Orzeczenie · 2020-03-10

III AUA 1560/19

Sąd
Sąd Apelacyjny w Katowicach
Data
2020-03-10
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaapelacyjny
emeryturakapitał początkowyubezpieczenia społeczneZUSwynagrodzeniewaloryzacjawskaźnik podstawy wymiaru

Decyzją z dnia 12 września 2017r. ZUS ustalił J. G. wartość kapitału początkowego, przyjmując podstawę wymiaru składek z 20 lat kalendarzowych, co dało wskaźnik 57,76%. Następnie przyznano emeryturę od 1 października 2017r. w kwocie 2.294,04 zł. Ubezpieczony odwołał się, domagając się uwzględnienia wyższych zarobków z okresu zatrudnienia w Zakładzie (...) w B. od 1 września 1965r. do 30 kwietnia 1978r. Sąd Okręgowy w Gliwicach wyrokiem z dnia 3 czerwca 2019r. zmienił decyzje ZUS, zobowiązując organ do obliczenia emerytury przy wskaźniku 66,43%. Sąd oparł się na opinii biegłego, który odtworzył wynagrodzenie ubezpieczonego. Organ rentowy wniósł apelację, zarzucając naruszenie przepisów i błąd w ustaleniach faktycznych, kwestionując przyjęcie przez biegłego dodatków i premii bez dokumentacji. Sąd Apelacyjny częściowo uwzględnił apelację, stwierdzając, że okres przyjęty przez Sąd I instancji do ustalenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego (lata 1970-1979) nie mieści się w przepisach ustawy. Zgodnie z pismem organu rentowego, wskaźnik ustalony przy uwzględnieniu 20 lat kalendarzowych wynosi 60,12% i w takiej wartości powinien być uwzględniony. Sąd Apelacyjny zmienił częściowo wyrok, orzekając o zastosowaniu wskaźnika 60,12%.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie wysokości wynagrodzenia za okresy bez dokumentacji płacowej w sprawach o świadczenia emerytalne i rentowe.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących kapitału początkowego i okresów sprzed 1999 roku.

Zagadnienia prawne (2)

Jakie dowody są dopuszczalne do ustalenia wysokości wynagrodzenia za okres, dla którego nie zachowała się dokumentacja płacowa, w celu obliczenia kapitału początkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

W postępowaniu sądowym dopuszczalne są wszelkie środki dowodowe przewidziane w Kodeksie postępowania cywilnego, a fakty mogą być wykazywane wszelkimi środkami dowodowymi. Jednakże ustalenia muszą być oparte na konkretnych dowodach, a nie na domniemaniach czy uśrednieniach, zwłaszcza w przypadku składników takich jak premie.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny podkreślił, że choć przepisy dotyczące postępowania przed organem rentowym nie mają zastosowania w postępowaniu sądowym, to ustalenia sądu muszą opierać się na dowodach. Nie można zastępować rzeczywistego wynagrodzenia hipotetycznymi wyliczeniami, a ciężar dowodu spoczywa na osobie ubiegającej się o świadczenia. Uśrednione obliczenia nie oddają indywidualnych cech stosunku pracy.

Czy okres przyjęty przez Sąd I instancji do ustalenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego jest zgodny z przepisami ustawy o emeryturach i rentach?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, okres ten (lata 1970-1979) nie mieści się w okresie, o którym mowa w przepisach ustawy, które odsyłają do zasad ustalania podstawy wymiaru emerytur i rent.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny stwierdził, że odesłanie z przepisów dotyczących kapitału początkowego do zasad ustalania podstawy wymiaru emerytur i rent oznacza, że te same zasady powinny być stosowane. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego, ustalony przy uwzględnieniu 20 lat kalendarzowych, wynosi 60,12% i w takiej wartości powinien być uwzględniony.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku
Strona wygrywająca
Sąd Apelacyjny częściowo uwzględnił apelację organu rentowego

Strony

NazwaTypRola
J. G.osoba_fizycznaubezpieczony/odwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.instytucjaorgan rentowy/apelujący

Przepisy (9)

Główne

u.e.r.f.u.s. art. 15 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa zasady ustalania podstawy wymiaru kapitału początkowego.

u.e.r.f.u.s. art. 174 § 3

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa zasady ustalania podstawy wymiaru kapitału początkowego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy orzekania przez sąd pierwszej instancji w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zmiany zaskarżonego orzeczenia przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia apelacji przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 473 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów ograniczających dowód w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń

Regulowało postępowanie przed organem rentowym.

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe art. 21 § 1

Określa środki dowodowe stwierdzające wysokość wynagrodzenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Okres przyjęty przez Sąd I instancji do ustalenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego nie mieści się w przepisach ustawy. • Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego ustalony przy uwzględnieniu 20 lat kalendarzowych wynosi 60,12% i w takiej wartości powinien być uwzględniony.

Odrzucone argumenty

Organ rentowy kwestionował sposób ustalenia wynagrodzenia przez biegłego, zarzucając uwzględnienie dodatków i premii bez dokumentacji. • Sąd I instancji oparł się na opinii biegłego, która zdaniem apelującego była niemiarodajna i oparta na domniemaniach.

Godne uwagi sformułowania

Ustalenia dokonane przez sąd muszą być oparte na konkretnych dowodach. • Uśrednione obliczenie wysokości wynagrodzenia - oparte na wynagrodzeniu otrzymanym przez innych pracowników - nie może oddać indywidualnych cech właściwych dla danego stosunku pracy. • Przepisy z zakresu ubezpieczeń społecznych są bowiem normami bezwzględnie obowiązującymi i nie zawierają unormowań pozwalających na ustalenie wysokości wynagrodzenia w sposób przybliżony lub prawdopodobny.

Skład orzekający

E. Kocurek-Grabowska

sędzia

A. Grymel

sędzia

L. Jachimowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości wynagrodzenia za okresy bez dokumentacji płacowej w sprawach o świadczenia emerytalne i rentowe."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących kapitału początkowego i okresów sprzed 1999 roku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznych aspektów ustalania kapitału początkowego emerytury, co jest istotne dla wielu osób. Pokazuje trudności związane z brakiem dokumentacji i interpretacją przepisów.

Jak odtworzyć zarobki sprzed lat dla wyższej emerytury? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst