II UKN 337/98Zasądzenie odszkodowania zamiast renty przy likwidacji pracodawcy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia Marii G. o zasądzenie skapitalizowanej renty uzupełniającej, przyznanej jej z powodu choroby zawodowej, której pracodawca (Zakłady Lamp Wyładowczych „P.-R.” w likwidacji) nie był w stanie systematycznie wypłacać. Sądy niższych instancji, w tym Sąd Wojewódzki i Sąd Apelacyjny, zasądziły na rzecz powódki jednorazowe odszkodowanie w miejsce okresowej renty, powołując się na art. 447 Kodeksu cywilnego. Uzasadnieniem dla takiej decyzji były zakłócenia w bieżącej wypłacie renty oraz fakt, że likwidacja pracodawcy groziła całkowitą utratą możliwości egzekwowania świadczenia. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację pozwanego przedsiębiorstwa, uznał ją za nieuzasadnioną. Potwierdził, że zagrożenie brakiem podmiotu zobowiązanego do zaspokojenia roszczeń po zakończeniu likwidacji, w połączeniu z zakłóceniami w bieżących wypłatach, stanowi "ważne powody" uzasadniające kapitalizację renty i zasądzenie jednorazowego odszkodowania zgodnie z art. 447 KC w związku z art. 907 § 2 KC. Sąd Najwyższy podkreślił, że kryterium oceny ważnych powodów jest interes uprawnionego do renty, a w tym przypadku przyszłe raty renty nie mogłyby być skutecznie egzekwowane.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie kapitalizacji renty uzupełniającej w przypadku likwidacji pracodawcy i zakłóceń w wypłacie świadczeń.
Dotyczy specyficznej sytuacji likwidacji pracodawcy i zagrożenia wypłaty renty uzupełniającej z tytułu choroby zawodowej.
Zagadnienia prawne (1)
Czy zakłócenia w wypłacie renty uzupełniającej oraz perspektywa całkowitej utraty tej renty wskutek likwidacji pracodawcy stanowią "ważne powody" w rozumieniu art. 447 KC, uzasadniające zasądzenie odszkodowania jednorazowego zamiast renty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, istnieją ważne powody w rozumieniu art. 447 KC do zasądzenia odszkodowania w miejsce renty, jeśli przyszłe raty renty nie będą mogły być skutecznie egzekwowane, a bieżące wypłaty są zakłócone.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zagrożenie brakiem podmiotu zobowiązanego do zaspokojenia roszczeń po zakończeniu likwidacji pracodawcy, w połączeniu z zakłóceniami w bieżących wypłatach renty, stanowi "ważne powody" uzasadniające kapitalizację renty i zasądzenie jednorazowego odszkodowania zgodnie z art. 447 KC. Kluczowe jest, aby przyszłe raty renty nie mogły być skutecznie egzekwowane, co narusza interes uprawnionego.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Maria G. | osoba_fizyczna | powódka |
| [...] Zakładom Lamp Wyładowczych „P.-R.” w likwidacji w P.N. | inne | pozwany |
| Minister Skarbu Państwa | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
KC art. 447
Kodeks cywilny
Z ważnych powodów sąd może na żądanie poszkodowanego przyznać mu zamiast renty lub jej części odszkodowanie jednorazowe. Kryterium oceny ważnych powodów stanowić może wyłącznie interes uprawnionego do renty. Jeżeli ustalone okoliczności dają podstawę do wniosku, że przyszłe raty renty nie będą mogły być skutecznie egzekwowane, a więc wynikające z prawomocnego wyroku sądowego prawo nie będzie w ogóle zrealizowane, przyjąć należy, że wystąpiły ważne powody w rozumieniu art. 447 KC.
Pomocnicze
KC art. 907 § § 2
Kodeks cywilny
Przepis ten (dotyczący zmiany wysokości lub czasu trwania renty) może być stosowany w związku ze zmianą stosunków uzasadniającą zastosowanie art. 447 KC.
KC art. 444 § § 2
Kodeks cywilny
Zasada naprawienia szkody na osobie przez przyznanie renty.
KPC art. 393 § 12
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzeczenia o oddaleniu kasacji.
KPC art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zakłócenia w bieżącej wypłacie renty uzupełniającej. • Perspektywa całkowitej utraty renty wskutek likwidacji pracodawcy. • Interes uprawnionego do renty jako kluczowe kryterium oceny "ważnych powodów" do kapitalizacji renty.
Odrzucone argumenty
Brak podstaw do twierdzenia, że renta nie będzie wypłacana w przyszłości (argumentacja kasacji). • Wykonanie zaskarżonego wyroku w całości jest nierealne z powodu możliwości płatniczych pozwanego (argumentacja kasacji).
Godne uwagi sformułowania
istnieją ważne powody w rozumieniu art. 447 KC do zasądzenia odszkodowania w miejsce renty • przyszłe raty renty nie będą mogły być skutecznie egzekwowane • wynikające z prawomocnego wyroku sądowego prawo nie będzie w ogóle zrealizowane • kryterium oceny ich istnienia stanowić może wyłącznie interes uprawnionego do renty
Skład orzekający
Jerzy Kuźniar
przewodniczący-sprawozdawca
Stefania Szymańska
sędzia
Maria Tyszel
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie kapitalizacji renty uzupełniającej w przypadku likwidacji pracodawcy i zakłóceń w wypłacie świadczeń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji likwidacji pracodawcy i zagrożenia wypłaty renty uzupełniającej z tytułu choroby zawodowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak prawo chroni pracownika w sytuacji, gdy jego pracodawca jest w likwidacji, a świadczenia rentowe są zagrożone. Jest to przykład praktycznego zastosowania przepisów cywilnych w kontekście prawa pracy i ubezpieczeń społecznych.
“Likwidacja firmy grozi utratą renty? Sąd Najwyższy wyjaśnia, jak uzyskać jednorazowe odszkodowanie!”
Dane finansowe
WPS: 39 360 PLN
skapitalizowana renta uzupełniająca: 39 360 PLN
zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 500 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.