II UKN 125/00
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację K. Holdingu Węglowego Spółki Akcyjnej - Kopalni Węgla Kamiennego „W.” od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach, który oddalił powództwo o uchylenie renty wyrównawczej wypłacanej Zygmuntowi S. Sąd Rejonowy pierwotnie uwzględnił powództwo, ustalając, że zobowiązanie do wypłaty renty ustało od 1 października 1996 r., ponieważ dochód pozwanego był wyższy niż hipotetyczna emerytura. Sąd Okręgowy zmienił ten wyrok, oddalając powództwo, argumentując, że dochody rzeczywiste pozwanego nie przekraczałyby potencjalnych, biorąc pod uwagę jego sytuację rodzinną i konieczność dalszego zatrudnienia. Sąd Najwyższy oddalił kasację, stwierdzając, że nie została ona oparta na zarzucie naruszenia art. 907 § 2 KC, który stanowi podstawę do uchylenia lub zmiany renty w przypadku zmiany stosunków. Kasacja kwestionowała jedynie naruszenie art. 443 § 2 KC, nie podważając ustaleń faktycznych sądu niższej instancji, co czyniło ją nieuzasadnioną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie możliwości lub braku możliwości zmiany renty wyrównawczej w przypadku braku zmiany stosunków oraz ograniczenia rozpoznania sprawy przez Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany renty wyrównawczej opartej na ugodzie i braku zmiany stosunków.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uchylenie lub zmiana wysokości renty wyrównawczej zasądzonej lub wypłacanej na podstawie ugody (także pozasądowej), bez czasowego ograniczenia, jest możliwe w sytuacji innej niż określona w art. 907 § 2 KC (zmiana stosunków)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchylenie lub zmiana wysokości renty jest możliwe tylko w sytuacji określonej art. 907 § 2 KC, czyli gdy nastąpiła zmiana stosunków.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że przepis art. 907 § 2 KC reguluje możliwość uchylenia lub zmiany renty zasądzonej lub wypłacanej na podstawie ugody. Podstawą do takiej zmiany może być jedynie zmiana stosunków, uwzględniając okoliczności powstałe po zawarciu ugody. Brak zarzutu naruszenia tego przepisu w kasacji, a także brak dowodów na zmianę stosunków, uniemożliwia uchylenie renty.
Czy kasacja jest uzasadniona, jeżeli jedyną jej podstawą w sprawie o uchylenie renty jest zarzut naruszenia art. 443 § 2 KC, bez zakwestionowania ustaleń faktycznych sądu oraz bez zarzutu naruszenia art. 907 § 2 KC?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kasacja nie jest uzasadniona w takiej sytuacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że rozpoznaje sprawę w granicach kasacji i bierze z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. Jest związany podstawami kasacji i kierunkiem jej wniosków. Jeżeli kasacja nie zarzuca naruszenia przepisów postępowania lub zarzuty te okażą się nieuzasadnione, Sąd Najwyższy jest związany stanem faktycznym stanowiącym podstawę wydania zaskarżonego wyroku. W tej sprawie kasacja nie kwestionowała ustaleń faktycznych, a jedynie zarzucała naruszenie prawa materialnego, co czyniło ją niezasadną.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. Holding Węglowy Spółka Akcyjna - Kopalnia Węgla Kamiennego „W.” | spółka | powód |
| Zygmunt S. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
KC art. 907 § § 2
Kodeks cywilny
Uchylenie lub zmiana wysokości renty zasądzonej lub wypłacanej na podstawie ugody (także pozasądowej), bez czasowego ograniczenia, możliwe jest tylko w sytuacji, gdy nastąpiła zmiana stosunków.
Pomocnicze
KC art. 443 § § 2
Kodeks cywilny
KC art. 435 § § 1
Kodeks cywilny
KC art. 415
Kodeks cywilny
KPC art. 393 § 11
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w granicach kasacji, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania.
KPC art. 393 § 15
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy jest związany stanem faktycznym stanowiącym podstawę wydania zaskarżonego wyroku, jeżeli kasacja nie zarzuca naruszenia przepisów postępowania lub jeżeli zarzuty takie okażą się nieuzasadnione.
KPC art. 393 § 12
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zmiana wysokości renty wyrównawczej jest możliwa tylko w przypadku zmiany stosunków (art. 907 § 2 KC). • Kasacja nie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów prawa materialnego bez kwestionowania ustaleń faktycznych. • Sąd Najwyższy jest związany stanem faktycznym sprawy, jeśli nie ma zarzutów naruszenia przepisów postępowania.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 443 § 2 KC przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. • Naruszenie art. 435 § 1 i 415 KC.
Godne uwagi sformułowania
Uchylenie lub zmiana wysokości renty zasądzonej lub wypłacanej na podstawie ugody – także pozasądowej - bez czasowego ograniczenia, możliwe byłoby jedynie w sytuacji określonej art. 907 § 2 KC, a więc wtedy, gdyby nastąpiła zmiana stosunków. • Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w granicach kasacji, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. • Jeżeli kasacja nie zarzuca naruszenia przepisów postępowania lub jeżeli zarzuty takie okażą się nieuzasadnione, Sąd Najwyższy jest związany stanem faktycznym stanowiącym podstawę wydania zaskarżonego wyroku.
Skład orzekający
Jerzy Kuźniar
przewodniczący-sprawozdawca
Krystyna Bednarczyk
członek
Andrzej Wasilewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie możliwości lub braku możliwości zmiany renty wyrównawczej w przypadku braku zmiany stosunków oraz ograniczenia rozpoznania sprawy przez Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany renty wyrównawczej opartej na ugodzie i braku zmiany stosunków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady postępowania kasacyjnego oraz warunki zmiany renty wyrównawczej, co jest istotne dla praktyków prawa pracy i ubezpieczeń społecznych.
“Kiedy można zmienić rentę wyrównawczą? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.