachowku są chybione, ponieważ roszczenia pozostałych spadkobierców były już przedawnione w chwili orzekania przez Sąd Rejonowy. Sąd Okręgowy podzielił również pogląd, że odsetki ustawowe od zachowku biegną od daty wezwania dłużnika do zapłaty, zgodnie z art. 455 k.c. i 476 k.c., co czyni zarzut naruszenia art. 481 § 1 kc niezasadnym.

Zagadnienia prawne (3)